Để hạn chế tai nạn lao động: Chấp hành đúng quy trình làm việc

Phương tiện của đơn vị thi công đang tiến hành tháo dỡ, giải tỏa các căn nhà thuộc chỉ giới thi công để thực hiện nút giao thông khác mức tại ngã tư Tôn Đức Thắng - Máng Nước - Quốc lộ 5.
(HPĐT)- Thời gian qua, mặc dù công tác tuyên truyền về bảo đảm an toàn vệ sinh lao động (ATVSLĐ) được các cấp chính quyền, cơ quan chức năng tập trung đẩy mạnh triển khai. Tuy nhiên, số vụ tai nạn lao động (TNLĐ) dẫn đến chết người vẫn xảy ra, nguyên do từ một phần ý thức của chính người lao động.
Nhiều vụ tai nạn thương tâm từ lao động
4 giờ chiều 15-4, tại Hải Phòng, một vụ tai nạn lao động nghiêm trọng xảy ra khi nhóm công nhân thuộc Công ty TNHH Tháo dỡ công trình Sông Cấm (Công ty này được Ban quản lý dự án Đầu tư xây dựng huyện An Dương ký hợp đồng thực hiện giải tỏa nhà nằm trong Dự án nút giao khác mức tại ngã tư Tôn Đức Thắng – Máng Nước – Quốc lộ 5) đang tháo dỡ, giải tỏa các căn nhà thuộc chỉ giới thi công để thực hiện dự án nút giao khác mức tại địa bàn xã An Đồng (huyện An Dương). Vụ tai nạn khiến nam công nhân tử vong. Khi đó, công nhân Bùi Văn X., sinh năm 1992 (quê ở huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình) trong lúc đang thực hiện tháo dỡ công trình, phần mái và tường của công trình bất ngờ bị sập khiến anh X. rơi từ trên cao xuống và tử vong. Trước đó, ngày 3-4, tại Công ty Than Thống Nhất thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than Khoáng sản Việt Nam - TKV (thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh) đã xảy ra vụ TNLĐ nghiêm trọng khiến 4 công nhân tử vong, 7 người khác bị thương. Bước đầu, lực lượng chức năng xác định nguyên nhân sự cố do cháy khí mê-tan. Còn tại Hà Nội, sáng 15-4, một nhóm công nhân đang tiến hành sửa chữa mái kính khu vực giếng trời của ngôi nhà cao 7 tầng trong ngõ Tức Mặc, phường Cửa Nam, quận Hoàn Kiếm thì phần kính bất ngờ bị vỡ khiến nhóm công nhân rơi xuống dưới. Sự cố khiến 2 nam công nhân tử vong tại chỗ, 2 công nhân khác bị thương. Nguyên nhân được người dân chứng kiến cho rằng, nhóm công nhân này không đeo dây an toàn khi làm việc trên cao. Theo thông báo tình hình tai nạn lao động năm 2023 của Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, số người chết vì tai nạn lao động là hơn 600 người. Số người bị thương nặng do tai nạn lao động là hơn 1,7 nghìn người. Theo số liệu của Sở Lao động, Thương binh và Xã hội, năm 2023, thành phố xảy ra 13 vụ tai nạn lao động làm tử vong 13 người, trong quý 1-2024, xảy ra 4 vụ tai nạn lao động làm chết 4 người. Những lĩnh vực xảy ra nhiều tai nạn lao động chết người là xây dựng, khai khoáng, cơ khí, sản xuất vật liệu xây dựng. Tình hình gia tăng ở khu vực người lao động làm việc không theo hợp đồng lao động. Nguyên nhân để xảy ra tai nạn lao động chủ yếu do ý thức của người lao động và người sử dụng lao động chưa cao.
Trước thực trạng trên, đặt ra trách nhiệm các cơ quan chức năng phải tăng cường kiểm tra giám sát việc thực hiện công tác bảo đảm ATVSLĐ tại các cơ quan, đơn vị.
