Khoa học - Công nghệ

Hải Phòng chủ động phát triển nguồn nhân lực số, chất lượng cao

NGHĨA AN 02/11/2025 09:00

Hải Phòng chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo hệ thống từ giáo dục đại học đến đội ngũ cán bộ khu vực công.

nhan-luc.jpg
Các trường đại học trên địa bàn thành phố mang đến nhiều sản phẩm công nghệ tham gia Techfest HaiPhong năm 2025.

Phát triển nhân lực chất lượng cao cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo hệ thống từ giáo dục đại học đến đội ngũ cán bộ khu vực công là nền tảng vững chắc cho xây dựng chính quyền thông minh, kinh tế số và xã hội sáng tạo trong tương lai.

Đồng hành cùng các nhà trường

Chia sẻ về vấn đề phát triển nguồn nhân lực khoa học công nghệ, Phó giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Minh Đức, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Hàng hải Việt Nam cho rằng: Nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là đội ngũ nhân lực khoa học công nghệ đóng vai trò then chốt trong quá trình chuyển đổi và phát triển kinh tế biển theo hướng công nghệ cao, xanh và bền vững.

Tuy nhiên, nguồn nhân lực khoa học công nghệ của thành phố còn hạn chế, quy mô nhân lực khoa học công nghệ khiêm tốn, nhân lực nghiên cứu chuyên sâu còn mỏng và thiếu hụt nhân lực liên ngành.

Tại cuộc làm việc giữa Sở Khoa học và Công nghệ với các trường đại học trên địa bàn thành phố vào giữa tháng 10/2025, các trường đều chỉ ra những khó khăn chung về công tác đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, cũng như việc triển khai các hoạt động khoa học, đổi mới sáng tạo.

Các trường đề nghị thành phố cần có cơ chế tạo điều kiện như hỗ trợ kinh phí sửa chữa cơ sở vật chất, mua máy móc trang thiết bị; chính sách thu hút nhân tài, hỗ trợ nâng cao trình độ; thành lập mô hình khởi nghiệp đổi mới sáng tạo...

Thực tế, nhiều trường đại học lớn trên địa bàn như Đại học Hàng hải Việt Nam, Đại học Hải Phòng, Đại học Y Dược Hải Phòng, Đại học Kỹ thuật Y tế Hải Dương… triển khai mạnh mẽ công tác đào tạo nhân lực gắn với nhu cầu thị trường và xu thế công nghệ mới. Nhiều trường ứng dụng số hóa trong quản trị, giảng dạy, quản lý sinh viên, đồng thời tham gia các đề tài, dự án nghiên cứu phục vụ quy hoạch phát triển đô thị, công nghiệp, logistics, y tế thông minh.

Điển hình như Trường đại học Hải Phòng xây dựng các chương trình chất lượng cao về thiết kế game và multimedia, kinh doanh số và đổi mới sáng tạo, công nghệ kỹ thuật điện tử, vi mạch và bán dẫn. Từ khóa tuyển sinh 2025 - 2026, Trường đại học Hải Phòng đưa học phần khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo vào chương trình đào tạo cho các ngành.

Đồng chí Phạm Văn Thép, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ khảng định, các trường đại học không chỉ là nơi đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, mà còn là trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, có vai trò then chốt trong sự phát triển kinh tế - xã hội bền vững của thành phố.

Từ những khó khăn, đề xuất của các trường học, Sở sẽ làm cầu nối giữa các cơ sở đào tạo - doanh nghiệp - cơ quan quản lý, hỗ trợ chính sách nghiên cứu, phát triển và chuyển giao công nghệ, nhằm hình thành hệ sinh thái nhân lực khoa học và đổi mới sáng tạo tại Hải Phòng.

Xây dựng "Tam giác nhân lực số"

Trong kỷ nguyên kinh tế số, hạ tầng dữ liệu và công nghệ là quan trọng, nhưng yếu tố quyết định sức cạnh tranh của địa phương vẫn là con người - nguồn nhân lực tri thức và đổi mới sáng tạo. Với tầm nhìn đó, Hải Phòng đang triển khai đồng bộ nhiều hoạt động phát triển nhân lực chất lượng cao cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Mới đây, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp Công ty CP Công nghệ - Viễn thông ELCOM tập huấn ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và tự động hóa cho cán bộ, công chức, viên chức ở các xã, phường, đặc khu ở phía Đông thành phố.

Đây không chỉ là khóa đào tạo kỹ thuật, mà là bước khởi đầu để hình thành văn hóa làm việc dựa trên dữ liệu và công nghệ, góp phần thay đổi tư duy của đội ngũ cán bộ, từ "làm việc thủ công" sang "làm việc thông minh".

Từ những hoạt động đào tạo trong nhà trường đến bồi dưỡng trong khu vực công, Hải Phòng đang xây dựng mô hình phát triển nhân lực khoa học công nghệ và chuyển đổi số có tính hệ thống, gồm ba tầng kết nối: tầng tri thức hàn lâm (đại học, viện nghiên cứu); tầng hành chính công (cơ quan nhà nước); tầng doanh nghiệp và xã hội, từ đó tạo nên "tam giác nhân lực số". Trong đó, nhà trường cung cấp nền tảng, chính quyền kiến tạo môi trường và doanh nghiệp tạo động lực phát triển.

Phó chủ tịch UBND thành phố Hoàng Minh Cường nhấn mạnh, một trong 4 trụ cột để hiện thực hóa thắng lợi mục tiêu phát triển theo tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố và Nghị quyết 57- NQ/TW của Bộ Chính trị là xây dựng vườn ươm trí thức và tài năng “thực chiến”; coi trọng đào tạo, thu hút và trọng dụng nhân tài là ưu tiên hàng đầu.

Các trường đại học, cao đẳng phải trở thành "vườn ươm tài năng công nghệ số và công nghệ xanh", cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao, "thực chiến" cho những ngành công nghiệp mũi nhọn của thành phố.

Theo thống kê của Sở Khoa học và Công nghệ, giai đoạn 2020 - 2024, toàn thành phố có khoảng 62.000 lao động làm việc trong các lĩnh vực liên quan khoa học công nghệ, trong đó chỉ có gần 12.000 người có trình độ đại học và khoảng 1.200 người có trình độ sau đại học.

Nhân lực khoa học công nghệ chủ yếu tập trung ở lĩnh vực cơ khí chế tạo, đóng tàu truyền thống và logistics vận hành thủ công; thiếu hụt nhân lực ở các lĩnh vực mũi nhọn.

NGHĨA AN