Hỗ trợ đào tạo nghề đối với lao động nông thôn: Yếu tố giảm nghèo bền vững
(HPĐT)- Theo thống kê của ngành Lao động- Thương binh và Xã hội, năm 2024, còn hơn 900 người thuộc hộ cận nghèo, gần 2.400 người thuộc hộ nghèo ở nông thôn không có kiến thức về sản xuất, kỹ năng lao động... Do đó, tăng cường công tác đào tạo nghề đối với các trường hợp này được các sở, ngành, địa phương chú trọng thực hiện. Đây là yếu tố quan trọng để người nghèo thoát nghèo bền vững.
Lao động ngại đi học
Thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia về công tác đào tạo nghề cho lao động thuộc hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo, thời gian qua, các sở, ngành, địa phương liên quan luôn quan tâm, dành nhiều nguồn lực đào tạo nghề cho lao động nông thôn, đổi mới theo hướng gắn với nhu cầu thực tiễn. Tuy nhiên, công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn gặp nhiều khó khăn do người dân chưa ý thức được lợi ích lâu dài của việc học nghề. Theo thống kê của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, giai đoạn 2018-2022, gần 13.700 lao động nông thôn trên địa bàn thành phố được hỗ trợ đào tạo nghề. Nhưng năm 2023, chỉ có 315 người tham gia học nghề, trong đó có 46 lao động thuộc hộ nghèo và 71 người hộ cận nghèo. Chị Bùi Thị Thúy, ở xã Đại Bản (huyện An Dương) bày tỏ, gia đình chị thuộc diện hộ cận nghèo, sau khi nhỡ việc làm tại Công ty TNHH P.I.T Vina từ năm 2023, chị Thúy đăng ký học nghề tin học văn phòng trong thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp, nhưng chị không tham gia học đầy đủ nên không có chứng chỉ. Đến nay, chị Thúy vẫn chưa tìm được công việc phù hợp vì không có tay nghề phù hợp với yêu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp. Từng tham gia lớp học cắm hoa nghệ thuật, chị Trần Thị Hạnh, ở thị trấn Núi Đèo (huyện Thủy Nguyên) cho biết: Các lớp đào tạo nghề miễn phí trang bị các kỹ năng cơ bản, song để có thu nhập từ nghề đã học, người lao động cần tiếp tục các khóa học nâng cao với thời gian từ 6-12 tháng, phát sinh nhiều chi phí khác. Do đó, người lao động nông thôn mong muốn được hỗ trợ kinh phí mua thiết bị, nguyên liệu thực hành hoặc giảm học phí khi tham gia các khóa đào tạo nghề nâng cao.
Lý giải nguyên nhân số người lao động nông thôn tham gia học nghề không tăng trong thời gian gần đây, Trưởng Phòng Giáo dục nghề nghiệp (Sở Lao động- Thương binh và Xã hội) Nguyễn Thị Ngân phân tích, trong thời gian ảnh hưởng của dịch COVID-19, việc rà soát trường hợp có nhu cầu để mở các lớp đào tạo nghề đối với lao động nông thôn gặp nhiều khó khăn, nên hoạt động này bị gián đoạn. Ngoài ra, người lao động chưa nhận thức đầy đủ ý nghĩa lâu dài của việc học nghề, có chứng chỉ nghề nên không tích cực, chủ động tham gia.
Sát nhu cầu, tăng hiệu quả
Phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hải Phòng (Sở Lao động- Thương binh và Xã hội) Đặng Thị Mai cho biết, từ đầu năm 2024 đến nay, Trung tâm tiếp nhận, thẩm định hơn 14 nghìn hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp. Qua quá trình tiếp nhận hồ sơ, Trung tâm phân loại các ý kiến, nguyện vọng của lao động nông thôn thuộc diện hưởng trợ cấp thất nghiệp để tư vấn, hướng dẫn đăng ký học nghề. Từ kênh thông tin này, Trung tâm tăng cường phối hợp các cơ sở đào tạo nghề để tổ chức linh hoạt, đa dạng các khóa dạy nghề làm móng, tóc, gội đầu dưỡng sinh, chế biến món ăn, cắm hoa nghệ thuật... phù hợp năng lực, nguyện vọng, điều kiện của lao động nông thôn.
Cuối tháng 6 vừa qua, UBND thành phố vừa ban hành Kế hoạch số 143 về thực hiện hỗ trợ đào tạo nghề đối với lao động nông thôn và đào tạo chính sách khác trên địa bàn thành phố năm 2024. Thực hiện kế hoạch này, tại nhiều địa phương, giải pháp quan trọng để công tác dạy nghề đạt hiệu quả là lựa chọn nghề sát với nhu cầu thực tế và đòi hỏi của thị trường lao động. Trưởng Phòng Lao động-Thương binh và Xã hội huyện An Lão Nguyễn Văn Phương thông tin, qua rà soát trên huyện An Lão có hơn 200 người thuộc hộ nghèo, hơn 1.600 người thuộc hộ cận nghèo. Phòng đang tích cực rà soát các trường hợp có nhu cầu để tổ chức lớp đào tạo một số nghề: kỹ thuật điều hòa máy lạnh, công nghệ ô tô… trong cuối tháng 9, đầu tháng 10 năm nay.
Theo Phó giám đốc Sở Lao động- Thương binh và Xã hội Phạm Thị Huyền, trong quý 3 và quý 4 năm nay, Sở rà soát, giới thiệu gần 500 lao động khu vực nông thôn (thuộc huyện Tiên Lãng, Thủy Nguyên, An Lão, Cát Hải, Vĩnh Bảo, An Dương) được hỗ trợ đào tạo nghề. Kinh phí đào tạo nghề do ngân sách thành phố cấp. Đồng thời Sở Lao động Thương binh và Xã hội tăng cường phối hợp Thành Đoàn, Hội Liên hiệp phụ nữ thành phố, Liên minh hợp tác xã và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp triển khai các mô hình kết nối, giới thiệu việc làm để sau khi học nghề có từ 85% số người học nghề có việc làm mới, hoặc tiếp tục làm nghề cũ nhưng có năng suất, thu nhập cao hơn, thiết thực thực hiện mục tiêu đến cuối năm 2024, không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo quốc gia trên địa bàn thành phố./.