Huyện Kiến Thụy: Quan tâm đầu tư, nâng cấp nhà văn hóa cơ sở
Thiếu điểm sinh hoạt cộng đồng
Hơn 1 năm qua, sau khi thực hiện việc sắp xếp, sáp nhập thôn, tổ dân phố, cứ mỗi dịp hội họp, người dân thôn Đại Lộc, xã Đại Hợp lại loay hoay tìm địa điểm tổ chức. Trưởng thôn Đại Lộc Trần Văn Khánh cho biết: Tháng 4-2022, thôn Đại Lộc được sáp nhập từ các thôn Đại Lộc 5, Việt Tiến 3 và một phần của Đại Lộc 3. Hiện, thôn có khoảng 500 hộ dân, hơn 1.000 nhân khẩu, nhưng vì chưa có nhà văn hóa, mọi hoạt động tập thể bị hạn chế. Nếu muốn tổ chức các hoạt động quy mô như Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc, thôn phải nhờ các thôn khác cho mượn nhà văn hóa. Mỗi kỳ sinh hoạt chi bộ hằng tháng, hơn 50 đảng viên của tổ dân phố (chủ yếu là người cao tuổi) lại phải đi họp nhờ ở thôn Đại Lộc 4 hoặc Việt Tiến. Cũng vì không có nhà văn hóa, các cháu thiếu nhi không có điểm vui chơi, giải trí, người dân không có nơi tập luyện thể dục, thể thao... Hiện nay, địa phương cũng nhất trí với phương án bố trí quỹ đất xây dựng, song vì chưa bố trí được kinh phí nên nhà văn hóa thôn chưa thể xây dựng.
Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Đại Hợp Hoàng Xuân Tiến cho biết, hiện địa bàn xã có 13 thôn nhưng chỉ có 5 nhà văn hóa. Thực hiện đề án sắp xếp, sáp nhập thôn, tổ dân phố, tiến tới sáp nhập còn 7 thôn, như vậy địa phương còn thiếu 2 nhà văn hóa thôn. Thực tế này ảnh hưởng nhiều đến hoạt động cộng đồng dân cư. Khi có việc cần tổ chức, các địa phương này đều phải ghép các thôn khác hoặc sinh hoạt nhờ các điểm văn hóa tâm linh như đình, chùa…
Tương tự, tại xã Tú Sơn, theo Chủ tịch UBND xã Đồng Duy Cường, năm 2023, địa phương hiện còn thôn 7 chưa có nhà văn hóa. Mỗi lần thôn cần tổ chức hoạt động đều phải sinh hoạt chung với nhà văn hóa thôn 8 (nay là nhà văn hóa làng Lê Xá), rất bất tiện. Ngoài ra, còn có nhà văn hóa thôn 3 tận dụng nhà văn hóa xã trước đây để hoạt động, hiện xuống cấp nhưng chưa được nâng cấp, sửa chữa…
Cần bổ sung kinh phí nâng cấp, sửa chữa
Đây cũng là thực tế diễn ra phổ biến tại nhiều địa phương trên địa bàn huyện Kiến Thụy. Qua rà soát, thống kê của Phòng Văn hóa-Thông tin huyện, hiện toàn huyện có 87 nhà văn hóa trong tổng số 109 thôn, tổ dân phố (thiếu 22 nhà văn hóa). Các địa phương có nhiều thôn, khu dân cư chưa có nhà văn hóa là: Đại Hợp, Kiến Quốc, Tú Sơn… Bên cạnh đó, nhiều nhà văn hóa thôn được xây dựng từ nhiều năm cũng cần nâng cấp, sửa chữa do xuống cấp, không bảo đảm sinh hoạt cộng đồng. Nhiều nơi phải sử dụng chung nhà văn hóa hoặc sinh hoạt tạm tại các điểm như: trường học, công trình tâm linh, trụ sở, hội trường của xã, thị trấn. Bên cạnh đó, nhiều nơi có điểm sinh hoạt cộng đồng nhưng diện tích chật hẹp, không có điều kiện nâng cấp, xây các công trình phụ trợ.
Chủ tịch UBND huyện Kiến Thụy Nguyễn Văn Tuấn cho biết, hằng năm, UBND huyện đều chỉ đạo các phòng chuyên môn thường xuyên thực hiện kiểm tra, rà soát, tiến hành sửa chữa, trang bị cơ sở vật chất cho các nhà văn hóa thôn bằng nguồn kinh phí sự nghiệp được giao và kết hợp nguồn vốn đầu tư công từ chương trình xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Theo đó, từ năm 2020 đến nay, huyện sửa chữa 12 nhà văn hóa; đang tiến hành thủ tục xây dựng mới, sửa chữa các nhà văn hóa tại các xã Đoàn Xá, Du Lễ, Hữu Bằng, Ngũ Phúc với số kinh phí 12,9 tỷ đồng. Tuy nhiên, dự toán ngân sách chi thường xuyên nguồn sự nghiệp văn hóa thông tin hằng năm thành phố giao cho huyện rất thấp. Năm 2023, huyện được bố trí 3,6 tỷ đồng, trong đó 1,8 tỷ đồng đầu tư trang thiết bị bên trong nhà văn hóa 18 thôn thuộc 18 xã, thị trấn; 1,8 tỷ đồng dành sửa chữa một số nhà văn hóa xuống cấp, chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế.
Thời gian tới đây, huyện tiếp tục triển khai hợp nhất các thôn, tổ dân phố.Trên cơ sở này, huyện tiếp tục tính toán phương án bố trí quỹ đất xây dựng nhà văn hóa còn thiếu, song phải bảo đảm phù hợp quy hoạch chung. Đồng thời rà soát, có kế hoạch sửa chữa và đề nghị thành phố cho xây mới từ nguồn vốn xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu bố trí cho các xã đến năm 2025.
Trước mắt, thực hiện công tác xây dựng dự toán ngân sách nhà nước năm 2024, huyện yêu cầu các cơ quan, đơn vị, địa phương đánh giá thực trạng tình hình sử dụng tài sản công đang trực tiếp quản lý, vận hành; đề xuất bảo dưỡng, sửa chữa. Hiện Phòng Tài chính - Kế hoạch tổng hợp và dự kiến kế hoạch kiểm tra thực trạng theo đề xuất của UBND các xã, thị trấn. Qua đó, UBND huyện xem xét, cân đối bố trí sửa chữa một số nhà văn hóa cơ sở vào nguồn vốn sự nghiệp năm tới./.