Bài nộp số gộp 30-4, 1-5 Phát triển kinh tế xanh để tạo đà tăng trưởng bền vững

Hải Phòng là một trong những địa phương đầu tiên trên cả nước xây dựng, ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh từ năm 2014. Sau hơn 10 năm kiên trì thực hiện, đến nay Hải Phòng bước đầu đạt được những thành tựu trong mục tiêu tăng trưởng xanh, đi cùng với đó là sự phát triển kinh tế - xã hội, tăng trưởng GRDP luôn ở mức cao so với bình quân chung cả nước.

Chiến lược xanh hoá nền kinh tế

Tăng trưởng xanh là mục tiêu lớn Hải Phòng đặt ra từ sớm và đang từng bước thực hiện bài bản, kiên trì, khoa học. Theo đó, Hải Phòng ưu tiên phát triển công nghiệp xanh, mô hình các khu công nghiệp sinh thái và bất động sản công nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn bền vững, thân thiện với môi trường, giảm phát thải khí nhà kính. Thành phố luôn khuyến khích các nhà đầu tư tập trung phát triển các dự án có công nghệ tiên tiến, quản trị hiện đại, có giá trị gia tăng cao, có tác động lan tỏa, kết nối chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu. Cùng với đó là các chính sách khuyến khích nhà đầu tư tăng cường sử dụng nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng gió, năng lượng điện mặt trời áp mái, sử dụng các công nghệ sản xuất bảo vệ môi trường… Ðặc biệt, tại Hải Phòng, Khu công nghiệp DEEP C và Khu công nghiệp Nam Cầu Kiền định hướng phát triển thành khu công nghiệp sinh thái, đang đi tiên phong trong việc xây dựng Khu Công nghiệp sinh thái ở Việt Nam.

Đặc biệt, các đồng chí lãnh đạo đứng đầu thành phố thường xuyên trao đổi, thảo luận và đề nghị những nhà đầu tư, nhất là các doanh nghiệp FDI đồng hành với thành phố thực hiện chuyển đổi xanh, đổi mới công nghệ, nghiên cứu ứng dụng rộng rãi công nghệ tiên tiến, công nghệ xanh; tiết kiệm, sử dụng năng lượng sạch, năng lượng tái tạo góp phần giảm cường độ phát thải gây hiệu ứng nhà kính. Cùng với phát triển các khu công nghiệp tiêu chuẩn, Hải Phòng cũng đang phát huy lợi thế là địa phương có biển với việc quan tâm phát triển ngành năng lượng tái tạo, nhất là phát triển điện rác, điện gió ven bờ và ngoài khơi nhằm phát triển kinh tế gắn với tăng trưởng xanh, bền vững…

Nhờ thực hiện bài bản, tăng trưởng xanh trở thành phương thức quan trọng nhằm giữ vững và tạo đà tăng trưởng bền vững cho Hải Phòng trong hiện tại và tương lai. Minh chứng là năm 2023, trong bối cảnh khó khăn chung của kinh tế thế giới và trong nước, GRDP của thành phố vẫn đạt 10,34%, là năm thứ 9 Hải Phòng giữ mức tăng trưởng 2 con số. Kim ngạch xuất khẩu đạt 31 tỷ USD, sản lượng hàng hóa thông qua cảng đạt 170 triệu tấn. Hải Phòng cũng là điểm sáng thu hút vốn FDI với gần 3,5 tỷ USD năm 2023, xếp thứ 2 toàn quốc. Quý 1- 2024, Hải Phòng đứng đầu trong 5 thành phố trực thuộc Trung ương về tăng trưởng GRDP (9,32%, gấp 1,6 lần mức tăng bình quân chung cả nước); so với cùng kỳ năm trước, thu ngân sách nội địa đạt trên 18.900 tỷ đồng, tăng trên 130 %, đạt 50 % dự toán Trung ương giao; kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 7,74 tỷ USD, tăng trên 18 %.

