Thêm hy vọng đối với huấn luyện viên, vận động viên
(HPĐT)- Tin vui đối với người làm thể thao thành tích cao thành phố khi Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang khẩn trương xây dựng dự thảo Nghị định mới quy định một số chế độ đối với HLV, VĐV thể thao trong thời gian tập huấn, thi đấu, thay thế Nghị định số 152/2018/NĐ-CP. Điều này thắp lên hy vọng lớn đối với người làm nghề, khích lệ họ cống hiến cho thể thao thành tích cao Việt Nam.

Tạo động lực để yên tâm gắn bó
7 năm trước, Nghị định 152/2018/NĐ-CP quy định về chế độ đối với HLV, VĐV thể thao trong thời gian tập trung tập huấn được ban hành, người trong nghề xem đó là bước tiến lớn về chế độ đãi ngộ dành cho những HLV, VĐV. Đó là cơ sở để các HLV, VĐV yên tâm cống hiến và các địa phương có cơ sở để thực hiện việc chi.
Chính sách đối với HLV, VĐV góp phần nhất định trong việc ổn định lực lượng đội tuyển quốc gia cũng như nhiều địa phương, nhưng mức thu nhập của các HLV, VĐV còn thấp so với chi phí sinh hoạt và mặt bằng xã hội. Cũng nên so sánh, ở cấp độ các đội tuyển quốc gia, với mức tiền lương 505.000 đồng/ngày cho HLV trưởng, HLV đội tuyển nhận 375.000 đồng/người/ngày; HLV trưởng đội tuyển trẻ nhận 375.000 đồng/người/ngày; HLV đội tuyển trẻ nhận 270.000 đồng/người/ngày..., không ít người làm nghề phải vất vả để sinh sống. Ở các địa phương, điều này còn rõ hơn, chênh lệch hơn khi HLV đội tuyển ngành, tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nhận 215.000 đồng/người/ngày; HLV đội tuyển trẻ ngành, tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nhận 180.000 đồng/người/ngày; HLV đội tuyển năng khiếu nhận 180.000 đồng/người/ngày.
Tương tự với VĐV, số tiền lương như vậy phù hợp giai đoạn 2018, còn so với giai đoạn hiện nay, đây là sự thụt lùi. Hiện nay, VĐV đội tuyển quốc gia nhận 270.000 đồng/người/ngày; VĐV đội tuyển trẻ quốc gia nhận 215.000 đồng; VĐV đội tuyển ngành, tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nhận 180.000 đồng... Mức thu nhập này thực sự thấp. Nhiều VĐV lập gia đình, có cuộc sống riêng, chỉ trông vào khoản thu nhập từ tập huấn, thi đấu chắc chắn sẽ không đủ, dẫn đến khó toàn tâm, toàn ý cho tập luyện.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục Thể dục thể thao Việt Nam tổ chức nhiều hội nghị, hội thảo chuyên ngành, tiếp nhận nhiều ý kiến về vấn đề này, coi đây là một trong nhiều điểm nghẽn cần tháo gỡ để tạo động lực giúp HLV, VĐV yên tâm cống hiến. Ông Nguyễn Hồng Minh, nguyên Vụ trưởng Vụ Thể thao thành tích cao 1 cho biết: “Nếu chế độ dành cho HLV, VĐV đạt mức thu nhập theo mặt bằng chung của xã hội thì nhiều gia đình mới sẵn lòng cho con em mình theo tập thể thao”. Thực tế ở thể thao thành tích cao Hải Phòng, 2 năm qua thực hiện đủ mức tiền công theo đúng Nghị định 152/2018/NĐ-CP thì thu nhập của HLV, VĐV chỉ trên dưới 10 triệu đồng, tạo sức ép lớn khiến việc theo đuổi thể thao chuyên nghiệp trở nên khó khăn.
Cần chung sức
Thông tin Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Kế hoạch xây dựng Nghị định quy định một số chế độ đối với HLV, VĐV thể thao trong thời gian tập trung tập huấn, thi đấu (thay thế Nghị định số 152/2018/NĐ-CP ngày 7-11- 2018 của Chính phủ) là tin vui lớn, được người làm thể thao coi đó là bước đi rất được kỳ vọng nhằm thiết lập một cơ chế đãi ngộ mới, tiệm cận với thực tiễn đời sống, giúp HLV, VĐV hoàn toàn tập trung vào tập huấn, thi đấu, góp phần để ngành đạt các yêu cầu chuyên môn hiện nay. Tuy nhiên, khi nghị định mới được ban hành, nếu chỉ có chính sách ở Trung ương mà thiếu sự vào sự quan tâm đối với các địa phương - nơi trực tiếp quản lý, đào tạo HLV, VĐV thì hiệu quả sẽ không cao. Nghị định mới ra đời phải thực sự là "kim chỉ nam" để các địa phương hành động, có hướng dẫn cụ thể để thực hiện.
Rõ nhất trong việc liên quan đến vấn đề này, Hải Phòng phải mất từ 4 đến 5 năm mới thực hiện đầy đủ Nghị định 152/2018/NĐ-CP. Nhưng trong những năm vừa qua, HĐND thành phố ban hành nghị quyết cụ thể nhằm triển khai thực hiện Nghị định 152/2018/NĐ-CP, nhưng cũng ban hành thêm các nghị quyết về khen thưởng đối với VĐV, HLV đạt thành tích..., tạo cơ chế cho thể thao thành tích cao phát triển và thay đổi mạnh mẽ.
Chính sách mới mang tính đặc thù của thành phố dành cho ngành thể thao góp phần "giữ chân" nhân tài, gắn bó, cống hiến cho thể thao đất Cảng. HLV trưởng nhiều đội tuyển của thể thao đỉnh cao Hải Phòng chia sẻ rằng, nhiều VĐV hoàn toàn tập trung tập luyện để có thành tích, được gọi vào đội tuyển quốc gia. Qua đó có cơ hội cải thiện thu nhập, giúp thể thao Hải Phòng hướng đến mục tiêu giành HCV Asiad và phấn đấu có VĐV giành vé tới Olympic.
Để nghị định mới về chế độ cho HLV, VĐV ra đời, tới đây sẽ có nhiều cuộc hội thảo tham góp ý kiến, nhưng chắc chắn một điều, để chính sách ấy thực sự trở thành cú hích, cần sự cộng hưởng từ các tỉnh, thành phố và bộ, ngành chủ quản. Mỗi địa phương cần linh hoạt trong việc sử dụng nguồn lực tài chính, vận dụng khéo léo cơ chế đặc thù để xây dựng hệ thống đãi ngộ phù hợp, giúp HLV, VĐV sống tốt với nghề, từ đó tạo thành tích bền vững hơn cho thể thao Việt Nam. Và nếu mọi việc thuận lợi, có thể hy vọng sẽ có một nghị định mới của Chính phủ về quy định một số chế độ đối với HLV, VĐV thể thao trong thời gian tập trung tập huấn, thi đấu được ban hành vào cuối năm 2025, để có thể thực hiện từ năm 2026.