Phát triển cơ sở y tế chuyên ngành phục hồi chức năng: Đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe người dân
(HPĐT)- Người khuyết tật, mắc các bệnh lý về cơ xương khớp, người mắc các bệnh liên quan tới nội khoa (đột quỵ não, viêm tủy...) và các bệnh lý sau phẫu thuật ngoại khoa (phẫu thuật sau tai nạn giao thông, tai nạn sinh hoạt)... đều cần phục hồi chức năng. Tuy nhiên, việc phát triển chuyên ngành phục hồi chức năng tại Hải Phòng còn khiêm tốn, sự hiểu biết của người dân đối với vai trò của phục hồi chức năng hạn chế. Điều này đòi hỏi ngành phục hồi chức năng cần được thành phố, ngành Y tế quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi hơn để phát triển đúng mức.
Quyết định 50% khả năng phục hồi của người bệnh
Tháng 6-2023, bà Ngô Thị Sim, sinh năm 1958, ở xã Quốc Tuấn (huyện An Dương) bị tai nạn sinh hoạt dẫn tới liệt tứ chi, mọi sinh hoạt cá nhân phải phụ thuộc vào sự hỗ trợ của người thân. Sau khi phẫu thuật cột sống tại Bệnh viện Kiến An, người bệnh được chuyển tới Bệnh viện Phục hồi chức năng Hải Phòng điều trị. Sau hơn một năm điều trị, người bệnh có thể ngồi dậy, tự đi lại với sự hỗ trợ của xe khung. “Tôi cứ nghĩ mình phải nằm liệt giường suốt đời nhưng may mắn có các bác sĩ khám, chữa bệnh và đến giờ, tôi có thể tự đi lại, phục vụ được bản thân”, bà Sim phấn khởi bày tỏ.
Tuy nhiên, không nhiều người bệnh cần phục hồi chức năng biết tới ý nghĩa của phục hồi chức năng và tìm tới các cơ sở phục hồi chức năng chuyên khoa để điều trị như bà Sim. Theo ghi nhận của Khoa Đột quỵ (Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp), dù được các bác sĩ chỉ dẫn tập phục hồi chức năng sau can thiệp mạch máu não, nhưng chỉ khoảng 30% số người sau can thiệp đột quỵ tuân thủ đúng thời gian tập phục hồi chức năng. Theo TS.BS. Nguyễn Đức Thành, Trưởng Khoa Điều trị theo yêu cầu (Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp), sau phẫu thuật nối chi thể, người bệnh phải mất 3 tháng tới hơn một năm để phục hồi chức năng, tuy nhiên, chỉ có khoảng 60/200 trường hợp tập phục hồi và phục hồi được hoàn toàn các chức năng của chi thể. “Đối với các trường hợp sau phẫu thuật ngoại khoa, can thiệp nội khoa, việc can thiệp hay phẫu thuật cấp tính chỉ quyết định 50% thành công, 50% còn lại phụ thuộc hoàn toàn vào quá trình phục hồi chức năng của người bệnh. Tuy nhiên, quá trình phục hồi chức năng mất nhiều thời gian, đòi hỏi sự kiên nhẫn của người bệnh, gia đình người bệnh nên nhiều người sau phẫu thuật, can thiệp bỏ giữa chừng việc tập phục hồi, dẫn đến phải chịu đựng di chứng suốt đời”, TS.BS Nguyễn Đức Thành cho biết.
Đề xuất quan tâm, đầu tư hơn để phát triển
Bên cạnh việc người dân, nhất là các trường hợp phẫu thuật ngoại khoa, can thiệp nội khoa hay những người mắc các bệnh lý cơ xương khớp chưa chú trọng tập phục hồi chức năng, một nguyên nhân khác dẫn đến chuyên ngành này chưa thực sự phát triển là khả năng tiếp cận người bệnh của các cơ sở y tế. Theo ghi nhận, một số bệnh viện lớn như: Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp, Bệnh viện đa khoa quốc tế Hải Phòng có Khoa Phục hồi chức năng, được đầu tư máy móc hiện đại song quy mô nhỏ, số lượng bác sĩ, kỹ thuật viên, nhân viên y tế có chuyên ngành phục hồi chức năng chưa nhiều, chưa đáp ứng nhu cầu của người dân. Một số cơ sở y tế khác có phục hồi chức năng cho người già, trẻ em, nhưng chủ yếu tập vật lý trị liệu trong khi phục hồi chức năng khá đa dạng, như: vật lý trị liệu, hoạt động trị liệu, ngôn ngữ trị liệu, y học cổ truyền, chăm sóc giảm nhẹ…
Trong khi đó, thành phố có Bệnh viện Phục hồi chức năng với hai cơ sở có diện tích khá lớn (hơn 50.000 m2), đội ngũ nhân lực có chuyên môn tốt (15 bác sĩ chuyên khoa) nhưng chưa được thành phố, ngành Y tế quan tâm đầu tư đúng mức về cơ sở vật chất, trang thiết bị. Trong đó, cơ sở 1 tại phường Vạn Hương (quận Đồ Sơn) và cơ sở 2 tại phường Tràng Minh (quận Kiến An) với các khối nhà xuống cấp do được xây dựng nhiều năm, lại bị ảnh hưởng nặng nề bởi bão Yagi vừa qua; thiếu những trang thiết bị hiện đại phục vụ công tác khám, chăm sóc, điều trị người bệnh.
BSCK2 Phạm Văn Hải, Giám đốc Bệnh viện Phục hồi chức năng Hải Phòng cho biết, tháng 10-2024, lãnh đạo bệnh viện chủ động gửi tờ trình tới Sở Y tế đề nghị xin chủ trương xây mới 2 cơ sở và bổ sung chức năng lão khoa cho bệnh viện. “Hiện, Sở Y tế đề xuất thành phố chủ trương đầu tư xây mới cơ sở vật chất cơ sở 1 của bệnh viện tại Đồ Sơn, với tổng kinh phí 500 tỷ đồng và sửa chữa lại cơ sở vật chất ở cơ sở 2. Cán bộ, nhân viên y tế của bệnh viện mong mỏi chủ trương này sớm được hiện thực hóa để bác sĩ, nhân viên y tế có điều kiện phục vụ, chăm sóc sức khỏe nhân dân”, BSCK2 Phạm Văn Hải thông tin.