Đề xuất các chính sách đột phá về tăng trưởng xanh

Năm 2023 UBND thành phố quyết định thành lập Ban Chỉ đạo thành phố về tăng trưởng xanh. Đây là đơn vị có chức năng giúp UBND Hải Phòng nghiên cứu, chỉ đạo, phối hợp giải quyết những công việc về tăng trưởng xanh; xây dựng, triển khai thực hiện Kế hoạch hành động về tăng trưởng xanh thành phố Hải Phòng giai đoạn 2021-2030 và Kế hoạch hành động về tăng trưởng xanh thành phố trong giai đoạn tiếp theo. Dựa theo đó, Hải Phòng tiếp tục thực hiện chiến lược phát triển kinh tế số, kinh tế tuần hoàn, tăng trưởng xanh bằng việc xây dựng Đề án phát triển đô thị Hải Phòng theo hướng đô thị cảng biển xanh, văn minh, hiện đại, đô thị kinh tế - đô thị sinh thái theo hướng quy hoạch đô thị, quy hoạch ngành, sử dụng đất bám sát mục tiêu tăng trưởng xanh…

Mới đây, phát biểu chào mừng tại Diễn đàn Nhịp cầu Phát triển Việt Nam 2024 (Vietnam Connect Forum) lần thứ 4 được tổ chức tại Hải Phòng, đồng chí Lê Tiến Châu, Uỷ viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành uỷ, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng khẳng định: Thành phố Hải Phòng đang khẩn trương, nghiên cứu đề xuất với Chính phủ thành lập Khu Kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng theo định hướng khu kinh tế xanh đầu tiên tại Việt Nam; đồng thời phát triển quần đảo Cát Bà trở thành điểm đến “du lịch xanh”. Với vị thế là một trong 5 thành phố trực thuộc Trung ương, là đầu tàu kinh tế của Khu vực phía Bắc, Hải Phòng cam kết sẽ tiếp tục thực hiện đồng bộ và quyết liệt các giải pháp, hòa mình vào nhịp điệu phát triển chung của đất nước, đưa thành phố Hải Phòng trở thành một “thành phố xanh” dựa trên cơ sở nền “kinh tế xanh, bền vững”. Đồng thời, triển khai hiệu quả cao các dự án tăng trưởng xanh của thành phố trong thời gian tới nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của thành phố với tầm nhìn mục tiêu trở thành hình mẫu thành phố năng động, xanh, sạch, đáng sống ở khu vực và là điểm đến hấp dẫn các nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Cũng tại diễn đàn này, đồng chí Trần Hồng Hà, Phó thủ tướng Chính phủ cho biết, trong công cuộc chuyển đổi xanh, Việt Nam đã có những văn bản ở cấp rất cao, như Nghị quyết 24, các chiến lược về tăng trưởng xanh, biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường, năng lượng tái tạo; các luật cũng được ban hành để bước đầu thể chế hóa, như Luật Bảo vệ môi trường 2020. Hiện tại, Chính phủ tập trung sửa đổi luật liên quan lĩnh vực điện lực. Dự kiến thay đổi một số nghị định, tạo môi trường pháp lý để có lộ trình chuyển đổi xanh; xây dựng một số cơ chế để phát triển các ngành công nghiệp năng lượng tái tạo… Chính phủ luôn kỳ vọng các địa phương và doanh nghiệp sẽ là những chủ thể năng động, tích cực, đi tìm những sáng kiến, giải pháp đột phá cho đất nước thông qua những lối nghĩ, cách làm mới. Phó thủ tướng khẳng định, trong quá trình chuyển đổi, Chính phủ, các địa phương sẽ luôn lắng nghe tiếng nói của cộng đồng doanh nghiệp để có những hỗ trợ cần thiết; cũng như có những cơ chế trên phạm vi toàn cầu để chuyển đổi theo…

Hiệp Lê

Chuyện quản lý

Phát triển mô hình khu công nghiệp sinh thái để thu hút FDI

Với mục tiêu "xanh hóa" các khu công nghiệp, thời gian qua, Hải Phòng luôn khuyến khích các nhà đầu tư tập trung phát triển mô hình khu công nghiệp sinh thái, khu công nghiệp bền vững thân thiện với môi trường. Từ đó bảo đảm thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh, đáp ứng yêu cầu đặt ra của các nhà đầu tư nước ngoài, hướng tới mục tiêu Net-Zero vào năm 2050.

