Chạy đua vào lớp đầu, trường điểm: Kỳ vọng cha mẹ đè nặng lên vai con trẻ
(HPĐT)- Tháng 7 là thời điểm ngành Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) khởi động mùa tuyển sinh đầu cấp cho năm học 2024-2025. Cũng từ đây, mở màn cho những cuộc đua xin vào lớp “đầu khối”, trường điểm của các bậc cha mẹ.
“Chọn” toàn tập
Những ngày này, chị Lê Thị H, ở ngõ 313 phố Đà Nẵng (quận Ngô Quyền) luôn trong tâm trạng nóng ruột vì sợ mình chậm một bước trên con đường “chạy đua” cho con vào lớp đầu một trường THPT công lập. Lý giải cho sự sốt ruột của mình, chị H phân trần: "Tôi nghe nói một số bạn cùng lớp cũ của con đã được bố mẹ xin vào lớp thầy A, thầy B, không biết họ “đi bằng kênh nào”, trong khi “kênh” của mình là giáo viên nhà trường khẳng định chưa có bất cứ động tĩnh nào. Sĩ số mỗi lớp đều có hạn, nếu không nhanh chân có tiền cũng chịu nên mới sốt ruột"... Suốt từ lớp mẫu giáo cho đến hết lớp 9, Vũ Hà M, con chị H đều được mẹ tìm cách xin vào những lớp đầu khối. Như vậy, nếu “công cuộc” xin vào lớp đầu của cấp THPT thành công, suốt 3 năm mẫu giáo với 12 năm phổ thông, con chị H đều căng sức học lớp “chọn” kèm theo những chi phí đầu vào không nhỏ. Không chỉ chị H đôn đáo, gia đình anh Bùi Tuấn Ng, ở ngõ 261 phố Trần Nguyên Hãn, cũng đang gấp rút tìm các mối quan hệ để xin cho con vào lớp đầu khối của một trường THCS. “Cũng hơi sốt ruột vì với cấp THCS, đầu tháng 7 mới xin là muộn quá, sợ hết chỗ” – anh Ng bày tỏ.
Tâm lý của chị H, anh Ng là tâm lý chung của khá nhiều bậc cha mẹ vào mỗi mùa tuyển sinh. Điều đáng nói, chọn lớp không chỉ ở bậc tiểu học, THCS hay THPT mà nhiều cha mẹ còn cầu kỳ chọn cả cô cho con ở cấp mầm non với lập luận cô A, cô B chịu khó, cẩn thận, con mình sẽ được chăm sóc tốt hơn. Vì vậy, nhiều người bằng mọi giá chọn cô, xin cho con học ở trường “điểm”, lớp đầu mới yên tâm. Từ đây, nảy sinh nhiều bất cập, thậm chí tiêu cực từ cuộc đua chọn trường, chọn lớp này.
Đừng bắt con “gánh” kỳ vọng của cha mẹ
Để xin cho con vào học trường “điểm”, mỗi cha mẹ phải tìm mọi cách tính toán, vận dụng mọi mối quan hệ để kết nối, nhờ vả, tác động từ người này đến người khác mà quên cân nhắc con mình liệu có phù hợp. Cuộc đua ngầm này khá sôi động, thường bắt đầu từ khi kết thúc năm học, thậm chí sớm hơn và có những mức giá khác nhau tùy mối quan hệ.
Nhận định về vấn đề này, Chủ tịch Hội Khuyến học thành phố Hoàng Duy Đỉnh cho rằng, xin cho con được học với thầy cô giáo giỏi, môi trường sư phạm tốt nhất là mong muốn hoàn toàn chính đáng của các bậc cha mẹ. Tuy nhiên, năng lực của con liệu có đáp ứng được môi trường học với toàn bạn giỏi, tiếp thu nhanh hay không. Nếu con “đuối” so với các bạn, vô tình chính cha mẹ đang đặt cho con một gánh nặng quá sức. Đồng tình quan điểm trên, cô N.T.D, giáo viên một trường THCS của quận Ngô Quyền cho rằng, những “lớp ngoại giao” đầu khối thường có sĩ số rất đông nên sự quan tâm của giáo viên với học sinh cũng giảm đi. Mặt khác, lớp đầu khối thường tập trung các bạn học lực tốt, thầy cô sẽ chú trọng kiến thức nâng cao. Với học sinh tiếp thu nhanh sẽ phát huy tối đa năng lực, nhưng học sinh học lực trung bình tiếp thu không kịp, lâu dần có thể sẽ bị “đuối”. Với gần 20 năm kinh nghiệm giảng dạy, cô D chứng kiến không ít hệ lụy từ chính việc chọn lớp cho con theo ý cha mẹ. Một số em không theo kịp bạn trong lớp dẫn đến tâm lý tự ti, mặc cảm, khủng hoảng tâm lý khiến gia đình buộc phải chuyển trường...
Để chấn chỉnh những tiêu cực do việc xin học trái tuyến và chọn lớp, Bộ GD-ĐT ban hành Công văn số 2449 về việc khắc phục tình trạng chạy trường, chạy lớp. Thực hiện chỉ đạo của Bộ, trong công tác tuyển sinh đầu cấp, Sở GD-ĐT ban hành công văn hướng dẫn đối với bậc tiểu học, THCS quy định rõ, việc phân lớp phải bảo đảm quy định về sĩ số, giới tính phù hợp. Theo Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi, Sở cũng tích cực tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực quản lý cho đội ngũ cán bộ, giáo viên; tăng cường cơ sở vật chất để bảo đảm sự đồng đều về chất lượng giáo dục giữa các trường, các lớp; đồng thời chỉ đạo các trường đổi mới phương pháp kiểm tra, đánh giá, tránh áp lực về điểm số, thành tích cho chính gia đình, học sinh và nhà trường.