Khai mạc Phiên họp thứ 34 Ủy ban Thường vụ Quốc hội
Sáng 11-6, tại Nhà Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiến hành Phiên họp thứ 34.

Chủ trì và phát biểu khai mạc phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, đây là phiên họp thường kỳ tháng 6, tổ chức trong thời gian giữa 2 đợt của Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa 15. Phiên họp dự kiến diễn ra trong 3 ngày (11 đến 13-6), thực hiện 16 nội dung, gồm: xem xét, cho ý kiến đối với 8 dự án luật, 3 dự thảo nghị quyết sẽ trình Quốc hội xem xét, thông qua tại đợt 2 của Kỳ họp và 5 nội dung khác thuộc thẩm quyền của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Đợt 1 của Kỳ họp thứ 7 thành công tốt đẹp
Chủ tịch Quốc hội đánh giá, Đợt 1 của Kỳ họp đã thành công tốt đẹp; được cử tri và nhân dân rất quan tâm, theo dõi. Công tác nhân sự được tiến hành kịp thời, đúng quy định, quy trình với số phiếu bầu rất cao. Tòa án nhân dân tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, các cơ quan liên quan của Chính phủ, các bộ, ngành, các cơ quan thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội trách nhiệm cao, nội dung được chuẩn bị kỹ lưỡng. Công tác phối hợp kịp thời, hiệu quả hơn.
Đặc biệt, tại Kỳ họp này, việc gửi tài liệu chậm được khắc phục cơ bản, đây là nỗ lực, cố gắng của các cơ quan liên quan. Chính phủ chỉ đạo quyết liệt, đôn đốc các bộ, ngành gửi tài liệu cho Ủy ban Thường vụ Quốc hội; Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban cũng nỗ lực rất cao trong công tác thẩm định. Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ đạo Tổng Thư ký Quốc hội có tài liệu nào của Chính phủ thì gửi ngay đại biểu Quốc hội. Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban sau khi thẩm tra tiếp tục gửi tài liệu cho đại biểu. Chính vì vậy, đại biểu Quốc hội có trong tay tài liệu nghiên cứu từ tờ trình, báo cáo, các nội dung liên quan.
Không khí thảo luận ở hội trường, ở các tổ và phiên chất vấn sôi nổi, dân chủ, trọng tâm, ngắn gọn. Nhiều đại biểu được phát biểu, nhiều ý kiến sâu sắc, thiết thực, trên tinh thần xây dựng, trách nhiệm cao, trình ra nhiều giải pháp để phục vụ cho nội dung điều hành kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh của Chính phủ, các bộ, ngành. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền cũng khá tốt, thông tin kịp thời, đầy đủ diễn biến trước, trong và sau mỗi ngày họp. Công tác phục vụ được Tổng Thư ký Quốc hội trực tiếp chỉ đạo, thực hiện chu đáo, an toàn.
“Quốc hội đã hoàn thành việc thảo luận cho ý kiến đối với 10 dự án luật, 6 dự thảo nghị quyết; thông qua 2 nghị quyết với tỷ lệ biểu quyết đồng thuận cao là Nghị quyết về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2025, điều chỉnh Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2024; Nghị quyết về Chương trình giám sát của Quốc hội năm 2025”, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ.
Xem xét kỹ lưỡng, nêu rõ quan điểm
Tại phiên họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tập trung cho ý kiến đối với những dự án, dự thảo có nhiều nội dung lớn, phức tạp, còn nhiều ý kiến khác nhau.
Cụ thể, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý 8 dự thảo luật gồm: Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi); Luật Công nghiệp quốc phòng, an ninh và động viên công nghiệp; Luật Đường bộ; Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ; Luật Thủ đô (sửa đổi); Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi); Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cảnh vệ.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng cho ý kiến 3 dự thảo Nghị quyết gồm: Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An; Nghị quyết của Quốc hội về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng; Nghị quyết về Quy hoạch không gian biển quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét kỹ và thể hiện quan điểm rõ ràng dự án, dự thảo nào bảo đảm đủ điều kiện để trình Quốc hội thông qua tại đợt 2, nhất là những dự án có tác động lớn như Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi) và các dự án, dự thảo dự kiến trình Quốc hội thông qua theo quy trình tại 1 kỳ họp (như: Quy hoạch không gian biển quốc gia; Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (sửa đổi); các nghị quyết thí điểm chính sách đặc thù cho tỉnh Nghệ An, thành phố Đà Nẵng).
Tại phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065 và 2 dự án luật, nghị quyết mới được Quốc hội đồng ý bổ sung vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2024, đó là: Dự án luật sửa 4 luật (Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản, Luật Các tổ chức tín dụng) và Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế giá trị gia tăng.
