Doanh nghiệp đóng tàu - Chủ động thay đổi để phát triển
Từng bước đón đầu xu hướng xanh hóa hoạt động vận tải biển, các doanh nghiệp đóng tàu trên địa bàn thành phố nhanh chóng chuyển mình, đáp ứng yêu cầu đóng mới sản phẩm sử dụng công nghệ xanh, năng lượng sạch, kỹ thuật tiên tiến. Đây vừa là thách thức nhưng cũng là động lực giúp doanh nghiệp đóng tàu trên địa bàn thành phố thay đổi để phát triển bền vững.
Liên tiếp hạ thủy tàu hiện đại
Dưới cái nóng oi bức của những ngày cuối tháng 7, không khí lao động tại các phân xưởng sản xuất Công ty Đóng tàu Phà Rừng sôi động, náo nhiệt bởi tiếng máy hàn, máy cắt, tiếng kim loại va đập. Không còn lộn xộn và bụi bặm, các khu vực sản xuất của công ty được sắp đặt gọn gàng, có hệ thống thu gom rác, lối đi được kẻ vạch rõ ràng. Doanh nghiệp ứng dụng hàng loạt công nghệ hiện đại, như: công nghệ cắt laser tiết kiệm năng lượng, công nghệ làm sạch thép, sạch thân tàu… Đây là một trong những giải pháp hướng đến mục tiêu xanh hóa sản xuất của Đóng tàu Phà Rừng để đáp ứng yêu cầu của đối tác Hàn Quốc khi thực hiện đơn hàng gồm 10 tàu chở dầu, hóa chất trọng tải 13.000 DWT xuất khẩu.
Minh chứng hiệu quả sự chuyển đổi, ngày 24-7, Công ty Đóng tàu Phà Rừng tổ chức chuỗi 4 sự kiện kỹ thuật quan trọng, gồm: cắt tôn tàu chở dầu, hóa chất tàu YN 07, đặt ky tàu YN 06, đấu đà tàu YN 04 và hạ thủy tàu YN 03. Đây là tàu chở dầu/hóa chất trọng tải 13.000 DWT trong loạt seri 10 tàu được Công ty Đóng tàu Phà Rừng ký kết trước đó với chủ đầu tư là Công ty Yentec (Hàn Quốc). Trước đó, ngày 8-7, Công ty Đóng tàu Phà Rừng bàn giao tàu BS ULSAN- tàu số 2 để đối tác đưa vào vận hành khai thác. Phó tổng giám đốc Công ty Đóng tàu Phà Rừng Hoàng Văn Nguyên cho biết: "So với đóng tàu hàng, thi công tàu chở dầu, hóa chất đòi hỏi tiêu chuẩn kỹ thuật cao, tay nghề của kỹ sư, công nhân lành nghề. Hàn Quốc là thị trường rất khắt khe, do đó doanh nghiệp đầu tư thiết bị, công nghệ mới đáp ứng yêu cầu sản xuất sản phẩm bàn giao đối tác. Các sản phẩm được bàn giao đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn công ước quốc tế mới nhất về khí thải, nhiên liệu".
Trước đó, ngày 27-6, Công ty cổ phần Đóng tàu Sông Cấm hạ thủy thành công tàu dịch vụ năng lượng ST245 ESCV (số vỏ 82) và khởi công đóng mới tàu ST245 IMR (số vỏ 83). Theo Tổng giám đốc Công ty cổ phần Đóng tàu Sông Cấm Hoàng Văn Tùng, tàu dịch vụ năng lượng ST 245- ESCV (số vỏ 82) do công ty thi công, đóng cho chủ tàu Công ty Myklebust Verft A/S (Na Uy) là sản phẩm kết hợp giữa công nghệ hàng hải hiện đại và những tiêu chuẩn an toàn nghiêm ngặt nhất. Đây là con tàu đầu tiên thuộc seri tàu được đóng theo xu hướng phát triển năng lượng xanh, có thể hoạt động phục vụ các công trình điện gió ngoài khơi, với hệ thống động lực chạy bằng methanol đạt tiêu chuẩn phát thải ròng bằng 0.
