Bảo hiểm xã hội Hải Phòng: Phát huy hiệu quả của tổ chức dịch vụ thu
(HPĐT)- Hiện, Bảo hiểm xã hội (BHXH) Hải Phòng trực tiếp ký hợp đồng ủy quyền thu BHXH, bảo hiểm y tế (BHYT) với 4 tổ chức dịch vụ thu với 295 điểm thu và 657 nhân viên thu. Mạng lưới thu BHXH, BHYT được “phủ sóng” rộng khắp, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tham gia bảo hiểm. Tuy nhiên, hoạt động của các tổ chức dịch vụ thu, nhân viên thu còn nhiều hạn chế, dẫn đến kết quả tuyên truyền, vận động người tham gia chưa được như kỳ vọng, chỉ tiêu đặt ra.
Nhiều khó khăn, hạn chế
Năm 2024, các tổ chức dịch vụ thu duy trì, phát triển được hơn 24.000 người tham gia BHXH tự nguyện (tăng gần 4.600 người so với năm 2023) và hơn 220.550 người tham gia BHYT hộ gia đình (giảm gần 31.000 người so với năm 2023). 2 tháng đầu năm 2025, số người tham gia BHXH, BHYT thông qua các tổ chức dịch vụ thu tiếp tục giảm. Cụ thể, Bưu điện thành phố cam kết thực hiện chỉ tiêu 19.000 người tham gia BHXH tự nguyện và 145.000 người tham gia BHYT, nhưng 2 tháng đầu năm 2025 thực hiện được hơn 14.000 người tham gia BHXH tự nguyện (đạt tỷ lệ 73,72%) và gần 111.000 tham gia BHYT (đạt tỷ lệ 76,48%); Công ty bảo hiểm PVI Duyên Hải cam kết thực hiện 7.000 người tham gia BHXH tự nguyện và 75.000 người tham gia BHYT, nhưng kết quả đạt được gần 5.850 người tham gia BHXH tự nguyện (đạt 83,44%) và gần 59.400 người tham gia BHYT (đạt tỷ lệ 79,16%).
Thực tế cho thấy, số người tham gia bảo hiểm giảm do cả nguyên nhân khách quan và chủ quan. Trưởng Phòng Truyền thông và Phát triển đối tượng (BHXH Hải Phòng) Trần Minh Hưởng cho biết: Năm qua, do ảnh hưởng nặng nề của cơn bão số 3 (Yagi), cuộc sống, thu nhập của người dân gặp nhiều khó khăn dẫn đến việc tham gia BHXH tự nguyện, BHYT chưa thường xuyên, đều đặn. Hơn nữa, do tăng lương cơ sở, mức đóng tăng cũng là áp lực đối với gia đình đông người hoặc có hoàn cảnh khó khăn. Bên cạnh nguyên nhân chủ quan, việc số người tham gia bảo hiểm giảm do nguyên nhân khách quan, xuất phát từ các tổ chức dịch vụ thu, nhân viên thu. Cụ thể, trong quá trình tổ chức hội nghị truyền thông khách hàng, một số tổ chức dịch vụ thu không có danh sách khách hàng tiềm năng kèm theo; chưa có hoặc có nhưng chưa rà soát đúng, đủ danh sách khách hàng tiềm năng; không thực hiện liên hệ, tư vấn khách hàng trước khi mời hội nghị. Không những thế, tỷ lệ người tham gia tái tục hằng tháng của các tổ chức dịch vụ thu rất thấp (BHYT hộ gia đình bình quân chỉ đạt từ 50% – 60%). Nguyên nhân là do việc quản lý, theo dõi danh sách người tham gia đến hạn tái tục đóng chưa chặt chẽ nên thiếu sự đôn đốc nhắc nhở. Danh sách người tham gia đến hạn đóng (mẫu D08-TS) tuy đã được rà soát, lọc danh sách gửi các nhân viên thu, nhưng ở một số tổ chức dịch vụ thu danh sách này chỉ lọc theo từng địa bàn phường, xã, chưa lập danh sách theo từng nhân viên thu.
Chủ động rà soát, lập kho dữ liệu
Theo chị Trịnh Thị Tuyến, nhân viên thu trên địa bàn xã Liên Xuân (thành phố Thủy Nguyên), trước đây, nhân viên thu làm việc trực tiếp với cơ quan BHXH nhưng hiện nay, nhân viên thu phải qua tổ chức dịch vụ thu, dẫn tới khó nắm bắt tổng thể số lượng người tham gia trên địa bàn, nhất là những người đến hạn tái tục hoặc đăng ký tham gia ở nơi khác. Không những thế, các chế độ, chính sách thường xuyên thay đổi, chỉnh sửa, bổ sung, nếu nhân viên thu không kịp thời cập nhật, nắm bắt thì rất khó giải đáp, cung cấp thông tin cho người dân.
Nhằm phát huy hiệu quả của tổ chức dịch vụ thu BHXH tự nguyện, BHYT, cơ quan BHXH đề nghị các tổ chức dịch vụ thu, nhân viên thu chủ động phối hợp cơ quan BHXH, UBND cấp xã, các tổ chức chính trị - xã hội rà soát lập kho dữ liệu người tham gia tiềm năng (xong trước ngày 31-3- 2025); bảo đảm 100% các trường hợp tái tục được thông tin đến hạn đóng và đôn đốc, vận động tiếp tục tham gia; giao chi tiêu phối hợp mở hội nghị khách hàng, chỉ tiêu tuyên truyền theo nhóm nhỏ cho từng điểm thu, nhân viên thu tại các phường, xã. Bên cạnh đó, các tổ chức dịch vụ thu quan tâm mở rộng điểm thu, đội ngũ nhân viên thu, cộng tác viên (lưu ý những người có uy tín ở thôn, tổ dân phố như tổ trưởng dân phố, Bí thư chi bộ, Chi hội trưởng các hội đoàn thể, cán bộ dân số, cán bộ y tế....) để mở rộng phạm vi hoạt động trên địa bàn; kịp thời lập danh sách đội ngũ nhân viên thu để đào tạo bồi dưỡng, cấp thẻ nhân viên thu theo quy định; xây dựng kế hoạch thực hiện việc kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất tại các điểm thu, nhân viên thu để kịp thời chấn chỉnh các tồn tại trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của nhân viên thu.
Về phía cơ quan BHXH, tiếp tục phối hợp tổ chức thực hiện hiệu quả các Nghị quyết của HĐND thành phố về chính sách hỗ trợ mức đóng cho người tham gia BHXH tự nguyện, BHYT và đề xuất hỗ trợ thêm mức đóng BHXH tự nguyện, BHYT từ ngân sách quận, huyện; phân công cán bộ chuyên quản công tác phát triển người tham gia BHXH, BHYT theo từng xã, phường, thị trấn, từng tổ chức dịch vụ thu; chủ động kết nối, tăng cường phối hợp 3 bên: cơ quan BHXH, UBND cấp xã và tổ chức dịch vụ thu. Việc giao chỉ tiêu phát triển người tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình phải gắn chặt với việc duy trì người tham gia (giao chỉ tiêu duy trì không được giảm quá 3% số người đang tham gia BHXH tự nguyện, 5% BHYT hộ gia đình) - Phó giám đốc BHXH Hải Phòng Mạc Thanh Giang nhấn mạnh.