Chủ tịch Quốc hội lưu ý, những vấn đề nào xin ý kiến cấp có thẩm quyền và cấp có thẩm quyền cho chủ trương thì bất cứ giá nào cũng phải bàn để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, nhất là vấn đề được bổ sung vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của năm 2024 đã được Quốc hội thông qua.
Trong đó, dự án luật sửa 4 luật và việc giảm thuế giá trị gia tăng là những nội dung cấp thiết. Đảng đoàn Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhất trí và ủng hộ trình Quốc hội thông qua để đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Đây là những vấn đề cấp bách, phải tiếp tục bàn kỹ, bảo đảm đúng quy trình, đủ điều kiện, cơ bản đáp ứng được sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành hiện nay.
Đảng đoàn Quốc hội đã báo cáo, xin ý kiến Bộ Chính trị về vấn đề này. Trên cơ sở ý kiến chính thức của Bộ Chính trị, các cơ quan của Quốc hội cần khẩn trương tổ chức thẩm tra theo chức năng, nhiệm vụ.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội góp ý cụ thể, làm cơ sở cho các cơ quan hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm chất lượng để trình Quốc hội quyết định bổ sung vào chương trình kỳ họp và xem xét, thông qua theo quy trình tại một kỳ họp.
Trong Phiên họp thứ 34, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng xem xét, quyết định 2 nội dung theo thẩm quyền gồm: Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về vị trí việc làm các cơ quan thuộc thẩm quyền quản lý của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Phương án sử dụng nguồn tăng thu, tiết kiệm chi thường xuyên của ngân sách trung ương năm 2023. Ngoài ra, còn một số dự án, dự thảo Luật, Nghị quyết khác sẽ được Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho ý kiến bằng văn bản.
Phát huy tinh thần, trách nhiệm cao, hiệu quả thực tế từ công tác chỉ đạo, điều hành đến công tác tham mưu, phục vụ của đợt 1 Kỳ họp vừa qua, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các Ủy ban của Quốc hội chủ trì nội dung tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan của Chính phủ, báo cáo ngắn gọn, đi thẳng vào vấn đề cần xin ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội; nêu rõ quan điểm, đề xuất cụ thể phương án và nội dung chỉnh sửa, làm cơ sở cho các cơ quan tiếp thu, chỉnh lý nghiêm túc, đầy đủ, thấu đáo, để tổng hợp báo cáo, xin ý kiến đại biểu Quốc hội. Một số nội dung các cơ quan của Quốc hội đang nghiên cứu, thẩm tra, nếu đủ điều kiện, bảo đảm chất lượng sẽ xem xét, xin ý kiến Quốc hội, bổ sung vào chương trình của kỳ họp.
* Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 34, sáng 11-6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ.
Xe chở học sinh phải có thiết bị cảnh báo
Báo cáo một số vấn đề lớn của dự thảo Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội Lê Tấn Tới cho biết, căn cứ tình hình thực tiễn trong thời gian vừa qua, Thường trực Ủy ban đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho bổ sung quy định xe ô tô kinh doanh vận tải chở học sinh, trẻ em mầm non hoặc xe ô tô kinh doanh vận tải kết hợp với hoạt động đưa đón học sinh, trẻ em mầm non phải có thiết bị ghi nhận hình ảnh học sinh, trẻ em mầm non và thiết bị có chức năng cảnh báo, chống bỏ quên trẻ em trên xe vào điểm a khoản 1 và khoản 2 Điều 46 của dự thảo Luật.
Bày tỏ ủng hộ đề xuất này, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho rằng, việc này thể hiện các cơ quan thẩm tra, cơ quan soạn thảo, Quốc hội rất quan tâm đến tình trạng trẻ em bị bỏ quên trên xe thời gian qua. “Cần rà soát rộng rãi các xe chở học sinh, xe nào không bảo đảm tiêu chuẩn thì loại, nên dán nhãn xe đưa đón đủ tiêu chuẩn để tránh lợi dụng”, Phó chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
Đồng quan điểm, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Bùi Văn Cường cho rằng, việc bổ sung nội dung như dự thảo Luật góp phần quy định cụ thể, chặt chẽ với xe đưa đón học sinh.
Đề cập quy định trường hợp chở học sinh tiểu học, trẻ em mầm non phải có ghế ngồi phù hợp với lứa tuổi “theo quy định”, ông Bùi Văn Cường đề nghị cần nói rõ theo quy định nào, cơ quan nào có thẩm quyền ban hành quy định, tránh “theo quy định” mà chung chung không rõ ở đâu.
