Bảo tồn nét đẹp văn hóa hội làng

BÀI VÀ ẢNH: HƯƠNG AN• 09/04/2024 10:30

(HPĐT)- Với nhiều nghi thức truyền thống được tổ chức, hội làng ở các vùng quê trên địa bàn huyện An Lão đem đến cho làng quê không khí tươi vui, gắn kết tình làng nghĩa xóm. Cùng với đó, hội làng luôn bảo tồn, khôi phục những nghi thức truyền thống…

Làng văn hóa Trực Trang, xã Bát Trang tổ chức lễ hội đua thuyền

Háo hức trẩy hội làng

Những ngày đầu năm 2024, nhiều địa phương trên địa bàn huyện An Lão đều tổ chức hội làng. Sôi động và hào hứng nhất là Lễ hội đua thuyền truyền thống làng văn hóa Trực Trang, xã Bát Trang. Từ sáng sớm, dọc khúc kênh trung thủy nông trên địa bàn nườm nượp người dân địa phương, người con xa quê, người dân từ các xã lân cận kéo về xem làng mở hội đua thuyền. Ông Phạm Văn Mùi, ở huyện Thanh Hà (tỉnh Hải Dương) bộc bạch: “Là người con quê hương, tôi luôn háo hức đón chờ ngày về quê để xem hội làng. Dọc kênh trung thủy nông, các đội đua thuyền tranh tài sôi nổi. Người cổ vũ, người xem kín hai bên dòng kênh. Không khí sôi động mà ấm áp của hội làng khiến tôi rất vui và xúc động như được sống lại những kỷ niệm của ngày tháng khi còn trẻ”…

Ở xã Tân Viên, các ngày 8, 9, 10 tháng 2 âm lịch hằng năm, cả 5 làng trên địa bàn đều đồng loạt mở hội. Lễ hội năm 2024 được nhiều người dân địa phương mong đợi. Tất cả làng văn hóa đều có nghi thức rước, tế lễ. Mỗi làng thể hiện nghi thức riêng để tế thành hoàng làng hoặc người có công với dân làng. Đơn cử như làng Kinh Điền, dân làng tế, lễ để nhớ thánh mẫu Trần Thị Trinh và tướng quân Ngũ Đạo có công đánh giặc bảo vệ kho lương, vũ khí an toàn trong những trận giao chiến quyết liệt với quân thù. Đặc biệt, tại ngày hội của 5 làng văn hóa năm nay, các nghi thức truyền thống như giã bánh dày, rước lợn ông bồ, tổ chức các trò chơi dân gian đều được tổ chức quy mô hơn…

Theo báo cáo của Phòng Văn hóa thông tin huyện, hiện nay, trên địa bàn huyện An Lão có hơn 40 làng văn hóa có lễ hội truyền thống. Lễ hội được tổ chức thường xuyên, mang lại không khí tưng bừng cho làng quê. Có những địa phương cứ vào ngày hội làng, người dân bảo nhau gác hết công việc đồng áng chỉ để tham gia lễ hội, gặp gỡ bạn bè, người thân. Phần lớn lễ hội đều mô tả được nghi thức truyền thống, đồng thời có thêm những hoạt động văn hóa, văn nghệ hiện đại để phục vụ bà con địa phương. Lễ hội cũng là dịp để các dòng họ trong làng dâng hương tưởng nhớ nguồn cội, nhiều con em xa quê, du khách muốn trở về địa phương để hòa chung không khí ngày hội làng. Trưởng làng văn hóa Đại Điền, xã Tân Viên Bùi Đình Vóc cho biết, hội làng năm nay có rước lợn ông bồ nên địa phương giao trưởng làng nuôi lợn từ 6 tháng trước đó. Ngày hội làng, lựa chọn thanh niên to, khỏe dại diện các xóm giã bánh dày và tế lễ bằng lợn ông bồ. Sau khi tế lễ, dân làng cùng đụng lợn, ai cũng vui và tình làng nghĩa xóm thêm gắn kết.

Tăng cường quản lý và xã hội hóa

Mang ý nghĩa trong việc gìn giữ các giá trị truyền thống, là “chất keo” gắn kết tình nghĩa xóm làng, do đó lãnh đạo huyện luôn quan tâm, khuyến khích và tạo điều kiện để tổ chức hội làng. Tại lễ hội làng văn hóa Trực Trang (huyện An Lão), đồng chí Chủ tịch UBND huyện An Lão Ngô Thị Thanh Thủy và một số ban, ngành chức năng của huyện đến dự và cổ vũ cho các đội đua thuyền trên lòng kênh trung thủy nông. Đặc biệt, công tác quản lý lễ hội cũng được các cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát thường xuyên để bảo đảm lễ hội diễn ra vui tươi, lành mạnh. Trong dịp đầu năm 2024, đoàn giám sát của HĐND huyện làm việc với thị trấn Trường Sơn, xã Tân Viên, xã Bát Trang về việc tổ chức lễ hội đầu năm, rút kinh nghiệm một số vấn đề để lễ hội được tổ chức vui tươi, an toàn, lành mạnh. Để hội làng được tổ chức sôi động, hiệu quả, các địa phương phát huy cao vai trò xã hội hóa từ các tổ chức, cá nhân để hỗ trợ công tác tổ chức lễ hội. Trưởng làng văn hóa Trực Trang, xã Bát Trang Hoàng Văn Viên cho biết, kinh phí để tổ chức lễ hội đua thuyền trên địa bàn lên đến 1,5 tỷ đồng, tuy nhiên, trên địa bàn xã có ông Đào Năm, có con thành đạt hỗ trợ làng đến 400 triệu đồng. Hay ở xã Tân viên, trưởng làng văn hóa Lương Câu Nguyễn Bá Chi cho biết, không chỉ cần kinh phí để tổ chức các nghi thức, trò chơi dân gian tại lễ hội mà cứ dịp làng mở hội bao giờ cũng làm cỗ mời cả làng. Theo đó, làng huy động nhiều “mạnh thường quân” hỗ trợ kinh phí, hiện vật hoặc tham gia nấu cỗ phục vụ ngày hội đoàn kết của làng. Hay ở thôn Đại Điền, có người dân ở địa phương khác nhưng yêu thích trò chơi dân gian được tổ chức ở hội làng Đại Điền như bắt vịt, nhảy cầu thùm, kéo co… nên khi đến xem, cổ vũ cũng hỗ trợ kinh phí để ban tổ chức trao giải cho người thắng cuộc.

Phó chủ tịch UBND huyện An Lão Nguyễn Mạnh Thắng cho biết, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trong đó có hội làng là nhiệm vụ quan trọng trong việc xây dựng đời sống văn hóa nhằm đáp ứng các nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân, góp phần tích cực vào sự nghiệp xây dựng làng xã, quê hương giàu về kinh tế, phong phú về đời sống tinh thần. Để lễ hội được bảo tồn cùng năm tháng và nhân lên nét đẹp ở làng quê cần tiếp tục phát huy hiệu quả vai trò của Ban Quản lý di tích; đẩy mạnh công tác giới thiệu, quảng bá giá trị của di tích trên địa bàn gắn với hội làng để các tầng lớp nhân dân và du khách thập phương hiểu rõ và chung tay bảo tồn.

BÀI VÀ ẢNH: HƯƠNG AN