Thực hiện bệnh án điện tử: Chuyển động chậm vì thiếu kinh phí
(HPĐT)- Bệnh án điện tử được Bộ Y tế đánh giá là sự khởi đầu trong thực hiện chuyển đổi số ở lĩnh vực y tế, hướng đến mục tiêu “bệnh viện không giấy tờ”, mô hình “bệnh viện thông minh”. Tuy nhiên, tiến độ thực hiện tại các bệnh viện công lập tuyến thành phố khá chậm.
Chưa bệnh viện công lập nào thực hiện bệnh án điện tử
Theo dữ liệu cải cách hành chính từ website Bộ Y tế, tính đến 20-5, cả nước mới có hơn 82/1400 bệnh viện công lập và tư nhân tham gia bệnh án điện tử thay thế bệnh án giấy. Trong đó hầu hết là bệnh viện địa phương và tư nhân, rất ít bệnh viện tuyến Trung ương triển khai. Còn theo thông tin của ngành Y tế, đến nay, chưa có bệnh viện công lập nào của Hải Phòng thực hiện bệnh án điện tử. Toàn thành phố mới có 3 bệnh viện ngoài công lập thực hiện bệnh án điện tử, gồm: Bệnh viện đa khoa quốc tế Hải Phòng, Bệnh viện đa khoa quốc tế Hải Phòng-Vĩnh Bảo và Bệnh viện quốc tế Sản nhi Hải Phòng.
Có nhiều nguyên nhân khách quan dẫn đến việc các bệnh viện công lập cả tuyến Trung ương và tuyến thành phố chậm chuyển động trong triển khai bệnh án điện tử. Trong đó, phần lớn là gặp khó khăn về nguồn vốn. Để triển khai bệnh án điện tử, cần phải có nguồn kinh phí lớn đầu tư cho hệ thống công nghệ thông tin, nhân lực…, trong khi đối với các bệnh viện tự chủ, chi phí cho công nghệ thông tin chưa được đưa vào cơ cấu giá của dịch vụ kỹ thuật thực hiện. Có bệnh viện lập kế hoạch song khó bố trí kinh phí nên không triển khai đồng bộ mà triển khai từng phần, dẫn đến tiến độ chậm. Theo phản ánh, để triển khai được bệnh án điện tử, cần tiến hành 3 lộ trình cơ bản, gồm: số hoá, quản lý dữ liệu và tích hợp liên thông. Các đơn vị triển khai được lộ trình số hoá và tạo lập quản lý dữ liệu nhưng phần liên thông đòi hỏi nhiều yếu tố về hạ tầng, chữ ký số, phần mềm bổ trợ và nhiều vấn đề khác với nguồn kinh phí đầu tư lớn. Theo tính toán của một số bệnh viện tư nhân, trung bình, để triển khai bệnh án điện tử, cần đầu tư số tiền hơn 10 tỷ đồng/bệnh viện, chưa kể các khoản duy tu hằng năm. Với những bệnh viện quy mô lớn, đông người bệnh như Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp, số tiền đầu tư lớn hơn rất nhiều. Đây là trở ngại khiến việc triển khai bệnh án điện tử ở các đơn vị còn chậm.
Cần chỉ đạo tích cực, phân kỳ thực hiện
Phó giám đốc Trung tâm Thông tin y tế quốc gia (Bộ Y tế) Nguyễn Tường Nam khẳng định, bệnh án điện tử là “mắt xích” cốt lõi trong chuyển đổi số, từ đó giúp bệnh viện quản lý minh bạch, hiệu quả hơn, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh. Trên thực tế, cả người bệnh và nhân viên y tế đều mong muốn sớm triển khai bệnh án điện tử. Như trường hợp bà Nguyễn Ngọc Trâm, 68 tuổi, ở phố Nguyễn Công Trứ (quận Lê Chân) đặt stent tim tại Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp nên người thân của bà mong muốn có bệnh án điện tử để không phải lưu trữ các hồ sơ giấy tờ khi khám, chữa bệnh, như: kết quả chẩn đoán, kết quả xét nghiệm, danh mục thuốc; dễ dàng so sánh từng chỉ số xét nghiệm, kết quả khám sức khỏe tổng quát định kỳ hoặc từng đợt nhập viện… Còn các bác sĩ Nguyễn Thị Ngọc Yến, Trưởng Phòng Kế hoạch Tổng hợp (Bệnh viện Trẻ em Hải Phòng) cho biết, bệnh án điện tử giúp thông tin về sức khỏe của người bệnh được thông suốt giữa các tuyến nên việc chẩn đoán và phối hợp điều trị của thầy thuốc tốt hơn, tránh các chỉ định cận lâm sàng (siêu âm, xét nghiệm…) trùng lặp, giảm thời gian thăm khám, hỗ trợ điều trị kịp thời…
Trước thực trạng chậm muộn kể trên, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan yêu cầu hết năm 2025, tất cả bệnh viện trên cả nước phải áp dụng hồ sơ bệnh án điện tử. Để đẩy nhanh tiến độ triển khai bệnh án điện tử, góp phần thực hiện chuyển đổi số Y tế, Bộ Y tế sẽ chỉ đạo thực hiện các giải pháp, phương án kỹ thuật phát triển hạ tầng số y tế của địa phương; xây dựng các hệ thống cơ sở dữ liệu chuyên ngành (khám, chữa bệnh, y tế dự phòng, nhân lực, thiết bị y tế, dược) phù hợp định hướng phân cấp quản lý từ Trung ương đến địa phương…
Tại Hải Phòng, việc triển khai bệnh án điện tử là một trong 5 nhiệm vụ ngành Y tế lựa chọn triển khai thực hiện Kế hoạch chuyển đổi số của thành phố, song nguồn kinh phí triển khai khá lớn. Vì vậy, hiện nay, Sở Y tế đang trình và mong muốn UBND thành phố sớm phê duyệt chủ trương đầu tư xây dựng nền tảng công nghệ số hiện đại cho ngành Y tế như bệnh án điện tử, kết nối dữ liệu hội chẩn, đào tạo cán bộ chuyên môn phụ trách công nghệ thông tin và chia theo giai đoạn thực hiện. Trong đó, giai đoạn 1, tập trung chỉ đạo quyết liệt việc triển khai bệnh án điện tử tại các bệnh viện lớn tuyến thành phố, gồm: Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp, Bệnh viện Phụ sản, Bệnh viện Trẻ em, Bệnh viện Kiến An, Bệnh viện Mắt. Sau khi triển khai tại các bệnh viện này sẽ sơ kết, đánh giá rút kinh nghiệm và triển khai giai đoạn 2 đối với các bệnh viện, trung tâm y tế tuyến huyện có giường bệnh, đủ năng lực và đông người bệnh, như: Bệnh viện đa khoa huyện Thủy Nguyên, Bệnh viện đa khoa Vĩnh Bảo, Trung tâm Y tế các huyện: Tiên Lãng, Kiến Thụy, An Lão. Cùng với đó, triển khai đồng loạt thanh toán viện phí không dùng tiền mặt ở tất cả bệnh viện.