Xây dựng 'Cát Bà xanh' phát triển bền vững
Quần đảo Cát Bà thuộc đặc khu Cát Hải, thành phố Hải Phòng từ lâu được ví như viên ngọc quý với cảnh quan hùng vĩ, hệ sinh thái đa dạng.
Quần đảo Cát Bà từ lâu được ví như viên ngọc quý với cảnh quan hùng vĩ, hệ sinh thái đa dạng. Cùng với sự phát triển du lịch mạnh mẽ, môi trường Cát Bà đang phải đối diện với nhiều sức ép. Để bảo đảm sự phát triển bền vững, mục tiêu “Cát Bà xanh” đang trở thành quyết tâm chung của chính quyền, cộng đồng và du khách.
Nỗ lực chuyển đổi xanh
Theo báo cáo của đặc khu Cát Hải, chỉ trong 8 tháng đầu năm 2025, Cát Bà đón 3,59 triệu lượt khách, tăng hơn 1 triệu lượt so với cùng kỳ năm trước. Con số ấn tượng này khẳng định sức hút ngày càng lớn của đảo Ngọc đối với du khách trong và ngoài nước. Tuy nhiên, đi kèm với đó là lượng rác thải sinh hoạt tăng nhanh, trong đó có nhiều loại rác nhựa khó phân hủy. Tại một số bãi biển, túi nilon, chai nhựa, hộp xốp vẫn xuất hiện, gây ảnh hưởng đến cảnh quan và hệ sinh thái biển.
Để ứng phó tình trạng ô nhiễm môi trường, chính quyền đặc khu Cát Hải cùng Ban Quản lý các vịnh triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Mới đây, UBND đặc khu Cát Hải ban hành kế hoạch “Chuyển đổi xanh Điểm du lịch cộng đồng Việt Hải” giai đoạn 2025-2030. Đây được xem là mô hình tiên phong trong xây dựng điểm du lịch cộng đồng xanh toàn diện, từ giao thông, nông nghiệp, năng lượng đến quản lý rác thải. Mô hình này không chỉ góp phần bảo vệ tài nguyên, môi trường, mà còn tạo bản sắc mới cho du lịch địa phương.
Tháng 7 vừa qua, Ban Quản lý các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà cũng phát động chương trình “Tháng 7 không sử dụng nhựa dùng một lần”. Các công ty lữ hành, chủ tàu, hướng dẫn viên có trách nhiệm nhắc nhở du khách ngay từ khi đặt tour, yêu cầu không mang theo và không sử dụng chai nhựa, túi nilon, hộp xốp. Các tàu du lịch cam kết thay thế sản phẩm nhựa bằng vật liệu thân thiện môi trường, như: chai thủy tinh, túi vải, bình nước cá nhân…
Chị Nguyễn Thị Lan Hương, một du khách đến từ Hà Nội cho biết, trước đây khi đến Cát Bà, hình ảnh rác trôi nổi trên biển là một “điểm trừ” khiến chị ít nhiều thất vọng. Nhưng năm nay quay lại, chị cảm nhận rõ sự khác biệt, nước biển xanh, sạch hơn, rác thải được thu gom gọn gàng. Điều đó khiến chuyến đi của chị thêm trọn vẹn.
Từ khẩu hiệu đến hành động
Không chỉ dừng lại ở các kế hoạch, nhiều hoạt động tình nguyện vì môi trường cũng được tổ chức và thu hút đông đảo người dân, du khách tham gia. Ông Nguyễn Văn Lý, một ngư dân tại Cát Bà cho biết, qua các chương trình tình nguyện, rác thải trên vịnh được thu gom, cảnh quan sạch đẹp hơn. Quan trọng hơn, người dân nhận ra bảo vệ môi trường cũng chính là bảo vệ di sản, là gìn giữ kế sinh nhai và tương lai của con cháu. Sự vào cuộc của người dân cho thấy tinh thần trách nhiệm cộng đồng được khơi dậy, trở thành nền tảng bền vững cho mục tiêu “Cát Bà xanh”.
Cát Bà là quần đảo sở hữu hệ sinh thái tự nhiên đặc sắc với nhiều giá trị hiếm có, hiện nhận được sáu danh hiệu quốc gia và quốc tế. Những danh hiệu ấy không chỉ là niềm tự hào, mà còn đặt ra trách nhiệm lớn lao cho chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng trong việc giữ gìn cảnh quan môi trường. Ông Vũ Hữu Vững, Phó chủ tịch UBND đặc khu Cát Bà thông tin: ""Cát Bà xanh" không chỉ là khẩu hiệu, mà chúng tôi cam kết bằng hành động của chính quyền và nhân dân đặc khu từ siết chặt quản lý, kiên quyết xử lý hành vi xả rác bừa bãi, gắn bảo vệ môi trường với điều kiện kinh doanh du lịch...".
Để thực hiện được điều này, du khách, doanh nghiệp và người dân cần đồng hành để Cát Bà thực sự trở thành điểm đến sinh thái tầm cỡ quốc tế. Trong đó, người dân địa phương không chỉ là đối tượng thụ hưởng lợi ích từ du lịch, mà còn là hạt nhân trong việc bảo vệ môi trường. Khi ngư dân thay đổi thói quen xả rác xuống biển, khi tiểu thương tự giác giảm sử dụng túi nilon, khi mỗi gia đình tham gia phân loại và xử lý rác, thì “Cát Bà xanh” mới có nền móng vững chắc...