Lưu giữ những giá trị truyền thống tốt đẹp
(HPĐT)- Nhắc nhớ thế hệ trẻ về những giá trị văn hóa truyền thống, nhiều hoạt động phục dựng các phong tục đẹp của cha ông hay hướng dẫn tìm hiểu, trải nghiệm những giá trị văn hóa được các cấp chính quyền, đơn vị tổ chức. Qua đó, vừa góp phần lưu giữ những giá trị truyền thống, vừa tổ chức hoạt động văn hóa đặc sắc.

Chương trình phục dựng hoạt động gói bánh chưng đón Tết ở miếu Thủy Tu, xã Thủy Đường vào ngày 19-1. Ảnh: HOÀNG DƯƠNG
Sáng 14-1, rất đông các gia đình là thành viên của câu lạc bộ Búp Trà Xinh (quận Đồ Sơn) có mặt tại Bảo tàng Hải Phòng tham dự chương trình đọc sách. Khác với nhiều chương trình trước, các thành viên được tham gia trải nghiệm thú vị - đó là in tranh Đông Hồ. Các thành viên được nghe hướng dẫn viên Bảo tàng Hải Phòng giới thiệu về các nguyên liệu, hướng dẫn các bước để hoàn thiện bức tranh Đông Hồ và được tự tay tô màu lên các ván in theo từng lớp màu. Các thành viên, dù là những bạn nhỏ đang trong độ tuổi mầm non hay cả những học sinh THPT và cha mẹ đi cùng, ai nấy đều hào hứng với trải nghiệm này. Bé Nguyễn Hoài Linh, thành viên nhóm chia sẻ: Nhiều lần được nghe thầy, cô giáo giới thiệu về dòng tranh Đông Hồ, nhưng đây là lần đầu, cháu được tự tay hoàn thiện một bức tranh. Qua hướng dẫn của các cô ở Bảo tàng Hải Phòng thì việc hoàn thiện bức tranh cũng không quá khó. Tuy nhiên, để tranh đẹp, đều màu, sắc nét thì người làm tranh phải biết cách tô màu ở các chi tiết của ván in một cách mượt mà và vừa độ. Còn chị Nguyễn Thị Hồng, ở ngõ 75, phố Đoàn Kết, phường Đằng Hải (quận Hải An) cũng hào hứng không kém: Đây là lần đầu tôi biết được quy trình để làm ra một bức tranh Đông Hồ trên giấy dó. Chương trình thú vị và ý nghĩa, giúp mỗi người hiểu hơn về loại tranh truyền thống của dân tộc. Qua đó, góp phần giữ gìn những giá trị văn hóa cha ông để lại trong đời sống hiện đại hôm nay.
Phó giám đốc Bảo tàng Hải Phòng Nguyễn Thị Hồng Hà cho biết: Hoạt động trải nghiệm làm tranh Đông Hồ được Bảo tàng triển khai từ tháng 6-2023 vào các ngày từ thứ ba tới chủ nhật hằng tuần. Qua đó giúp các du khách khi tới tham quan bảo tàng có thêm trải nghiệm và hiểu biết hơn những giá trị văn hóa tinh thần của cộng đồng các dân tộc Việt Nam. Đơn vị lựa chọn 2 mẫu tranh giới thiệu tới du khách trải nghiệm “Vinh quy bái tổ” và “Lễ trí” với giá trị tôn vinh truyền thống khoa cử và gửi gắm lời chúc các em nhỏ biết lễ nghĩa và có “trí” giỏi giang sau này. Hoạt động này của Bảo tàng Hải Phòng được du khách đón nhận nhiệt tình và hào hứng. Còn tại xã Thủy Đường (huyện Thủy Nguyên), trong không khí của những ngày rộn ràng đón mùa xuân mới, Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao huyện Thủy Nguyên phối hợp với UBND xã Thủy Đường, các cụ cao niên và nhân dân hai làng Thường Sơn, Thủy Tú tổ chức chương trình phục dựng hoạt động gói bánh chưng đón Tết vào ngày 19- 1. Anh Đỗ Đăng Mạnh, cán bộ Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao huyện Thủy Nguyên - người trực tiếp kết nối các đầu mối chương trình cho biết: Xã Thủy Đường vốn có làng nghề gói bánh chưng truyền thống nổi tiếng cả trong và ngoài thành phố. Với mong muốn kết nối các hộ dân, tạo nên sự kiện tôn vinh giá trị văn hóa làng nghề, đồng thời giáo dục truyền thống quê hương tới lớp trẻ, Trung tâm phối hợp với địa phương thực hiện chương trình. Các hoạt động truyền thống từ việc gánh lễ (mâm xôi, đầu lợn, hương hoa quả trầu cau…) bằng quang trần để dâng lên lễ Thành hoàng làng, tổ chức gói bánh chưng chung giữa các hộ ở hai làng Thủy Tú và Thường Sơn theo đúng cách thức truyền thống (bánh gói tay, luộc bánh trong nồi đồng, sử dụng nước giếng khơi, đun trên bếp đắp bằng đất sét, đun củi gốc tre khô…) được thực hiện giúp tái hiện lại nét truyền thống đặc sắc của làng nghề xưa. Trong khuôn khổ chương trình còn có hoạt động xin - cho chữ; hình ảnh các cụ già ngồi đánh cờ dưới gốc đa cổ thụ của làng… Những hình ảnh ấy góp phần tái hiện sinh động hồn cốt Tết xưa ở làng Thủy Đường trong nhịp sống hôm nay.
Cô giáo Tô Thị Hà, Tổng phụ trách Trường tiểu học thị trấn Núi Đèo cho biết: Thông qua chương trình, các em nhỏ có cái nhìn đầy đủ hơn về cái Tết cổ truyền của dân tộc, hiểu hơn về làng nghề gói bánh chưng truyền thống của quê hương Thủy Đường. Qua đó, xây dựng tình yêu quê hương, đất nước, niềm tự hào về truyền thống quê hương trong các em học sinh.
Những hoạt động học in tranh Đông Hồ hay phục dựng gói bánh chưng của xã Thủy Đường chính là những trải nghiệm thú vị giúp các bạn trẻ ngày nay hiểu hơn về các giá trị văn hóa truyền thống của quê hương. Và từ đó, tình yêu quê hương đất nước sẽ được bồi đắp và góp phần định hình, xây dựng thế hệ con người mới hiểu và yêu quê hương, đất nước từ những điều giản dị, gần gũi nhất.