Giảm tải áp lực mùa thi
Sự quan tâm, sát sao của giáo viên góp phần giải tỏa căng thẳng cho học sinh trước kỳ thi.
Trong ảnh: Cô giáo Trường THCS Hoàng Diệu (quận Lê Chân) hướng dẫn học sinh ôn tập.
(HPĐT)- Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT công lập cận kề. Càng gần đến ngày thi, sức nóng của kỳ thi càng gia tăng và trở thành gánh nặng tâm lý cho nhiều học sinh khi nhiều gia đình quá kỳ vọng, đặt gánh nặng lên vai con em mình.
Khi con "gánh" kỳ vọng cha mẹ
Nhận được thông báo kết quả thi khảo sát lớp 9 cấp quận của con trai xếp thứ tự gần 1.000 trong toàn quận, trong gia đình nhà anh N.V. Kh, có con học lớp 9 bao trùm không khí nặng nề. Nếu theo kết quả này, ước mơ bước chân vào Trường THPT Ngô Quyền khó có thể thành hiện thực. Bố cáu gắt, mẹ chì chiết, con sụt sịt thanh minh, không khí căng thẳng như dây đàn. Cuối cùng anh chị sử dụng chiến thuật "học thừa còn hơn bỏ sót", cấp tốc xin cho con học thêm Văn và Toán của những thầy cô "luyện thi" có tiếng, mỗi môn 3 buổi tối. Như vậy, lịch học của N.Q.M (con anh Kh) kín 7 ngày/tuần, thậm chí có ngày học đến 4 ca. Hứng chịu những trách móc và căng mình học theo sắp đặt của bố mẹ khiến M thấy mệt mỏi. Nhiều hôm luyện đề đến 0 giờ sáng, đặt chuông báo thức 5 giờ dậy học tiếp, 3 giờ em đã hốt hoảng bật dậy vì tưởng ngủ quên. M bộc bạch, em chỉ mong kỳ thi nhanh qua vì quá mệt mỏi trước những áp lực kỳ thi.
Còn với em D.B.A, học sinh lớp 9 ở một trường THCS thuộc quận Lê Chân, ngay từ đầu năm đã kín lịch học thêm. Chị Lê Minh Thanh, mẹ B.A phân trần: Lực học của con ở mức khá. Để đạt mục tiêu vào Trường THPT chuyên Trần Phú, không cách nào khác ngoài tăng cường học. Có môn như tiếng Anh, gia đình cho học 3 nơi. Việc ăn uống, sinh hoạt của cả gia đình thay đổi theo lịch học của B.A. Giữa các ca học, bố mẹ của B.A mua bánh mì, cốc trà sữa hay nắm xôi cho con ăn tạm khi trên đường đến điểm học thêm. Giai đoạn nước rút, vừa học chính, học bồi dưỡng, học thêm ngoài, ôn thi học kỳ, nhiều hôm B.A về không kịp tắm, mê mải ăn cơm còn làm bài tập. Cường độ căng thẳng nên cháu hay mệt, cáu kỉnh khi bố mẹ hỏi chuyện. Chị Thanh cho hay, nhiều lúc xót con, tôi bàn với chồng hay cho con học trường nghề thì bố cháu gạt phắt vì con đồng nghiệp đều học trường chuyên, trường công lập, con mình học nghề thì còn mặt mũi nào!?
Những áp lực không chỉ từ lịch học dày đặc mà còn chính từ sự kỳ vọng của gia đình khi hướng con thi vào trường vượt quá khả năng hoặc không động viên khi con đạt điểm không tốt ở kỳ thi thử. Điều này khiến nhiều học sinh bị căng thẳng, buồn chán, thậm chí có em có biểu hiện trầm cảm, rối loạn tâm lý...
Bớt gánh nặng trên vai
Là chuyên gia tâm lý, khi đề cập đến vấn đề áp lực kỳ thi vào lớp 10 trường THPT công lập, bà Nguyễn Thị Quỳnh Phương, Trưởng Khoa tâm lý giáo dục (Trường đại học Hải Phòng) cảnh báo, không được xem thường những căng thẳng về tâm lý, nhất là giai đoạn cuối của kỳ thi vì những bất ổn về tâm lý có thể khiến các em dễ cáu gắt, nổi loạn, khép kín, không muốn chia sẻ, thậm chí có hành vi tiêu cực tự hủy hoại bản thân, để lại tổn thương về tinh thần và thể chất không thể cứu vãn. PGS. TS Trần Thành Nam, Chủ nhiệm khoa các Khoa học giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho rằng: Cách tốt nhất để giải tỏa áp lực cho học sinh trước mỗi kỳ thi, gia đình, nhà trường cần định hướng, lựa chọn ngành nghề hay trường học phù hợp năng lực và sở thích của học sinh. Thầy Nam phân tích, được lựa chọn trường phù hợp là liều thuốc tích cực tiếp thêm sự hào hứng với học tập của các em. Các trường cần tổ chức các hoạt động ngoại khoá để học sinh giải tỏa căng thẳng. Cùng với đó, gia đình thường xuyên đồng hành, khích lệ, phối hợp chặt chẽ nhà trường kịp thời phát hiện những biểu hiện khác thường về tâm lý để có biện pháp giúp các em giải tỏa tâm lý. Thầy Nam cũng lưu ý, các em học sinh cần có chế độ sinh hoạt khoa học, bảo đảm cân bằng giữa hoạt động thể chất và trí não; có suy nghĩ lạc quan, tích cực về học tập; chú ý bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng và đừng ngần ngại chia sẻ suy nghĩ với người thân, bạn bè hoặc thầy cô.
Về vấn đề này, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đỗ Văn Lợi cho rằng: Với học sinh lớp 9, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10E THPT công lập là kỳ thi chuyển cấp đầu tiên nên không chỉ học sinh mà cả gia đình đều chịu nhiều áp lực. Do vậy, Sở Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các nhà trường cùng với việc tập trung ôn luyện, củng cố kiến thức, cần chú trọng hỗ trợ tâm lý, động viên tinh thần học sinh, phối hợp chặt chẽ gia đình giúp các em yên tâm học tập, ổn định tinh thần. Với học sinh, cần vững vàng về tâm lý, tập trung học tập, ôn luyện, bố trí thời gian hợp lý giữa học tập, nghỉ ngơi, bảo đảm sức khỏe để tham gia kỳ thi với tinh thần thoải mái nhất để đạt hiệu quả cao nhất.