Phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội thành phố cần các chính sách thu hút đủ sức cạnh tranh
(HPĐT)- Thành phố Hải Phòng làm tốt công tác lãnh đạo, chỉ đạo, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng, Nhà nước về phát triển nguồn nhân lực, phục vụ các mục tiêu chiến lược về công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế và chuyển đổi số… Đó là đánh giá của Đoàn giám sát, Ủy ban Thường vụ Quốc hội về “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về phát triển và sử dụng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao” khi làm việc với UBND thành phố Hải Phòng.

Những chuyển biến tích cực
Báo cáo với Đoàn giám sát của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đồng chí Đào Phú Thùy Dương, Phó trưởng Ban Quản lý Khu Kinh tế Hải Phòng cho biết, tại các khu công nghiệp, khu kinh tế thành phố hiện có tổng số 773 doanh nghiệp với 215.368 lao động. Thu nhập bình quân của người lao động ước đạt 11,59 triệu đồng/người/tháng. Ngoài tiền lương, người lao động còn được chi trả các khoản phụ cấp, như: làm thêm giờ, lương thưởng tháng thứ 13, các chế độ phúc lợi khác. Để nâng cao năng suất lao động, Ban chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Trong đó, chú trọng tăng cường đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn cua ̉ đội ngũ cán bộ công chức, viên chức của Ban gắn với công cuộc chuyển đổi số quốc gia; đẩy mạnh việc sử dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ các hoạt động công vụ, hướng đến 100% cán bộ, công chức làm việc trên môi trường mạng từ ngày 1-6. Đối với lực lượng lao động trong các khu công nghiệp, khu kinh tế, Ban tập trung thu hút đầu tư các ngành nghề, lĩnh vực sản xuất có hàm lượng khoa học công nghệ cao; thường xuyên chỉ đạo, hỗ trợ doanh nghiệp tổ chức đào tạo, nâng cao trình độ, tay nghề cho người lao động; bảo đảm các chính sách tiền lương, chính sách an sinh xã hội cho công nhân…
Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, công tác lãnh đạo, chỉ đạo và thể chế hóa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về phát triển và sử dụng nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao được thành phố triển khai đồng bộ, toàn diện, hiệu quả, quyết liệt. Thành ủy, HĐND, UBND thành phố ban hành hệ thống các văn bản chỉ đạo sát thực tiễn, thống nhất từ cấp thành phố đến cơ sở, bảo đảm tính kế thừa, liên thông giữa các giai đoạn. Từ thành phố đến cơ sở triển khai đồng bộ các giải pháp, như: tăng cường kỹ năng quản lý, lãnh đạo cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức thực hiện tốt nhiệm vụ được giao; ban hành các cơ chế, chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài; đổi mới nội dung, chương trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức, người lao động; đẩy mạnh chuyển giao, ứng dụng khoa học, kỹ thuật tiên tiến… Đồng chí Hoàng Minh Cường, Phó chủ tịch UBND thành phố đánh giá, nguồn nhân lực của thành phố về cơ bản đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hiện nay. Đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có trình độ ngày càng cao, tỷ lệ đạt chuẩn và trên chuẩn ở các ngành trọng điểm như giáo dục, y tế, khoa học - công nghệ được cải thiện đáng kể.
Theo báo cáo của UBND thành phố, giai đoạn 2021- 2024, lực lượng lao động Hải Phòng tăng gần 16,8 nghìn người (1,62%). Cơ cấu lao động chuyển dịch tích cực theo hướng giảm nông, lâm, ngư nghiệp và tăng công nghiệp, xây dựng và dịch vụ. Trong đó, lao động thành thị tăng nhờ đô thị hóa, tỷ lệ lao động qua đào tạo tăng 1,5%, trong đó số lao động có bằng cấp, chứng chỉ tăng 3%. Trong giai đoạn này, tiền lương bình quân của người lao động tại Hải Phòng tăng đều qua các năm. Đến năm 2024, mức lương bình quân ước đạt 8,68 triệu đồng/người/tháng, tăng 4,96% so với năm 2023. Lao động trong các doanh nghiệp cổ phần có vốn nhà nước và dân doanh cũng ghi nhận mức tăng ổn định.
Cần chính sách đủ mạnh để thu hút lao động chất lượng cao
Qua nghe báo cáo của UBND thành phố việc thực hiện chính sách, pháp luật về phát triển và sử dụng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao của thành phố, Đoàn giám sát của Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhận định, bên cạnh kết quả đạt được, nhìn tổng thể, việc phát triển nguồn nhân lực của thành phố vẫn có hạn chế. Cụ thể, còn tình trạng mất cân đối trong phân bổ nhân lực giữa các địa bàn và lĩnh vực; một bộ phận nhân lực chất lượng cao ở khối công lập có xu hướng dịch chuyển sang khu vực tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Chính sách thu hút và giữ chân nhân lực chất lượng cao chưa đủ sức cạnh tranh với các trung tâm lớn như Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh…
Hiện nay, thành phố còn nhiều dư địa phát triển, nhất là sau khi hợp nhất với tỉnh Hải Dương mở ra không gian phát triển mới, nhu cầu tuyển dụng, thu hút nguồn nhân lực của Hải Phòng càng lớn, nhất là ở một số lĩnh vực trọng điểm, như: đóng tàu, logistic hoặc những ngành công nghệ cao như bán dẫn, AI, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số... Dự báo đến năm 2030, thành phố cần bổ sung hàng trăm nghìn lao động có trình độ cao trong các ngành logistics (cần 460.000 lao động), công nghiệp công nghệ cao, y tế và du lịch (cần 127.800 lao động tại khu kinh tế, khu công nghiệp; khoảng 10.000 lao động ngành du lịch), đòi hỏi các giải pháp căn cơ, đồng bộ về đào tạo và sử dụng nhân lực.
Do vậy, theo Phó chủ tịch UBND thành phố Hoàng Minh Cường, trong thời gian tới, thành phố mong muốn Trung ương quan tâm, chỉ đạo xây dựng Chiến lược quốc gia phát triển nguồn nhân lực thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế; các bộ, ban, ngành liên quan rà soát, điều chỉnh các cơ chế, chính sách, luật pháp chung liên quan đến phát triển nguồn nhân lực để bảo đảm tạo đột phá mạnh mẽ, đồng bộ; tạo lập kịp thời khung pháp lý và hệ thống chính sách để triển khai, phát triển các công nghệ mới, các mô hình kinh doanh mới dựa trên công nghệ số. Cùng với đó, xây dựng, triển khai các chương trình hỗ trợ các doanh nghiệp nghiên cứu, ứng dụng công nghệ, thực hiện chuyển đổi số, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế… Về phía thành phố, bên cạnh tiếp tục triển khai các cơ chế, chính sách hiện có, thành phố tiếp tục nghiên cứu, ban hành các cơ chế, chính sách phát triển nguồn nhân lực tại chỗ cũng như thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao từ các địa phương khác đến làm việc.