Kinh nghiệm xử lý vi phạm đất đai ở xã Hà Tây

Chủ động, quyết liệt ngay từ đầu

Trước thực trạng một số hộ dân xây dựng công trình trái phép trên đất nông nghiệp, lấn chiếm đất công, Đảng ủy, UBND xã Hà Tây xây dựng kế hoạch rà soát, thống kê các vi phạm và xử lý dứt điểm. Xã xác định đây là một nhiệm vụ trọng tâm có ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển kinh tế - xã hội, môi trường sống và an ninh trật tự địa phương.

Ngay trong tháng 7/2025, UBND xã ban hành Quyết định số 18/QĐ-UBND thành lập tổ công tác xử lý, ngăn chặn vi phạm trong lĩnh vực đất đai, môi trường. Cùng với đó, ban hành Kế hoạch số 01/KH-UBND với lộ trình tổng rà soát, xử lý vi phạm, phân định rõ vai trò từng ban, ngành, đoàn thể và cán bộ, công chức trong xã.

Sau khi kế hoạch được ban hành, UBND xã tổng rà soát, lập biên bản vi phạm hành chính đối với 22 trường hợp, ra quyết định xử phạt hành chính đối với 9 trường hợp, chuẩn bị phương án cưỡng chế đối với các trường hợp cố tình chây ỳ. Sự chủ động này tạo sức răn đe mạnh mẽ, thể hiện quyết tâm của chính quyền trong việc lập lại kỷ cương.

Đáng chú ý trong cách làm của Hà Tây là kết hợp xử lý vi phạm và công tác tuyên truyền, vận động người dân tuân thủ pháp luật. Các tổ công tác đến từng gia đình, làm việc trực tiếp, phân tích cho người dân thấy việc lấn chiếm đất công, xây dựng công trình trái phép trên đất nông nghiệp là vi phạm pháp luật.

Nhiều hộ sau khi được vận động đã tự giác tháo dỡ công trình vi phạm. Ông Lê Đình Trung ở thôn An Lại cho biết: “Gia đình tôi dựng nhà khung sắt, quây tôn chung quanh, lợp mái với diện tích hơn 44 m² trên đất nông nghiệp. Sau khi được chính quyền địa phương tuyên truyền, vận động nên tôi tự tháo dỡ công trình, trả lại hiện trạng ban đầu”.

Trung tâm Văn hóa - Thông tin xã cũng thường xuyên cập nhật tình hình, đưa tin trên loa phát thanh, cổng thông tin điện tử, mạng xã hội... tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân. Sau khi các hộ dân tự tháo dỡ công trình vi phạm, chính quyền xã có biện pháp bảo vệ hiện trường, không để người dân tái vi phạm.

Thiết lập đường dây nóng

Một trong những kinh nghiệm nổi bật của Hà Tây là thiết lập đường dây nóng tiếp nhận thông tin phản ánh vi phạm đất đai, khoáng sản. Ông Nguyễn Tôn Ngọc, Trưởng Phòng Kinh tế xã Hà Tây cho biết: “Chúng tôi luôn chú trọng công tác tuyên truyền. Mặc dù chính quyền xã mới đi vào hoạt động nhưng địa phương xác định việc xử lý vi phạm đất đai phải làm quyết liệt, dứt điểm, không có ngoại lệ để các hộ vi phạm phải chấp hành quy định, không có lý do để so bì”.

Số điện thoại của cán bộ chuyên môn được công khai rộng rãi trên loa truyền thanh, mạng xã hội. Người dân cung cấp thông tin, phản ánh kịp thời các hành vi lấn chiếm.

Đến hết tháng 8/2025, trong số các trường hợp vi phạm đất đai được phát hiện, có 13 trường hợp tự tháo dỡ công trình vi phạm nhờ biện pháp kiên trì tuyên truyền, vận động của chính quyền xã. Số còn lại được UBND xã hỗ trợ lực lượng, phương tiện tháo dỡ. Đáng chú ý, có một số trường hợp chây ỳ, UBND xã lên phương án cưỡng chế. Tuy nhiên, bằng nhiều biện pháp tuyên truyền vận động, các hộ đồng ý tháo dỡ công trình vị phạm, không phải tổ chức cưỡng chế.

Từ cuối tháng 8 đến nay, xã Hà Tây không phát sinh vi phạm về lĩnh vực đất đai. Theo ông Trần Văn Tâm, Chủ tịch UBND xã Hà Tây, kinh nghiệm để ngăn chặn, xử lý các vi phạm chính là sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng ủy, chính quyền xã. Đây là yếu tố then chốt, thể hiện rõ qua việc thành lập tổ công tác, ban hành kế hoạch cụ thể, giao trách nhiệm đến từng cán bộ, công chức, viên chức.

“Chúng tôi cam kết trách nhiệm từ cơ sở, ký cam kết giữa trưởng thôn và Chủ tịch UBND xã, ràng buộc trách nhiệm quản lý đất đai ngay tại cộng đồng dân cư”, ông Tâm nói.

Thời gian tới, UBND xã Hà Tây yêu cầu các trưởng thôn phối hợp với các đoàn thể tuyên truyền pháp luật về đất đai đến từng gia đình, kiên quyết ngăn chặn tình trạng vi phạm đất đai từ sớm, từ xa.

MINH NGUYÊN