Chủ tịch Hồ Chí Minh và các đồng chí trong Ban Thường vụ Trung ương Đảng họp quyết định mở Chiến dịch Điện Biên Phủ. Ảnh tư liệu.
Đúng như Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: Chiến thắng Điện Biên Phủ là “một cái mốc chói lọi bằng vàngcủa lịch sử” trong thế kỷ 20, mang tầm vóc thời đại to lớn. Đó là thắng lợi rực rỡ của dân tộcViệt Nam anh hùng và cũng là thắng lợi chung của các dân tộc bị áp bức trên thếgiới.
Đoàn xe đạp thồ vận chuyển lương thực, thực phẩm cho chiến dịch Điện Biên Phủ. Ảnh tư liệu.
Sau 56 ngày đêm chiến đấu dũng cảm, mưu trí, sáng tạo, quân và dân ta đã đập tan toàn bộ tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ, tiêu diệt và bắt sống toàn bộ quân địch, bắn rơi 62 máy bay, thu 64 xe và toàn bộ vũ khí, kho tàng, quân trang, quân dụng của địch. Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ toàn thắng - bản anh hùng ca của cuộc chiến tranh nhân dân thần kỳ.
Chủ tịch Hồ Chí Minh gắn Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên Phủ tặng cán bộ, chiến sĩ lập thành tích xuất sắc trong chiến dịch. Ảnh tư liệu.
Trong ngôi nhà nằm giữa con ngõ nhỏ trên đường Ngô Quyền,phường Máy Chai (quận Ngô Quyền), cụ Trần Vát, 90 tuổi bồi hồi nhớ lại một thờichiến đấu hào hùng ở chiến trường Điện Biên Phủ cách đây 70 năm: “Tôi quê gốc tạixã Dũng Tiến, huyện Vĩnh Bảo, 18tuổi nhập ngũ. Năm 1954, tôi là bộ đội thôngtin trong đơn vị pháo cao xạ tiến về Điện Biên Phủ…”.
Cuối tháng 1-1954, các đơn vị công binh ngày đêm liên lạc mởđường cho các đơn vị pháo binh, bộ binh vào lòng chảo Mường Thanh tiếp cận cáccứ điểm quân địch. Bộ đội pháo binh được lệnh để lại xe ở ngoài kéo pháo bằng sứcngười vào. Bấy giờ, bộ đội kéo pháo ai cũng lấm lem bùn đất, chân tay xước xátmáu me, hai mắt trũng sâu, thâm quầng vì đói ăn, vì thiếu ngủ. Thế nhưng aicũng mang trong mình quyết tâm đánh địch.
Hình ảnh những người lính pháo binh kéo pháo trong chiến dịch Điện BiênPhủ. Ảnh tư liệu.
70 năm trôi qua sau Chiến thắng lịchsử Điện Biên Phủ, ngày 7-5-1954, trong ký ức của ông Trương Văn Ky, Chi hộitrưởng Hội Truyền thống cựu chiến binh Điện Biên Phủ, phường Hùng Vương (quậnHồng Bàng), những tháng ngày gian khổ nhưng đầy thiêng liêng, tự hào vẫn luônsâu đậm… Tháng 1-1952, khi hơn 17 tuổi, đang làm trong Nhà máy xi- măng, ôngxung phong nhập ngũ tham gia chiến đấu.
Chuyến hành quân mất gần 1 tháng từ Thanh Hóa đến tỉnhPhú Thọ. Cuối năm 1952, ông Ky được tập trung, đưa đi huấn luyện tại nước bạn.Ngày 1- 3-1953, Trung đoàn pháo cao xạ367 được thành lập, ông Ky và đồng độilà những thành viên đầu tiên của trung đoàn. Cuối năm 1953, tiểu đoàn của ônglà một trong 6 đơn vị thuộc trung đoàn được điều động về tham gia chiến dịchĐiện Biên Phủ.
Cònvới ông Lê Văn Xập, sinh năm 1933, ở thôn Cây Quân, xã Lưu Kiếm (huyện ThủyNguyên), chiến thắng Điện Biên Phủ như dấu ấn lớn nhất trong cuộc đời. Ông tựhào kể, ông được tham gia chiến đấu ở tuyến 2 trong khoảng 1 tuần cuối cùng củachiến dịch Điện Biên Phủ. Trước đó, vào tháng 2-1954, khi 21 tuổi, ông Xập là 1trong 4 thanh niên của xã Lưu Kiếm nhập ngũ, được biên chế vào đại đội 1, tiểuđoàn 2, Trung đoàn Bộ Binh 141, Đại đoàn 312 (nay là Sư đoàn 312) - một trongnhững đại đoàn chủ lực của Quân đội Nhân dân Việt Nam.
Ông Lê Văn Xập say sưa kể về những năm tháng tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ. Ảnh: Bùi Hương.
Sau hơn 2 tháng hành quân, vào cuối tháng 4-1954, ông đượcchọn vào tiểu đoàn dự bị ở vòng 2 của chiến dịch Điện Biên Phủ. Ngày đêm, ôngvà đồng đội vừa bò vừa đào hào giao thông từ tuyến sau ra, vươn tới từng vịtrí, sẵn sàng tiếp lửa tuyến trên. Niềm vui vỡ òa, đến ngày 7-5, chiến dịch ĐiệnBiên Phủ toàn thắng, kẻ địch đầu hàng vô điều kiện, ông tham gia dẫn giải hàngnghìn tù binh về hậu phương. Đến nay, 91 tuổi, ông vẫn nhớ như in lá cờ chiếnthắng bay phấp phới trên chiến trường Điện Biên Phủ.
Những người lính Điện Biên tuổi mười tám, đôi mươi năm xưanay đã ở tuổi xưa nay hiếm, chân yếu, mắt mờ. Vậy nhưng ký ức về chiến thắng lịchsử Điện Biên Phủ vẫn vẹn nguyên suốt 70 năm. Họ như được tiếp thêm sức mạnh, niềmtự hào mỗi khi được kể về những ngày gian khó và hào hùng ấy, những ngày thánglàm “nên vành hoa đỏ, nên thiên sử vàng”.
Nhiều loại vũ khí, khí tài hiện đại của Pháp bị quân ta pháhủy hoặc thu được trong chiến dịch Điện Biên Phủ. Ảnh tư liệu.Tướng De Castries và bộ tham mưu tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ ra hàng. Ảnh tư liệu.Chiều 7-5-1954, bộ đội ta chiếm sở chỉ huy trung tâm. Lá cờ "Quyết chiến - Quyết thắng" của ta tung bay trên nóc hầm chỉ huy của địch. Ảnh tư liệu.