Theo nhận định của các chuyên gia,khu công nghiệp truyền thống đang dần mất đi lợi thế cạnh tranh, thay vào đó khu công nghiệp hướng tới yếu tố xanh, bền vững ngày càng hấp dẫn nhà đầu tư. Đầu tư vào dự án công nghệ cao sử dụng nguyên liệu sạch, giảm phát thải khí carbon ra môi trường đang là xu thế hiện nay. Đặc biệt trong bối cảnh các quốc gia trên thế giới đều đang hướng tới mục tiêu giảm thiểu phát thải khí carbon đến năm 2050 về 0, việc chuyển đổi theo hướng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn trong các khu công nghiệp, khu kinh tế là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm phát triển bền vững từng khu công nghiệp, khu kinh tế.

         Nắm bắt được xu hướng của thế giới, thành phố thí điểm chuyển đổi Khu công nghiệp Nam Cầu Kiền và Khu công nghiệp DEEP C từ mô hình truyền thống sang khu công nghiệp sinh thái, gắn kết hoạt động công nghiệp với bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng cuộc sống của cộng đồng chung quanh khu công nghiệp. Như tại Khu công nghiệp Nam Cầu Kiền, chủ đầu tư là Công ty CP Shinec dành hơn 31% diện tích để trồng cây xanh. Hiện Khu công nghiệp này đang được các chuyên gia đánh giá là Khu công nghiệp đạt được nhiều tiêu chí nhất của Khu công nghiệp sinh thái. Còn tại Khu công nghiệp DEEP C, đến nay chủ đầu tư triển khai Dự án pin năng lượng mặt trời trên mái nhà của khách hàng, chạy thử dự án điện gió và có kế hoạch thay thế toàn bộ xe thu gom rác chạy xăng, dầu bằng xe điện…

Thực tế, Hải Phòng có lịch sử phát triển công nghiệp cảng biển lâu đời nên có kinh nghiệm phát triển công nghiệp và ứng xử với tác động tiêu cực do chính hoạt động sản xuất công nghiệp đem lại. Vì thế, thành phố luôn chủ động xây dựng chiến lược để bảo vệ môi trường và phát triển bền vững từ rất sớm, đặc biệt trong lựa chọn nhà đầu tư. Thành phố có danh mục khuyến khích đầu tư và những dự án không khuyến khích đầu tư, những dự án có nguy cơ ô nhiễm không có cơ hội vào Hải Phòng, bởi tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn không còn là lựa chọn mà là xu hướng tất yếu.

Phó Trưởng Ban Quản lý Khu Kinh tế Hải Phòng Bùi Ngọc Hải khẳng định, thành phố luôn khuyến khích các nhà đầu tư tập trung phát triển mô hình khu công nghiệp sinh thái, phát triển khu công nghiệp bền vững và hiệu quả. Hiện, các khu công nghiệp của Hải Phòng đều được đầu tư các công trình hạ tầng kỹ thuật bảo vệ môi trường đạt tiêu chuẩn quốc tế. Đồng thời khuyến khích nhà đầu tư tăng cường sử dụng nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng gió, năng lượng điện mặt trời áp mái; sử dụng các công nghệ sản xuất bảo vệ môi trường. Hải Phòng cũng đang định hướng các nhà đầu tư hạ tầng khu công nghiệp chuyển đổi mô hình phát triển theo hướng cân bằng về kinh tế, xã hội và môi trường, bảo đảm sự phát triển bền vững và thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh. Hiện thành phố đang tập trung hỗ trợ các điều kiện để cùng các doanh nghiệp thực hiện mục tiêu đi đầu trong tăng trưởng xanh và kinh tế tuần hoàn, đồng thời phối hợp với Tổ chức Phát triển công nghiệp Liên Hợp Quốc (UNIDO) tiến hành chuyển đổi các khu công nghiệp thành khu công nghiệp sinh thái. Đặc biệt, Hải Phòng khẩn trương triển khai xây dựng Khu kinh tế phía Nam Hải Phòng theo hướng khu kinh tế sinh thái, năng động, bền vững, tạo động lực phát triển kinh tế-xã hội của thành phố.

Trúc Chi

Box

Bài và ảnh: Lê Hiệp