Lấy phiếu về quy định cấm nồng độ cồn khi lái xe
Về quy định cấm “Điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn” (khoản 2 Điều 10), Thường trực Ủy ban Quốc phòng và An ninh cho biết, quy định trên được kế thừa quy định tại khoản 8 Điều 8 của Luật Giao thông đường bộ năm 2008, thống nhất với quy định tại khoản 6 Điều 5 của Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia năm 2019 và quy định cụ thể cho lĩnh vực giao thông đường bộ.
Theo cơ quan thẩm tra, trong dự thảo Luật, nếu không tiếp tục kế thừa khoản 6 Điều 5 của Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia năm 2019, sẽ làm tăng số vụ tai nạn giao thông, kéo theo làm tăng hậu quả, thiệt hại do tai nạn giao thông gây ra đối với tính mạng, sức khỏe, tài sản của người điều khiển phương tiện, người tham gia giao thông khác, ảnh hưởng đến cuộc sống của gia đình, nguồn lực của đất nước, gây nhiều hệ lụy cho xã hội; đi ngược lại những cố gắng, nỗ lực của cả hệ thống chính trị, lãng phí công sức, tiền bạc của Nhà nước và nhân dân.
Do vậy, Thường trực Ủy ban Quốc phòng và An ninh đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho tiếp tục thực hiện quy định cấm “Điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn”.
Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh cũng cho biết, có ý kiến đề nghị giao Bộ Y tế ban hành quy trình kỹ thuật, định lượng ethanol trong máu đối với các trường hợp không sử dụng rượu, bia mà có độ nồng độ cồn như do bị bệnh dẫn đến tăng chuyển hóa nồng độ cồn nội sinh.
Tiếp thu ý kiến, Thường trực Ủy ban đề xuất bổ sung vào khoản 5 Điều 87 của dự thảo Luật giao cho Bộ Y tế quy định về xác định nồng độ cồn và nồng độ cồn nội sinh trong máu để làm căn cứ xác định trường hợp người điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu có nồng độ cồn do sử dụng rượu, bia hoặc đồ uống có cồn khác. Theo chuyên gia y tế, cồn nội sinh là cồn tự sinh ra trong cơ thể mà không có bất kỳ tác động nào khác bên ngoài, có nồng độ rất thấp mà các phương tiện thông thường kiểm tra nồng độ cồn hiện nay không thể phát hiện được. Thực tiễn, qua hoạt động kiểm tra của lực lượng Cảnh sát giao thông thời gian qua chưa phát hiện trường hợp nào oan sai về nồng độ cồn.
Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội của Quốc hội Nguyễn Thúy Anh đề nghị tiếp tục kế thừa khoản 6 Điều 5 của Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia năm 2019 để bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật; bảo đảm an toàn, tính mạng, sức khỏe và tài sản của nhân dân.
Kết luận nội dung này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng ý xin ý kiến đại biểu Quốc hội bằng phiếu, trong đó đề nghị thiết kế một phương án “Đồng ý” hoặc “Không đồng ý”. Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ có công văn gửi cho trưởng đoàn đại biểu Quốc hội, yêu cầu lấy phiếu tập trung tại đoàn, trong đó kêu gọi tinh thần trách nhiệm của đại biểu để bảo đảm tương thích của hệ thống pháp luật, bảo đảm an toàn tính mạng cho nhân dân. Căn cứ vào kết quả lấy phiếu này sẽ báo cáo lãnh đạo Quốc hội và xem xét quyết định có biểu quyết điện tử riêng điều này hay không.
* Sáng 11-6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Đường bộ.
Tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội Lê Tấn Tới đã báo cáo 6 vấn đề lớn về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật: Về phân loại đường bộ theo cấp quản lý (Điều 8); Về quỹ đất dành cho kết cấu hạ tầng đường bộ (Điều 12); Về phạm vi bảo vệ trên không và phía dưới đường bộ (Điều 17); Về chi phí quản lý, sử dụng, vận hành, khai thác và bảo trì kết cấu hạ tầng đường bộ (Điều 41); Về đầu tư, xây dựng, phát triển đường cao tốc (Điều 47); Về phí sử dụng đường cao tốc (Điều 50).
