Trang Y tế, nộp ngày 16-6

• 16/06/2024 15:42

Quản lý an toàn thực phẩm thức ăn đường phố

Trách nhiệm thuộc về chính quyền các địa phương

Hiện nay, dịch vụ thức ăn đường phố phát triển mạnh tại Hải Phòng, nhất là dịch vụ foodtour với các quầy hàng kinh doanh thức ăn đường phố như một sản phẩm du lịch. Vì thế, cần quản lý tốt về an toàn thực phẩm (ATTP) đối với loại hình kinh doanh thực phẩm này để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

Tiềm ẩn nguy cơ mất ATTP

Theo thống kê của Sở Y tế, hiện, trên địa bàn thành phố ước tính có 25.000 cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh doanh thực phẩm, bao gồm: 9.150 cơ sở sản xuất, chế biến, 5.550 cơ sở kinh doanh, 10.160 cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống. Còn theo thống kê của UBND các quận, huyện, có khoảng 7.772 cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống thức ăn đường phố, phần lớn là cơ sở nhỏ lẻ nhưng cũng có nhiều cơ sở cung cấp với số lượng lớn lên tới hàng trăm suất ăn/ngày. Các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống thức ăn đường phố luôn tiềm ẩn nguy cơ mất ATTP, có thể xảy ra ngộ độc thực phẩm đông người l hoặc có thể chưa tới mức gây ngộ độc nhưng ảnh hưởng lâu dài tới sức khỏe người sử dụng. Cụ thể, mới có 6.276 cơ sở ký cam kết bảo đảm ATTP, đạt 80,8% tổng số cơ sở; tỷ lệ cơ sở được tập huấn (3.616 cơ sở, đạt 46,5%) và kiểm tra hàng năm thấp (4.475 cơ sở, đạt 57,6%); tỷ lệ cơ sở có lỗi vi phạm bị xử phạt vi phạm hành chính thấp (20 cơ sở vi phạm, bị xử lý chiếm 0,4% cơ sở được kiểm tra)…

Thực tế quan sát cho thấy, nhiều cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố chưa bảo đảm điều kiện ATTP; môi trường khu vực kinh doanh, cơ sở vật chất và trang thiết bị dụng cụ chế biến, như: chế biến, bày bán thực phẩm tại nơi có nhiều bụi bẩn, cạnh cống rãnh, thức ăn không được bày bán trong tủ kính, bàn cao… Nhiều cơ sở mua nguyên liệu giá rẻ, không rõ nguồn gốc, không kiểm soát được chất lượng. Kiến thức của người kinh doanh thức ăn đường phố không đúng, không đủ về ATTP; có một bộ phận người kinh doanh thức ăn đường phố có ý thức kém trong việc chấp hành các quy định, điều kiện ATTP... Theo Phó chủ tịch UBND, Phó trưởng Ban Chỉ đạo ATTP phường Đông Khê (quận Ngô Quyền) Vũ Thị Song Quỳnh, trên địa bàn phường có 147 cơ sở dịch vụ ăn uống, thức ăn đường phố. Trong đó, cấp phường quản lý 78 cơ sở (chủ yếu là kinh doanh thức ăn đường phố); cấp quận quản lý 32 cơ sở và cấp thành phố quản lý 37 cơ sở. “Số lượng cơ sở nhiều, luôn biến động, điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhân lực các cơ sở kinh doanh chưa đáp ứng đầy đủ quy định”, bà Quỳnh cho biết.

Cần có cơ quan quản lý chuyên ngành sâu sát, thường xuyên hơn

Nguyên nhân dẫn đến thức ăn đường phố chưa bảo đảm an toàn là do việc việc quản lý chưa sâu sát, thường xuyên. Theo Phó chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (Sở Y tế) Nguyễn Xuân Chiến, ATTP nói chung, thức ăn đường phố nói riêng tại cấp huyện và cấp xã không có cơ quan quản lý chuyên ngành. Nhận thức về thức ăn đường phố, bảo đảm an toàn thức ăn đường phố của một số cấp chính quyền và cán bộ quản lý chưa toàn diện, đầy đủ, cho rằng thức ăn đường phố có quy mô nhỏ, phục vụ ít, khó xảy ra ngộ độc và nếu xảy ra cũng với số nhỏ người mắc... Các hoạt động quản lý chủ yếu được triển khai trong các đợt cao điểm, thành lập các đoàn liên ngành, chủ yếu mang tính phong trào, không thường xuyên, không mang tính sâu sát. Khi phát hiện sai phạm việc xử phạt vi phạm hành chính rất ít, Đoàn kiểm tra liên ngành ở cơ sở có nhắc nhở nhưng không tái kiểm tra việc khắc phục... Phó chủ tịch UBND phường Đông Khê (quận Ngô Quyền) Vũ Thị Song Quỳnh thừa nhận, một trong những nguyên nhân dẫn đến việc kiểm tra tại cơ sở chưa hiệu quả là do thiếu trang thiết bị, nhất là các thiết bị test nhanh phục vụ kiểm tra ATTP, như: phát hiện tinh bột, dầu mỡ đối với bát, đĩa; hàn the; hóa chất bảo vệ thực vật… Bên cạnh đó, công chức văn hóa xã hội của phường kiêm nhiệm, thiếu chuyên môn về ATTP; kinh phí dành cho công tác ATTP cấp phường hạn chế...

