Hành trình đến Dinh Độc Lập

HẢI HẬU 28/04/2025 10:12

(HPĐT)- Tuy không được biết đến nhiều như hai chiếc xe tăng mang số hiệu 843 và 390, nhưng xe tăng 910 (thuộc Đại đội 3, Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn 203, Quân đoàn 2) cũng đã băng qua cổng sắt Dinh Độc Lập vào trưa 30-4-1975 – thời khắc lịch sử đánh dấu sự sụp đổ hoàn toàn của chính quyền Sài Gòn. Vinh dự là pháo thủ trên xe 910, cựu chiến binh Trần Văn Nhân (hiện sinh sống tại quận Hải An) luôn trào dâng niềm xúc động và tự hào mỗi khi nhớ về thời khắc thiêng liêng ấy.

Ông Trần Văn Nhân (ngoài cùng bên phải) cùng đồng đội tham quan trưng bày tại Bảo tàng Hải Phòng. Ảnh: Đỗ Hiền

Sáng 30-4, sau khi Tiểu đoàn 2 đập tan “cánh cửa thép” cuối cùng tại căn cứ quân sự Nước Trong, Tiểu đoàn 1 vượt lên, nhận lệnh tiến thẳng về đánh Sài Gòn. Khi đến chân cầu Đồng Nai (còn gọi là cầu Sài Gòn, dọc đường 1 từ Tam Hiệp đi vào ngã 4 Hàng Xanh), gặp ổ phục kích của địch, kíp xe của đồng chí Nhỡ, Tiểu đoàn trưởng hy sinh tại đó. Các xe tăng nhả đạn, tiêu diệt ổ phục kích trong khoảng 15-20 phút. Lúc này, ông Nhân đi trên xe 910 của đồng chí Hải, Đại đội trưởng Đại đội 3 lẽ ra dẫn đầu, nhưng bị mắc ở dải phân cách. Sau khi phá dải phân cách để tiếp tục hành quân, xe bị lùi đội hình. Xe của đồng chí Lê Hùng, người Phú Thọ, là Trung đội trưởng Trung đội 1 của Đại đội 3 vượt lên dẫn đầu, lại đi nhầm đường. Lẽ ra đến ngã tư Hàng Xanh phải rẽ trái thì xe ông Hùng đi thẳng, dẫn theo cả Đại đội 3. Do vậy, Đại đội 4 (đi kế tiếp) đã rẽ trái và các xe 390, 843 của Đại đội 4 đến trước…

Sau khi vào gần đến Dinh Độc lập (cách khoảng 700 m), chiếc xe đi đầu của đồng chí Lê Hùng bị địch bắn bay mất khẩu 12 ly 7 trên tháp pháo; đồng chí đứng bắn 12 ly 7 hy sinh, ông Lê Hùng bị thương nặng, pháo thủ số 2 ở phía dưới xe bị thương vào vai. Ông Nhân nhảy xuống, đưa ông Hùng ra khỏi xe, nhờ nhân dân đưa đi cấp cứu rồi quay trở lại theo xe tiếp tục tiến vào Dinh Độc Lập...

Giây phút xe tăng băng qua cổng Dinh Độc Lập mãi mãi ở lại trong tâm trí ông Trần Văn Nhân suốt 50 năm qua. Ông kể: “Vào đến Dinh Độc Lập, tôi hô đồng chí Trì là pháo thủ, vác cờ cùng với tôi chạy lên. Chạy lên đến lan can của Dinh Độc Lập thì nhìn thấy đồng chí Thận đã lên trên nên tôi với đồng chí Trì đứng ở lan can vẫy cờ. Lúc đang vẫy, cũng có 4-5 đồng chí bộ binh nữa cũng vác cờ đứng lên vẫy cùng với 2 anh em chúng tôi. Sau khi vẫy được khoảng 3-4 phút thì một chiếc xe Zep đi vào, một số đồng chí chạy lên, chúng tôi cũng sang bên phòng của Tổng thống Dương Văn Minh. Khi vào đến phòng Tổng thống Dương Văn Minh, chúng tôi thấy một đồng chí (về sau này mới biết là đó là đồng chí Phạm Xuân Thệ, Trung đoàn phó Trung đoàn 66 của bộ binh 304). Đồng chí Thệ có hỏi là: “Cho hỏi ai là Tổng thống Dương Văn Minh?”. Lúc đó một ông trông rất to, cao, mặc áo ký giả 4 túi đứng lên giới thiệu: “Tôi là đại tướng Dương Văn Minh”. Vừa nói đến đó thì đồng chí Bùi Tùng, Chính ủy Lữ đoàn xe tăng 203 của chúng tôi cũng vào đến nơi. Đồng chí Tùng hỏi luôn: “Đề nghị ông trả lời cho chúng tôi biết”. Lúc đó, ông Dương Văn Minh có nói là: “Chúng tôi đã ở đây chờ quân Giải phóng đến để bàn giao từ lúc 10 giờ rồi”. Đồng chí Bùi Tùng nói: “Các anh không có gì để bàn giao cả, mà bây giờ đề nghị các anh phải tuyên bố đầu hàng vô điều kiện quân Giải phóng và phải ra Đài phát thanh để tuyên bố đầu hàng”…”.

Sau đó, được Chính trị viên Tiểu đoàn 1 giao, ông Nhân cùng một đồng đội (cũng quê Hải Phòng) theo đường cũ tìm ông Lê Hùng để xác định ông được đưa đi cấp cứu ở đâu. Tìm kiếm đến tối muộn không thấy, 2 ông quay lại báo cáo lại với đại đội trưởng, chính trị viên Tiểu đoàn 1. Lúc đó, xe và toàn bộ đơn vị rút ra khỏi Dinh Độc Lập và được lệnh quay về chốt, trông coi kho tại chân cầu Đồng Nai, nơi đồng chí Nhỡ hy sinh. Tiểu đoàn 3 chốt tại Cảng Sài Gòn; đại đa số đơn vị thì rút ra về căn cứ ở Long Bình… “Tôi cùng các đồng chí thuộc các kíp xe tăng 843, 390, 910 và các xe khác từng trở lại thăm Dinh Độc Lập (nay là Dinh Thống Nhất). Ngày trở lại nơi đây, chúng tôi thật xúc động khi thăm lại nơi chứng kiến sự sụp đổ của chính quyền ngụy Sài Gòn...”, ông Trần Văn Nhân xúc động bày tỏ.

HẢI HẬU