Trong đó, về đầu tư, xây dựng, phát triển đường cao tốc (Điều 47), Thường trực Ủy ban Quốc phòng và An ninh thấy rằng, nội dung khoản 5 Điều 47 là phù hợp. Tuy nhiên, pháp luật hiện hành chưa quy định về trách nhiệm của cơ quan chủ trì, đầu mối trong việc kiểm soát tổng mức đầu tư đối với các dự án được tách thành các tiểu dự án, dự án thành phần. Vì vậy, trên cơ sở thống nhất với Ban soạn thảo và các cơ quan hữu quan, Thường trực Ủy ban Quốc phòng và An ninh đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho bổ sung đoạn 2 khoản 5 Điều 47 để quy định nội dung này như sau: “Trường hợp quyết định tách dự án thành các tiểu dự án, dự án thành phần, cấp quyết định chủ trương đầu tư quyết định việc giao cho một cơ quan chủ trì chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện dự án bảo đảm tính tổng thể, đồng bộ toàn dự án; chịu trách nhiệm rà soát, điều hòa, cân đối và thống nhất điều chỉnh tổng mức đầu tư giữa các tiểu dự án, dự án thành phần, bảo đảm không vượt sơ bộ tổng mức đầu tư của toàn bộ dự án đã được quyết định chủ trương đầu tư”.
Về quỹ đất dành cho kết cấu hạ tầng đường bộ (Điều 12), Thường trực Ủy ban Quốc phòng và An ninh tiếp thu, chỉnh lý khoản 1, khoản 2 Điều này để phù hợp với Nghị quyết số 06-NQ/TW ngày 24-2-2022 của Bộ Chính trị về quy hoạch xây dựng, quản lý phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; thống nhất với quy định tại Nghị quyết số 1210/2016/UBTVQH13 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về phân loại đô thị. Ngoài ra, để bảo đảm tính khả thi, phù hợp với thực tiễn quản lý, sử dụng đất tại các đô thị hiện hữu, tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, Thường trực Ủy ban Quốc phòng và An ninh đề nghị bổ sung điểm c khoản 3 theo hướng quy định đối với một số đô thị có yếu tố đặc thù ngoài quy định tại Nghị quyết số 1210/2016/UBTVQH13 thì tỷ lệ đất dành cho giao thông sẽ do Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định.
Nêu rõ đây là dự án Luật được đại biểu Quốc hội và cử tri rất quan tâm, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn ghi nhận, đánh giá cao cơ quan chủ trì thẩm tra phối hợp chặt chẽ với cơ quan soạn thảo tích cực tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội để hoàn thiện dự thảo Luật.
Theo Chủ tịch Quốc hội, thời gian qua, Quốc hội có nhiều Nghị quyết cho phép thí điểm nhiều nội dung liên quan đến lĩnh vực đầu tư, quản lý đường bộ, đường cao tốc. Dưới sự điều hành quyết liệt của Chính phủ, Bộ Giao thông Vận tải, hiện nay công tác đầu tư, quản lý đường bộ, đường cao tốc có nhiều tiến bộ.
Bày tỏ tán thành với nhiều nội dung của dự thảo Luật quy định về đường cao tốc, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, đây là nội dung mới so với Luật hiện hành, có nhiều vấn đề được luật hóa từ thực tiễn đầu tư, xây dựng đường cao tốc trong thời gian vừa qua. Tuy nhiên, cần tiếp tục rà soát, chỉnh lý kỹ nội dung này, nhất là quy định về tiêu chuẩn, điều kiện đường cao tốc; đầu tư xây dựng đường cao tốc; mở rộng đường cao tốc; hình thức đầu tư…
Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị đánh giá kỹ đường cao tốc thế nào là đạt chuẩn, thế nào là chưa đạt chuẩn? “Cao tốc tại một số nước thấp nhất là 4, 5 làn xe mỗi bên, còn mình thì cao tốc 3 làn xe, có nơi 2 làn xe. Cao tốc Cần Thơ - Mỹ Thuận, Mỹ Thuận - Trung Lương chỉ có 2 làn xe, Trung Lương - thành phố Hồ Chí Minh thì được 3 làn xe”, Chủ tịch Quốc hội dẫn chứng.
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng đề nghị rà soát kỹ quy định về quỹ đất dành cho kết cấu hạ tầng đường bộ trong đô thị tại khoản 2 Điều 12 dự thảo Luật. “Quy định như dự thảo Luật là quá chi tiết và có những nội dung chưa thực sự phù hợp với điều kiện thực tế của các địa phương hiện nay. Bên cạnh đó, có một số nội dung không phù hợp với xu thế phát triển trong tương lai của đô thị. Nếu quy định cứng về tỷ lệ quỹ đất trong khi không kèm theo chế tài và biện pháp bảo đảm thực hiện thì sẽ không khả thi”, ông Hoàng Thanh Tùng nói.
Do đó, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật đề nghị chỉ nên quy định mang tính định hướng để bảo đảm tính ổn định, lâu dài của Luật; đồng thời phải bảo đảm thống nhất với Nghị quyết số 1210/2016/UBTVQH13./.