Huyện Tiên Lãng: Nhân dân tự giác phân loại rác thải
(HPĐT)- Đến hết tháng 4-2024, tỷ lệ hộ dân tham gia thực hiện phân loại rác thải tại nguồn của huyện Tiên Lãng đạt hơn 52%. Đẩy mạnh tuyên truyền phân loại chất thải tại nguồn; kiên quyết đóng cửa bãi rác tạm không trong quy hoạch, gây ô nhiễm; cải tạo, nâng cấp bãi rác theo quy mô cụm xã… là giải pháp được huyện tập trung thực hiện để từng bước giải quyết hiệu quả vấn đề rác thải nông thôn.
Hơn 52% hộ dân tham gia phân loại rác tại nguồn
Anh Bùi Văn Hiệp, ở thôn Đại Độ, xã Tiên Cường (huyện Tiên Lãng) cho biết, trước khi địa phương triển khai mô hình phân loại rác thải tại nguồn vào cuối năm 2022, nhiều năm nay, gia đình tôi tự phân loại rác. Theo đó, gia đình rất hạn chế sử dụng sản phẩm đựng trong chai nhựa, “nói không” với túi ni lông khi mua thực phẩm, hoa quả. Quá trình sinh hoạt, chế biến thực phẩm hằng ngày, cơm thừa, cọng rau, vỏ trứng… đều được để riêng rồi đem ra hố ủ ngoài vườn. Các hố ủ được che đậy cẩn thận, tưới thêm dung dịch men vi sinh để ủ thành phân hữu cơ, dùng bón cho cây hoặc chôn lấp.
Trao đổi về việc phân loại rác thải tại nguồn, Trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Tiên Lãng Nguyễn Xuân Thành thông tin, tính đến tháng 5- 2024, các xã đăng ký và xây dựng mô hình phân loại rác thải sinh hoạt tại nguồn. Nhằm triển khai sâu rộng mô hình, từ tháng 8-2022, Phòng tham mưu với UBND huyện chỉ đạo UBND các xã, tổ chức chính trị- xã hội từ huyện đến cơ sở xây dựng mô hình: hố ủ rác hữu cơ thành phân vi sinh tại gia đình; biến rác thành tiền… Các tổ quản lý mô hình tới từng nhà hướng dẫn hộ dân quy trình phân loại, xử lý rác thải tại nguồn.
Nhờ làm tốt công tuyên truyền và thấy rõ lợi ích của việc phân loại rác tại nguồn nên số hộ dân tham gia mô hình tăng qua từng năm, đến tháng 4-2024, con số này đạt 52,2% số hộ dân. Trong đó, nhiều địa phương có tỷ lệ số hộ dân tham gia mô hình đạt cao như xã Toàn Thắng 85,7%; xã Quang Phục 75,7%; xã Quyết Tiến 75%; xã Kiến Thiết 70,2%; Hùng Thắng 70%/ tổng số hộ dân toàn xã… Cách làm này không chỉ giúp giảm lượng rác phát sinh, bảo vệ môi trường, tạo ra nguồn phân bón hữu cơ phục vụ sản xuất nông nghiệp… mà còn giúp hình thành ý thức tiết kiệm, nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường của mỗi người dân. Cùng với đó, việc thực hiện mô hình cũng giúp các bãi rác đang áp dụng mô hình tách lọc rác thải hữu cơ từ rác thải sinh hoạt để ủ vi sinh lấy phân hữu cơ hoạt động ổn định, xử lý rác tốt hơn.
Tiến tới “đóng cửa” bãi rác chôn lấp
Theo Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Tiên Lãng, hiện trên địa bàn huyện có 22 bãi rác đang hoạt động tại 17 xã do UBND các xã quản lý. Trong đó, có 5 bãi rác thực hiện phân loại, tách lọc, xử lý rác thải sinh hoạt thay thế phương pháp chôn lấp tại các xã: Quyết Tiến, Cấp Tiến, Quang Phục, Bắc Hưng và Kiến Thiết. Còn lại, 17 bãi rác khác vẫn duy trì việc xử lý rác bằng phương pháp chôn lấp. Chủ tịch UBND xã Đại Thắng Mai Hoa Giang cho biết, trên địa bàn xã hiện có tới 5 bãi rác, rải rác tại các thôn. Phương pháp xử lý rác chủ yếu là chôn lấp, gây ô nhiễm môi trường và đều đứng trước nguy cơ quá tải.
Trước tình trạng quá tải của bãi rác tự phát cấp thôn, bãi rác không còn khả năng tiếp nhận và gây ô nhiễm môi trường, năm 2024, UBND huyện Tiên Lãng có thông báo “đóng cửa” đối với bãi rác tạm tại 6 xã: Đại Thắng, Tiên Cường, Tự Cường, Quyết Tiến, Tiên Minh và Tiên Thanh để bảo vệ môi trường. Đồng thời, nâng cấp, cải tạo đối với những bãi rác tạm đang hoạt động thành bãi rác xử lý rác thải hợp vệ sinh, hoạt động theo mô hình cụm xã. Cụ thể, xây dựng bãi rác xã Tự Cường đáp ứng yêu cầu xử lý rác của 3 xã: Đại Thắng, Tự Cường và Tiên Cường; bãi rác xã Khởi Nghĩa đáp ứng yêu cầu xử lý rác của 3 xã: Khởi Nghĩa, Tiên Thanh và Cấp Tiến; bãi rác xã Đoàn Lập đáp ứng yêu cầu xử lý rác của 2 xã Đoàn Lập, Tiên Minh...
Phó chủ tịch UBND huyện Tiên Lãng Vũ Văn Dũng cho rằng, để hình thành thói quen phân loại rác thải tại nguồn, năm 2024, UBND huyện yêu cầu các xã, tổ chức chính trị- xã hội đẩy mạnh việc tuyên truyền, hướng dẫn các hộ dân quy trình phân loại rác thải nhân rộng cách làm hay, mô hình tốt. Các địa phương thường xuyên kiểm tra, xử phạt nghiêm với các hành vi không phân loại chất thải rắn sinh hoạt từ đầu nguồn khi Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và Nghị định 45 của Chính phủ có hiệu lực sau ngày 31-12-2024. Về lâu dài, địa phương sẽ tìm kiếm các đơn vị có năng lực trong xử lý chất thải sinh hoạt để tiến tới thay thế hoàn toàn phương pháp chôn lấp thủ công. Đặc biệt, sau khi đề tài “Nghiên cứu đề xuất một số mô hình xử lý các bãi rác tạm phải đóng cửa đến năm 2025 trên địa bàn thành phố” đang được thực hiện tại bãi rác Quyết Tiến được đánh giá hiệu quả, địa phương nhân rộng từ đó tiến tới “đóng cửa” bãi rác tạm không trong quy hoạch, không đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường, không còn khả năng xử lý rác.