Nên xây dựng Hải Phòng thành thành phố âm nhạc

Tiết mục dự thi tại Hội diễn ca múa nhạc thành phố năm 2023. Ảnh: ĐỖ HIỀN

- Là miền đất sản sinh và nuôi dưỡng nhiều tài năng VHNT của đất nước, đồng chí đặt kỳ vọng gì về đội ngũ sáng tác của thành phố Cảng?

 - Với truyền thống 60 năm, tên tuổi của các văn nghệ sĩ lão thành như: nhà văn Nguyên Hồng (vợ của nhà văn và mẹ của nhạc sĩ là hai chị em ruột), nhà văn, nhà thơ Nguyễn Đình Thi, các nhạc sĩ Văn Cao, Đỗ Nhuận và nhiều tên tuổi khác trong các lĩnh vực là nền tảng vững chắc để các văn nghệ sĩ Hải Phòng hôm nay tập hợp, đoàn kết trong 9 hội chuyên ngành tiếp tục thực hiện nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước, nhân dân, thành phố giao phó. Nhìn vào kết quả lao động, rõ ràng Hải Phòng là một “cái nôi” của văn nghệ, có đủ những điều kiện thu hút, hội tụ văn nghệ sĩ trong cả nước, từ Hà Nội, Nam Định, đến các tỉnh, thành phố và gần như các loại hình đều có, từ văn thơ, âm nhạc, từ sân khấu… Ngoài ra, Hải Phòng còn đi đầu về lĩnh vực văn hóa. Gần đây nhất là những liên hoan sân khấu, những cuộc thi về âm nhạc, duy trì hằng tháng được truyền hình trực tiếp từ sân khấu của Nhà hát thành phố… Điều đó cho thấy, Hải Phòng khá năng động, luôn có sức bứt phá và có nhiều sáng kiến trong cách làm. Thời gian tới, tôi cho rằng Hải Phòng sẽ trở thành một “trung tâm” về nghệ thuật, mà thuận lợi nhất chính là trở thành một trung tâm âm nhạc của cả nước và thế giới. Hải Phòng còn có một thế mạnh nữa là giao lưu với quốc tế. Hải Phòng cần mở rộng được giao lưu các loại hình VHNT và Hội phải phát huy vai trò trong thực hiện nhiệm vụ đối ngoại nhân dân. Có như vậy chúng ta mới vừa đưa được những tinh hoa của văn nghệ Hải Phòng ra các nước bạn, cũng như tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa, văn nghệ với các nước bạn, ít nhất là trong khu vực ASEAN… đến với Hải Phòng như một địa chỉ văn hóa.

- Ở lĩnh vực âm nhạc, Hải Phòng có tiềm năng, thế mạnh cũng như thách thức như thế nào, thưa ông?

- Cùng với văn học, nghệ thuật nói chung thì âm nhạc của Hải Phòng rất mạnh. Chúng ta không thể kể hết các nhạc sĩ, từ Hoàng Quý, Đinh Nhu, sau này đến Văn Cao, Đỗ Nhuận, Nguyễn Đình Thi, rồi đến Nguyễn Thiệu Loan, Nguyễn Kim, Nguyễn Cường… và nhiều thế hệ nhạc sĩ nữa. Đến ngày hôm nay có Duy Thái, Đức Chính… Hải Phòng cũng là nơi tụ hội của những đoàn ca múa nhạc. Ngoài các đoàn nghệ thuật của thành phố, chúng ta còn có Đoàn Văn công Quân khu Ba, Đoàn Văn công Hải quân cũng là những đoàn mạnh cả về lực lượng và chất lượng. Trước đây, các nhạc sĩ Vũ Tự Lân, Nguyễn Thiệu Loan, Nguyễn Kim… viết nhiều tác phẩm khí nhạc, sau đó ít dần và việc chỉ mỗi bài hát thì chưa đủ. Hiện nay, thế giới giao lưu bằng nhạc không lời rất nhiều, bằng ban nhạc và nhạc cụ. Muốn giao lưu với thế giới, thành phố phải xây dựng đội ngũ nghệ sĩ chơi nhạc cụ; trong đó biểu diễn violin, piano… còn khó hơn, phải có sự đào tạo, thậm chí có chính sách để thu hút đội ngũ từ các địa phương khác, các trung tâm âm nhạc để xây dựng nền khí nhạc của Hải Phòng trong tương lai. Khoảng 5-10 năm nữa, chúng ta cần có những dàn nhạc, có những thiết chế về âm nhạc như nhà hát. Từ thiết chế đó sẽ có một đời sống âm nhạc phong phú, dần Hải Phòng sẽ trở thành một trung tâm âm nhạc của cả nước. Như là Nha Trang dự định trở thành thành phố về điện ảnh, Đà Lạt là thành phố hoa, còn Hải Phòng, với truyền thống về âm nhạc như thế thì rất nên xây dựng đề án trở thành thành phố âm nhạc.

- Vậy Hải Phòng cần làm gì để xây dựng, phát triển đội ngũ sáng tác, biểu diễn âm nhạc?

- Chúng ta cần chăm lo, bồi dưỡng hơn nữa các nhân tố về âm nhạc, không chỉ các nhạc sĩ sáng tác, mà còn cả nghệ sĩ biểu diễn, đội ngũ làm lý luận phê bình và lực lượng các thầy, cô giáo. Thành phố có trường trung cấp văn hóa nghệ thuật, trong đó có dạy âm nhạc, nhưng chưa duy trì được truyền thống. Lấy ví dụ, cần có bộ môn lịch sử âm nhạc Hải Phòng để nghiên cứu các tác phẩm tên tuổi của các nhạc sĩ người Hải Phòng hoặc từ nơi khác đến nhưng để lại tác phẩm cho Hải Phòng. Cần có nhiều nhạc sĩ trẻ được đào tạo một các bài bản và chuyên sâu, Hải Phòng mới duy trì được và phát hiện được nhiều tên tuổi mới và những tác phẩm mới ra đời. Ngoài ra, không dừng ở sáng tác, chúng ta còn tổ chức, phát triển các ban nhạc, giới thiệu cả âm nhạc dân tộc và âm nhạc đương đại nhằm xây dựng một nền văn hóa phong phú, trong đó nền âm nhạc hoàn chỉnh, toàn diện… Để phát triển đội ngũ, Hải Phòng nên đưa giáo dục âm nhạc vào nhà trường, không chỉ để các học sinh tiếp cận âm nhạc mà còn khơi dậy sự yêu thích, tự thân các em tham gia hoạt động liên hoan, biểu diễn. Lớn hơn, chúng ta nên khôi phục và duy trì Liên hoan Tiếng hát Hoa Phượng Đỏ hằng năm, dành cho nhiều lứa tuổi và kết hợp giữa hoạt động âm nhạc đó với điểm du lịch - nơi thu hút được nhiều khách đến xem. Phải có phong trào rộng mới có những tên tuổi mới. Với thế mạnh về giao lưu quốc tế, thành phố có thể phối hợp với các địa phương của các nước, nhất là với các nước láng giềng tổ chức liên hoan, không chỉ tiếng hát mà có thể là thi ban nhạc, thi nhạc cụ dân tộc giữa Việt Nam và các nước...

- Trân trọng cảm ơn ông!

HẢI HẬU thực hiện