Hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA để phát triển và hội nhập
Tận dụng FTA mở rộng thị trường
Ngành công nghiệp da giày là một trong các ngành công nghiệp truyền thống của Hải Phòng, được xác định là nhóm sản phẩm mũi nhọn, với tốc độ tăng trưởng bình quân hằng năm từ 10% - 15%. Thống kê qua công tác cấp Chứng nhận xuất xứ hàng hóa ưu đãi (C/0) của Sở Công Thương cho thấy, 9 tháng năm 2024, tổng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng giày dép đi các thị trường có FTA của các DN trên địa bàn thành phố và một số tỉnh lân cận tăng gần 10% so với cùng kỳ. Bên cạnh đó, một số thị trường có mức tăng trưởng trên 10% như châu Âu (13%), Hàn Quốc (13%), ASEAN (17%)... Kim ngạch xuất khẩu ngành da giày ước đạt hơn 1,1 tỷ USD, chiếm 5,01% trong tổng kim ngạch xuất khẩu của thành phố, tăng 11,4% so với cùng kỳ năm 2023. Nhờ tận dụng tốt ưu đãi thuế quan từ Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), thị trường xuất khẩu da giày chủ yếu của Hải Phòng là khu vực châu Âu, tiếp đến là Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc và New Zealand...
Theo Phó giám đốc Sở Công Thương Nguyễn Công Hân, với sự phục hồi của thị trường thế giới, các đơn hàng xuất khẩu gia tăng, hoạt động xuất, nhập khẩu hàng hóa trong 10 tháng năm 2024 của Hải Phòng tiếp tục khởi sắc và đạt kết quả tích cực. Cụ thể, tổng kim ngạch xuất khẩu ước đạt 29,28 tỷ USD, tăng 23,23% so với cùng kỳ, đạt 88,73% kế hoạch năm; tổng kim ngạch nhập khẩu ước đạt 23,39 tỷ USD, tăng 1,1% so với cùng kỳ, đạt 73,11% kế hoạch năm; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ ước đạt 185.559,8 tỷ đồng, tăng 13,45% so với cùng kỳ, đạt 83,4% kế hoạch năm. Kết quả này đạt được một phần là nhờ thực thi các FTA được thành phố, các sở, ban, ngành đặc biệt chú trọng. Trong đó đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến cam kết trong các FTA mà Việt Nam ký kết, nhất là các dự thảo FTA thế hệ mới, góp phần hỗ trợ DN tận dụng cơ hội, lợi thế từ các FTA mang lại; hướng dẫn các DN xuất khẩu trên địa bàn tra cứu thông tin trực tuyến về các Hiệp định thương mại tự do từ Cổng thông tin FTA (FTAP) của Bộ Công Thương và UBND thành phố (fta.haiphong.vn) và các trang thông tin điện tử chuyên ngành.
Tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp
Mặc dù đạt những kết quả nhất định, nhưng theo đánh giá của các chuyên gia, tỷ trọng xuất khẩu các thị trường FTA của Hải Phòng còn thấp so với tiềm năng. Ngành công nghiệp phụ trợ của thành phố chưa phát triển, nhập khẩu bị phụ thuộc nhiều vào các nước quốc tế. Tỷ lệ cung ứng nguyên liệu trong nước của một số ngành công nghiệp như dệt may và da giày là khoảng 30%... Bên cạnh đó, cơ cấu hàng hóa xuất khẩu của thành phố sang các thị trường đã ký FTA tập trung chủ yếu vào các mặt hàng điện tử, máy móc thiết bị, các mặt hàng công nghiệp sử dụng nhiều lao động (dệt may, da giày). Đặc biệt, hàng xuất khẩu chủ yếu vẫn là gia công, chiếm đến trên 70% tổng kim ngạch xuất khẩu của thành phố đều từ các DN FDI, sản xuất và xuất khẩu theo chỉ định của các công ty mẹ, dẫn đến phụ thuộc và không đa dạng hàng hóa, thị trường.
Trên thực tế, một trong những nguyên nhân khiến nhiều DN chưa tận dụng được tối đa lợi ích từ các FTA là do thiếu thông tin về những quy định của các FTA. Ngoài ra, nhiều DN trên địa bàn thành phố chưa thật sự quan tâm đến các FTA nên không tìm hiểu về ưu đãi các FTA mang lại. Nắm bắt những vấn đề này, Sở Công Thương khuyến nghị các DN cần thay đổi tư duy, chủ động tìm hiểu các cam kết FTA; quy trình để xuất khẩu được sang thị trường có FTA, từ đó đánh giá thế mạnh của sản phẩm để xuất khẩu vào thị trường đó.
Giám đốc Sở Công Thương Nguyễn Văn Thành thông tin, thời gian tới, Sở tiếp tục đẩy mạnh hoạt động tuyên truyền về quy tắc xuất xứ tại các cam kết quốc tế Việt Nam tham gia, tập trung vào các ngành hàng DN Hải Phòng có thế mạnh, tăng tính bền vững trong phát triển, không chỉ trong phát triển thị trường mà còn định hình khả năng tham gia vào các chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng của khu vực và toàn cầu. Cùng với đó, Sở Công Thương dự kiến tiếp tục phối hợp các đơn vị có chức năng tổ chức các khóa đào tạo, cấp chứng chỉ cho DN về tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa, đáp ứng điều kiện quy định về tự chứng nhận xuất xứ hàng hóa hiện nay tại Hải Phòng. Bên cạnh đó, tiếp tục phối hợp thông tin tại các hội nghị trực tuyến về xuất xứ hàng hóa, các cam kết về thuế quan, lộ trình mở cửa thị trường, thuận lợi hóa thương mại, nhất là những nghĩa vụ của Việt Nam theo cam kết của Hiệp định EVFTA, CPTPP, UKVFTA...