Siết chặt mua bán thiết bị quay lén
(HPĐT)- Hiện, các thiết bị quay lén với công nghệ hết sức tinh vi được bán công khai, tràn lan trên các trang mạng xã hội, ai cũng có thể mua và sử dụng. Việc này làm tăng nguy cơ nhiều đối tượng sử dụng vào mục đích xấu gây nỗi lo lắng bị xâm hại quyền riêng tư cá nhân.
Bất an với thiết bị quay lén
Thời gian gần đây, liên tiếp những vụ gắn camera quay lén đã bị phát giác, khiến dư luận xôn xao. Cụ thể như vụ người mẫu Châu Bùi phát hiện camera quay lén ngụy trang là chiếc đồng hồ trong phòng thay đồ tại một studio ở quận 3 (thành phố Hồ Chí Minh). Hay vụ một nữ sinh phát hiện camera quay lén ngụy trang là bóng đèn do chủ phòng trọ lắp tại phòng tắm tại Hà Đông (Hà Nội)… Sau khi có thông tin về những vụ việc trên, chị Nguyễn Thanh Hương, ở phường Dư Hàng Kênh (quận Lê Chân) giật mình nghĩ lại: "Liệu mình đã từng rơi vào tình huống bị quay lén tương tự hay không?". Theo chị Hương, với việc dễ dàng mua bán thiết bị quay lén trên các trang mạng xã hội như hiện nay thì việc bị quay lén đã trở thành nỗi ám ảnh không chỉ riêng với phái nữ.
Theo tìm hiểu của phóng viên, khi gõ từ khóa "Camera quay lén" hoặc "Camera giấu kín" trên trang tìm kiếm Google, kết quả trả về là hàng loạt trang web rao bán công khai các thiết bị này, với mức giá dao động chỉ từ 250 nghìn đồng đến hơn 2 triệu đồng, tùy theo chất lượng, mẫu mã nhưng đều có xuất xứ từ Trung Quốc. Các loại camera quay lén với đủ loại kích cỡ, được ngụy trang tinh vi dưới nhiều hình dạng khác nhau, như cục sạc điện thoại, đầu bút bi, hộp đựng khăn giấy, đồng hồ để bàn, bóng đèn, vòi hoa sen, ổ cắm điện… đây đều là những vật dụng quen thuộc trong các phòng khách sạn, nhà nghỉ. Do vậy, kẻ xấu có thể lợi dụng để đặt camera quay lén ghi lại các hình ảnh nhạy cảm mà nạn nhân không hề hay biết. Một số loại hiện đại có chức năng kết nối internet để chuyển trực tiếp hình ảnh sang các thiết bị khác, nhưng đa phần camera quay lén đều dùng thẻ nhớ để lưu hình ảnh trực tiếp trên thiết bị. Một người bán hàng trên trang Lazada cho biết, nhu cầu mua camera quay lén hiện khá cao, sản phẩm luôn có sẵn để cung cấp cho người dùng.
Anh Trịnh Quang Vinh, chuyên viên tư vấn khách hàng Chi nhánh Viettel Hải Phòng cho biết: Nhiều camera quay lén được ngụy trang tinh vi, lắp đặt ở những nơi khó nhận biết với mục đích thu thập những hình ảnh nhạy cảm riêng tư cá nhân của các đối tượng xấu. Sau đó từ các dữ liệu này, các đối tượng xấu sẽ sử dụng để trục lợi những khoản tiền không nhỏ; có thể rao bán trên chợ đen, trên các hội nhóm kín; đe dọa tống tiền hay gây ảnh hưởng đến hình ảnh, danh dự của nạn nhân.
Kiểm tra kỹ những nơi lưu trú
Dưới góc độ pháp lý, luật sư Nguyễn Xuân Cư, Công ty Luật TNHH MTV Investco (Đoàn Luật sư thành phố Hải Phòng) cho biết: Theo Nghị định 66/2017/NĐ-CP, ngày 19- 5-2017 của Chính phủ về điều kiện kinh doanh thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị… thì cả người bán, người mua các loại camera giấu kín đều thuộc diện được kiểm soát chặt chẽ. Những người không có thẩm quyền mua và sử dụng các loại camera giấu kín là vi phạm pháp luật. Tuy nhiên, pháp luật chưa có nhiều quy định chi tiết và cụ thể về việc tàng trữ, sử dụng các thiết bị ghi âm, ghi hình nói chung, cũng như các loại camera chuyên dụng như camera giấu kín. Theo Điều 84, Nghị định 15/2020/NĐ-CP của Chính phủ, việc ghi hình bằng camera mà không có sự đồng ý của cá nhân là vi phạm quy định về thu thập, sử dụng thông tin cá nhân, có thể bị xử phạt vi phạm hành chính đến 20 triệu đồng. Ngoài ra còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 155 về tội "Làm nhục người khác" (theo Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi bổ sung năm 2017), với khung hình phạt từ 2 đến 5 năm tù. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm. Cá nhân có hình ảnh bị xâm phạm thông qua việc sử dụng camera quay lén có thể tự yêu cầu hoặc thông qua cơ quan có thẩm quyền yêu cầu, người xâm phạm chấm dứt hành vi, buộc xin lỗi, cải chính công khai và buộc phải bồi thường thiệt hại (theo Điều 11, Bộ luật Dân sự 2015).
Trong bối cảnh camera quay lén có thể rình rập ở nhiều nơi, việc giữ tâm lý cẩn thận và có kỹ năng phát hiện loại thiết bị này trở nên rất cần thiết với mỗi người. Anh Lưu Tiến Dực, chuyên gia camera giám sát Công ty Thiết bị công nghệ Cộng Lực (quận Lê Chân) cho biết: Khi đến những địa điểm lạ như phòng nghỉ, phòng thay đồ, nhà vệ sinh… mọi người cần quan sát những nơi có thể được lắp camera quay lén như: Thiết bị nội thất trang trí, đồng hồ treo tường (hoặc để bàn), móc quần áo, ổ cắm điện, đèn bàn… Hầu hết các camera đều được trang bị đèn LED màu đỏ hoặc xanh, chúng sẽ nhấp nháy hoặc tỏa sáng khi ở điều kiện ánh sáng yếu. Bạn có thể tắt hết đèn trong phòng và quan sát chung quanh để phát hiện ánh sáng này. Bạn cũng có thể dùng cách gọi điện thoại để phát hiện ra camera quay lén. Khi nhận thấy điện thoại bị nhiễu tín hiệu, có thể khu vực đó có gắn camera quan sát. Ngoài các cách trên, còn có thể sử dụng ứng dụng phát hiện camera quay lén trên điện thoại, sử dụng các thiết bị chuyên dụng. Dù với phương pháp nào, mọi người hãy luôn cẩn trọng để tránh rơi vào bẫy của những kẻ xấu và bị lợi dụng hình ảnh cho những mục đích đen tối, độc hại.