Phong tục - Lễ hội

Liên hoan thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ tại Đền Sinh

ĐỖ TUẤN 06/10/2025 19:30

Trong không gian linh thiêng của Đền Sinh (Hải Phòng), tiếng đàn, tiếng trống hòa cùng lời hát văn ngân vang mở đầu Liên hoan thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt năm 2025.

tho-mau-tam-phu-5.jpg
Liên hoan thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ diễn ra tại Di tích lịch sử văn hóa quốc gia Đền Sinh.

Trong không khí rộn ràng của Lễ hội mùa thu Côn Sơn - Kiếp Bạc năm 2025, ngày 6/10 (tức 15/8 âm lịch), phường Trần Hưng Đạo tổ chức Liên hoan thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt tại Di tích lịch sử văn hóa quốc gia Đền Sinh.

Đây là hoạt động thường niên được tổ chức trong khuôn khổ lễ hội nhằm tôn vinh, ca ngợi công lao và uy linh của Đức Thánh Mẫu, Đức Thánh Phi Bồng Hiệu Thiên Thiên đế – những vị Thánh được nhân dân tôn thờ đã có công âm phù hộ quốc, bảo trợ nhân dân khang cường.

tho-mau-tam-phu-1.jpg
Người dân và du khách về Di tích lịch sử văn hóa quốc gia Đền Sinh tham gia Liên hoan thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ.

Không gian sân khấu tâm linh tại liên hoan hòa quyện giữa hát, múa thiêng, diễn xướng và nghi lễ bái tế, ban lộc, cầu quốc thái dân an, nhân khang vật thịnh. Mỗi tiết mục là một lớp diễn mang đậm yếu tố thiêng liêng, huyền ảo, thể hiện sự kết hợp giữa nghệ thuật trình diễn và đời sống tâm linh của người Việt.

Thờ Mẫu là tín ngưỡng dân gian thuần Việt mang sắc thái nguyên thủy, có lịch sử hình thành và phát triển hàng nghìn năm. Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt được cộng đồng sáng tạo, thực hành và trao truyền qua nhiều thế hệ, thể hiện quan điểm ứng xử hài hòa giữa con người với tự nhiên, giữa đời sống vật chất và tinh thần.

Trong tín ngưỡng thờ Mẫu, hình tượng người mẹ được tôn vinh như biểu tượng của lòng nhân ái, bao dung, che chở, phản ánh sâu sắc đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “tôn vinh người sinh thành” của dân tộc Việt Nam.

tho-mau-tam-phu-2.jpg
Các thanh đồng thực hiện nhiều giá hầu đồng tái hiện hình tượng các nhân vật lịch sử, đồng thời tôn vinh công lao của Đức Thánh Mẫu Thạch Bàn và Đức Thánh Phi Bồng Hiệu Thiên Thiên Đế.

Đền Sinh - Đền Hóa là cụm di tích có từ lâu đời, tọa lạc tại tổ dân phố An Mô, phường Trần Hưng Đạo. Di tích thờ Đức Thánh Phi Bồng Hiệu Thiên và Đức Thánh Mẫu Thạch Linh – những nhân vật được nhân dân suy tôn với lòng tri ân sâu sắc. Trải qua thời gian, nơi đây vẫn gìn giữ và phát huy trọn vẹn truyền thống thực hành tín ngưỡng Mẫu, trở thành điểm tựa tâm linh của người dân địa phương và vùng phụ cận.

Hàng trăm năm nay, nghi thức hầu đồng và hát văn tại Đền Sinh, Đền Hóa được duy trì, trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống văn hóa tinh thần của cộng đồng. Người dân An Mô còn tự hào bởi truyền thống hát văn lâu đời, được truyền dạy từ đời này sang đời khác để phục vụ cho các nghi lễ hầu thánh.

tho-mau-tam-phu-6.jpg
Hiện nay, tổ dân phố An Mô có hàng trăm người biết hát văn, trong đó nhiều cung văn chuyên nghiệp phục vụ các đền, phủ trong và ngoài thành phố, góp phần gìn giữ nét đẹp văn hóa và đời sống tinh thần của cộng đồng.

Liên hoan năm nay quy tụ đông đảo nghệ nhân dân gian là thành viên UNESCO Việt Nam, cùng các thanh đồng, cơ cánh, bản hội đến từ nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Ban tổ chức đã chuẩn bị công phu, từ việc mời nghệ nhân, trang hoàng sân khấu, kết đèn hoa, lập đàn lễ đến tổ chức các phần thực hành diễn xướng, bảo đảm không gian linh thiêng, trang trọng và giàu bản sắc.

tho-mau-tam-phu-4.jpg
Nghệ sĩ Ưu tú Thái Sơn góp mặt tại liên hoan, biểu diễn hát văn phục vụ các giá hầu đồng, mang đến không gian nghệ thuật thiêng liêng, sâu lắng.

Hoạt động không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy giá trị của tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ - Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO vinh danh mà còn khẳng định vai trò của Đền Sinh - Đền Hóa, cái nôi của nghệ thuật hát chầu văn xứ Đông, trong việc gìn giữ và lan tỏa tinh hoa văn hóa dân gian Việt Nam.

ĐỖ TUẤN