Ánh sáng tình yêu
(HPĐT)- Cuối năm, vào cái độ thời tiết bắt đầu se lạnh, họa sĩ Trịnh Thanh Tùng lại ngược ra Bắc, ghé Hà Nội, rồi trở về Hải Phòng - quê hương ông. Mỗi chuyến đi lại nhân lên thành những phần ký ức, dần dà hiển hiện trong những tác phẩm giàu cảm xúc của ông, như vẫn từng suốt nhiều thập niên qua...
Họa sĩ Trịnh Thanh Tùng có "trích ngang" khá đặc biệt. Ông quê gốc ở Hải Phòng, nhưng sinh ra và lớn lên ở thành phố Hồ Chí Minh, bắt đầu cầm cọ từ năm 1958, lúc mới 16 tuổi. Vào tuổi học sinh, sinh viên, Trịnh Thanh Tùng tham gia cách mạng, là người lính chiến đấu trong lực lượng đặc biệt: Biệt động Sài Gòn.
Thời gian và công việc của người lính khiến Trịnh Thanh Tùng khó có thể theo học các trường lớp chính quy, nên hội họa với ông, hầu như là tự học. Học từ sách vở, bạn bè, từ chính dòng chảy ồn ào sôi động của cuộc sống, cộng với năng khiếu trời cho và một tâm hồn nhạy cảm, Trịnh Thanh Tùng từng bước tạo lập được dấu ấn riêng. Rồi ông bị giặc bắt, những năm tháng tra tấn tù đày khiến đôi mắt bị tổn thương. Những năm tháng sau này, Trịnh Thanh Tùng vẽ bằng chính thị lực rất yếu. Điều đó lại thúc đẩy trực giác về màu sắc trỗi dậy, họa sĩ Trịnh Thanh Tùng có bảng màu nồng nàn giàu biến chuyển.
Ngay từ nhiều chục năm về trước hay đến tận bây giờ, dù vẽ hiện thực, ấn tượng hay biểu hiện, trừu tượng và hơn hết là chân dung, Trịnh Thanh Tùng luôn có khả năng diễn cảm bằng mầu sắc rất mạnh mẽ, biến hóa, đa chiều. Ông luôn men theo những vùng ký ức lưu sâu trong bộ nhớ, rồi biểu hiện trên toan vải bằng cái rung cảm đầy đặn trải nghiệm, để kết thành loạt "Trò chơi ký ức", như tên các triển lãm của ông vài thập niên qua. Trịnh Thanh Tùng phù phép những bất lợi về hình họa của người không được đào tạo chính quy thành sự chặt chẽ bố cục, nhất là luôn tạo được chiều sâu không gian cho tác phẩm của mình. Như ông đúc kết, “tâm thức chuyển qua tư duy, vượt khỏi tầm tay của cơ thể”, ông vẽ bằng chính sự dẫn dụ điều khiển của trí não và nội tâm riêng mình. Bởi vậy, thị lực yếu hay thị giác không hoàn hảo, chưa bao giờ khiến Trịnh Thanh Tùng muộn phiền, ngược lại bệnh tật giúp kích hoạt thêm bản năng mạnh mẽ luôn cục cựa trong ông.
Sinh năm 1942, họa sĩ Trịnh Thanh Tùng vẫn dồi dào năng lượng sống, năng lượng sáng tạo. Ông vẫn vẽ mỗi ngày, vẫn đều đặn tổ chức các triển lãm nhóm hoặc cá nhân, vẫn nhiệt thành tụng ca bài ca tình yêu bằng chính thứ ánh sáng tình yêu nuôi dưỡng ông hằng ngày...