Chủ động bảo vệ bản thân
Công tác bảo đảm an toàn vệ sinh lao động luôn được các cấp chính quyền thành phố quan tâm. Ngày 28-12- 2023, UBND thành phố thông báo kế hoạch số 335/KHUBND về triển khai Tháng hành động về an toàn vệ sinh lao động năm 2024 với chủ đề “Tăng cường bảo đảm an toàn vệ sinh lao động tại nơi làm việc và trong chuỗi cung ứng”. Theo đó, Sở Lao động, Thương binh và Xã hội chủ trì, phối hợp cùng các đơn vị, địa phương trên toàn thành phố gấp rút triển khai chương trình bắt đầu từ ngày 1 đến 31-5. Nhiệm vụ trọng tâm là tăng cường các hoạt động tuyên truyền, hướng dẫn các biện pháp an toàn vệ sinh lao động tại doanh nghiệp, cơ sở; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra trong một số ngành, lĩnh vực để xảy ra nhiều tai nạn lao động như xây dựng, khai khoáng… xử lý nghiêm các vi phạm; tiếp tục tổ chức các diễn đàn đối thoại với lao động trẻ về an toàn và sức khỏe tại nơi làm việc; mở nhiều lớp tập huấn về nâng cao ATVSLĐ…
Trưởng Ban Chính sách pháp luật và Quan hệ lao động (Liên đoàn Lao động thành phố) Vũ Ngọc Thức cho biết: Nguyên nhân chính của các vụ tai nạn lao động do lỗi chủ quan của người lao động chiếm tới 60%, như: không có hoặc thiếu quy trình, biện pháp làm việc an toàn; thiết bị hỗ trợ không bảo đảm an toàn; không trang bị đủ phương tiện bảo vệ cá nhân; vi phạm quy trình, quy chuẩn an toàn, vệ sinh lao động... Đa số người lao động cũng như người sử dụng lao động vẫn chưa chú trọng phòng ngừa, kiểm soát các yếu tố nguy hiểm, có hại tại nơi làm việc để hạn chế tai nạn lao động. Bên cạnh đó, nhiều lao động phổ thông chưa qua đào tạo, nhất là đối với các công trình nhà ở riêng lẻ. Số lao động này chủ yếu ở nông thôn tranh thủ khi nông nhàn tham gia vào xây dựng.
Trên thực tế, muốn giải quyết tận gốc vấn đề, điều quan trọng là cả người lao động và người sử dụng lao động cần nhận thức đầy đủ và có ý thức trách nhiệm đúng đắn với chính bản thân, gia đình và xã hội về an toàn vệ sinh lao động. Các doanh nghiệp phải chú trọng đến các hoạt động tự kiểm tra, chủ động kiểm soát phòng ngừa các yếu tố nguy hiểm, có hại tại doanh nghiệp, phòng ngừa tai nạn lao động; tổ chức huấn luyện an toàn vệ sinh lao động cho người lao động. Điều 38 Luật An toàn vệ sinh lao động 2015 quy định rõ trách nhiệm của người sử dụng lao động đối với người lao động bị tai nạng lao động. Trong trường hợp vi phạm quy định an toàn vệ sinh lao động gây chết người, người sử dụng lao động còn bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Luật Hình sự hiện hành. Phía người lao động cần nắm rõ quyền và nghĩa vụ để yêu cầu người sử dụng lao động bảo đảm môi trường làm việc an toàn, giảm thiểu các nguy cơ, rủi ro gây tai nạn cho chính mình theo Điều 6 Luật An toàn vệ sinh lao động 2015. Đồng thời, người lao động cần tuân thủ đúng các nội quy, quy trình làm việc; chủ động trang bị kiến thức, các kỹ năng làm việc an toàn; kiên quyết từ chối hoặc rời nơi làm việc nếu thấy rõ các nguy cơ, sự cố mất an toàn để tự bảo vệ bản thân, đồng nghiệp.