Hỗ trợ kịp thời, ổn định
Cùng với Công ty Đóng tàu Phà Rừng, Công ty cổ phần Đóng tàu Sông Cấm, các doanh nghiệp đóng tàu khác trên địa bàn thành phố, như: Bạch Đằng, Thái Bình Dương, Nam Triệu… đang dịch chuyển mạnh mẽ đón đầu thị trường khi ngành Hàng hải thế giới có lộ trình chuyển đổi phương tiện sử dụng nhiên liệu sạch theo mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net-zero) vào năm 2050. Theo Phó giám đốc Công ty TNHH MTV Đóng tàu Bạch Đằng Nguyễn Bá Sơn, thay vì đóng tàu hàng như trước đây, công ty không thể “đứng ngoài cuộc chơi” và chuyển hướng, tập trung vào dòng tàu đặc chủng đòi hỏi kỹ thuật cao, giá trị lớn. Mới đây, doanh nghiệp đóng mới thành công tàu LPG dung tích 4.500 m3 xuất khẩu sang Ý. Đây là “cột mốc” đánh dấu sự chuyển mình, khẳng định năng lực của doanh nghiệp trong tham gia đóng tàu chuyên dụng, kỹ thuật cao. Tiếp đà thành công, tháng 6 vừa qua, doanh nghiệp thực hiện khởi công dự án đóng mới 3 tàu chở dầu, hóa chất trọng tải 14.000 m3 cho chủ đầu tư Công ty TNHH Mercury Lines. Đóng tàu chuyên dụng đòi hỏi kỹ thuật cao và tuân thủ tiến độ. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp có sự đầu tư rất lớn về công nghệ, kỹ thuật.
Dự báo của Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam (Bộ Xây dựng), giai đoạn từ nay đến năm 2030, quy mô thị trường đóng tàu thế giới đạt khoảng 195 tỷ USD, tăng trưởng bình quân gần 4%/ năm. Riêng giai đoạn 2024-2028, thị trường tăng thêm 22,1 tỷ USD. Trong đó, dòng sản phẩm tàu sử dụng công nghệ xanh, năng lượng sạch, kỹ thuật tiên tiến đang được chủ tàu ưu tiên. Đánh giá về quá trình thi công dự án 10 tàu chở dầu, hóa chất được thi công, đóng mới bởi Công ty Đóng tàu Phà Rừng, ông Jie Young Park, Tổng giám đốc Công ty Yentec khẳng định: "Công ty Đóng tàu Phà Rừng có đủ năng lực, kỹ thuật và uy tín để sản xuất sản phẩm đòi hỏi kỹ thuật cao. Tôi mong doanh nghiệp đầu tư, hiện đại hóa công hóa công nghệ, rút ngắn thời gian thi công, bàn giao sản phẩm đúng tiến độ, chất lượng và an toàn nhất".
Hiện, các nhà máy đóng tàu Hải Phòng đanghoạt động hết công suất để bảo đảm tiến độ, hoàn thành đơn hàng đối tác trong và ngoài nước. Bên cạnh thuận lợi, doanh nghiệp đóng tàu còn đó những khó khăn, thách thức cần vượt qua. Việc đầu tư vào công nghệ mới là “cuộc chơi tốn kém”, trong khi doanh nghiệp đóng tàu gặp khó khăn về tài chính dẫn đến chuyển đổi công nghệ hạn chế, ảnh hưởng năng suất và chất lượng sản phẩm. Để giúp doanh nghiệp đóng tàu đón đầu xu thế, doanh nghiệp mong cơ quan chức năng, thành phố sớm có cơ chế, chính sách hỗ trợ đồng bộ, ổn định. Cụ thể như chính sách vay vốn ưu đãi cho dự án đầu tư công nghệ xanh; miễn giảm thuế đất, thuế giá trị gia tăng với các doanh nghiệp sản xuất thân thiện môi trường…