Để kiểm soát, quản lý chặt chẽ ATTP thức ăn đường phố, Phó giám đốc Sở Y tế Phan Huy Thục đề nghị thành phố chỉ đạo các địa phương có cơ quan quản lý chuyên ngành ATTP cấp quận, huyện để tiến hành thường xuyên, liên tục, đủ lực lượng và trang thiết bị để kiểm tra, đánh giá chất lượng thức ăn đường phố nghiêm túc, kịp thời. Người đứng đầu, Trưởng Ban Chỉ đạo liên ngành về ATTP của quận, huyện, xã, phường, thị trấn phải chịu trách nhiệm nếu xảy ra ngộ độc thực phẩm tập thể trên địa bàn. Đồng thời, các địa phương dành kinh phí đầu tư cơ sở vật chất, cải thiện môi trường các khu vực công cộng như chợ, bến tàu, bến xe, cổng trường, khu vui chơi giải trí; tập huấn kiến thức về ATTP thức ăn đường phố và yêu cầu chủ các cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố ký cam kết bảo đảm ATTP và ràng buộc trách nhiệm cụ thể, nếu không sẽ không được kinh doanh, buôn bán. Mặt khác, tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người tiêu dùng về quyền, trách nhiệm, vai trò của mình đối với ATTP thức ăn đường phố, trong trường hợp phát hiện cơ sở có dấu hiệu vi phạm cần thể hiện thái độ rõ ràng, phản ánh tới chính quyền địa phương.../.

Bài và ảnh: Việt Hoàng

(1.090 chữ)

Đoàn kiểm tra liên ngành về ATTP phường Máy Chai (quận Ngô Quyền) kiểm tra cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố trên địa bàn. Chủ cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố phường Máy Tơ (quận Ngô Quyền) ký cam kết bảo đảm ATTP.Thấy và nghĩ Áp dụng chuyển đổi số trong quản lý an toàn thực phẩm Thức ăn đường phố đáp ứng đa dạng nhu cầu sử dụng của nhiều người dân, thậm chí trở thành nét văn hóa gần gũi, thu hút đông đảo du khách khi đến Hải Phòng. Nhiều món ăn đường phố của thành phố Cảng được cả nước và du khách biết tới, muốn được thưởng thức như : bánh đa cua, bánh mì que, nem hải sản... Tuy nhiên, thời gian gần đây, do lượng khách tăng đột biến và phần lớn địa điểm ăn uống là các hàng quán kinh doanh nhỏ lẻ nên nhiều du khách khi tham gia foodtour phàn nàn về chất lượng và cách phục vụ. Để việc kinh doanh thức ăn đường phố phát huy nét đặc trưng, foodtour Hải Phòng không đi xuống, thậm chí biến mất sau thời gian và có thể phát triển thành một loại hình du lịch đặc trưng của thành phố, cần thiết đổi mới phương pháp quản lý các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống nói chung, kinh doanh thức ăn đường phố nói riêng. Cụ thể, các cấp, ngành, đơn vị đẩy mạnh áp dụng chuyển đổi số trong công tác này. Muốn vậy, các xã, phường, thị trấn trên địa bàn cần rà soát, thống kê, đánh số các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, thức ăn đường phố, đưa lên môi trường mạng, quyết tâm thực hiện quản lý cơ sở trê hệ thống thông tin quản lý ATTP tại Hải Phòng và hệ thống quản trị ATTP Việt Nam, bảo đảm công khai, minh bạch, thuận tiện trong công tác quản lý. Các cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố đều sử dụng mã QR để thực hiện việc nhận diện, quảng bá thông tin cơ sở trên các trang cổng thông tin điện tử và sử dụng tại cơ sở kinh doanh để khách hàng nhận biết thương hiệu cơ sở, phản ánh, đánh giá về chất lượng thực phẩm. Bên cạnh sự chủ động của cơ sở, Sở Y tế, Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cần phối hợp chặt chẽ UBND các quận, huyện trong việc tăng cường hướng dẫn chuyển đổi số, vận hành phần mềm quản lý ATTP hiệu quả cao, bảo đảm kết nối liên thông từ tuyến thành phố đến tuyến cơ sở. Như vậy, việc sử dụng mã QR được xem là giải pháp nhằm đổi mới, cải cách quản lý nhà nước về ATTP hiệu quả cao./. Minh Minh (435 chữ)