Đừng để sập bẫy 'bắt cóc online'

Trước tình trạng này, người dân mong các cơ quan chức năng có biện pháp mạnh để ngăn chặn, bảo vệ an toàn cho trẻ em.

Nạn nhân chủ yếu là học sinh

Gần đây nhất, ngày 19/9/2025, Công an xã Tuệ Tĩnh (Hải Phòng) kịp thời ngăn chặn một vụ lừa đảo “bắt cóc online” tinh vi nhắm vào một học sinh lớp 10 tên C. (sinh năm 2008). Trước đó, em C. nhận được cuộc gọi từ đối tượng giả danh cán bộ công an, thông báo em “liên quan đến đường dây rửa tiền” và yêu cầu cài ứng dụng Zoom Workplace để “làm việc trực tuyến”. Sau khi đánh vào tâm lý sợ hãi, các đối tượng yêu cầu em quay video giả bị bắt cóc rồi gửi cho gia đình, đồng thời gọi điện tống tiền, yêu cầu chuyển 500 triệu đồng để “chuộc người”.

Nhờ đã được nghe tuyên truyền qua hệ thống loa truyền thanh xã về các hình thức lừa đảo qua mạng, phụ huynh em C. cảnh giác, trình báo công an. Lực lượng Công an xã Tuệ Tĩnh nhanh chóng xác minh, xác định vị trí em C. và đưa về an toàn, ngăn chặn kịp thời vụ việc.

Ông Nguyễn Văn T., người nhà em C. cho biết lúc đầu em C. có hoang mang, lo lắng nhưng nhờ có lực lượng Công an xã Tuệ Tĩnh phân tích nên đã bình tĩnh hơn.

Trung tá Bùi Xuân Rực, cán bộ Tổ Cảnh sát phòng chống tội phạm, Công an xã Tuệ Tĩnh cho biết ngay sau khi nhận tin báo từ gia đình nạn nhân, Công an xã xác định đây là hành vi lừa đảo qua mạng. Bằng các biện pháp nghiệp vụ, lực lượng công an xã đã ngăn chặn kịp thời hành vi lừa đảo của tội phạm, đồng thời ổn định tâm lý cho nạn nhân và gia đình. Qua đây cho thấy, các đối tượng lừa đảo sử dụng công nghệ cao kết hợp thao túng tâm lý. Các đối tượng đánh vào tâm lý sợ hãi của học sinh và nỗi lo của phụ huynh, khiến nhiều người mất bình tĩnh. Nếu không được cảnh báo sớm, hậu quả rất khó lường.

Không chỉ ở Tuệ Tĩnh, chỉ từ ngày 1/7/2025 đến nay, ở các địa phương cả phía đông và tây thành phố Hải Phòng ghi nhận ít nhất 5 vụ việc liên quan đến “bắt cóc online”. Chỉ trong tháng 9/2025 đã xảy ra 4 vụ. Tất cả vụ việc đều đã được gia đình nạn nhân trình báo và lực lượng công an các phường Hoà Bình, Lưu Kiếm, Tân Hưng, Thạch Khôi và xã Tuệ Tĩnh phối hợp ngăn chặn kịp thời.

Còn từ năm 2021 đến đầu tháng 10/2025, Công an thành phố Hải Phòng phát hiện, xác minh, xử lý 295 vụ, 448 đối tượng liên quan đến tội phạm xâm hại trẻ em, trong đó có 44 vụ việc xâm hại trẻ em liên quan đến môi trường mạng.

Theo Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (PA05), Công an thành phố Hải Phòng, thủ đoạn của các đối tượng lừa đảo ngày càng bài bản và tinh vi. Chúng thường reo rắc thông tin từ từ để nạn nhân mất cảnh giác, rồi từng bước chiếm đoạt thông tin cá nhân và tài sản.

Các đối tượng sử dụng phần mềm công nghệ cao như VOIP (truyền giọng nói qua internet) có chức năng giả mạo đầu số điện thoại của cơ quan nhà nước, tự xưng là nhân viên bưu điện để thông báo người bị hại “nợ cước điện thoại”, “có bưu phẩm chưa nhận” hoặc “liên quan vụ án cần điều tra nguồn tiền không minh bạch”.

Tiếp đó, chúng chuyển máy cho kẻ khác đóng giả cán bộ công an, viện kiểm sát, tòa án, đe dọa khởi tố nếu không hợp tác, buộc nạn nhân cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng. Sau đó, đối tượng yêu cầu nạn nhân chuyển tiền vào tài khoản “an toàn” hoặc truy cập đường link giả mạo “Bộ Công an”.

Các ứng dụng này có biểu tượng huy hiệu công an, quốc huy Việt Nam để đánh lừa người dùng. Khi nạn nhân nhập mã OTP, đối tượng chiếm quyền kiểm soát tài khoản, chiếm đoạt toàn bộ tiền.

Mặc dù đã được tuyên truyền rộng rãi, song gần đây tại Hải Phòng vẫn xuất hiện nhiều trường hợp bị gọi điện đe dọa, giả danh cơ quan chức năng, sử dụng các đầu số quốc tế lạ như +850207568432, +80856916143… để yêu cầu người dân cung cấp thông tin hoặc chuyển tiền “xác minh vụ án”.

Thượng tá Nguyễn Văn Hải, Phó trưởng phòng PA05 cho biết cơ quan Công an không làm việc qua điện thoại, khi cần sẽ có giấy mời hoặc giấy triệu tập hợp pháp. Công an không có tài khoản ngân hàng cá nhân, không bao giờ yêu cầu người dân chuyển tiền để chứng minh vô tội. Khi nhận cuộc gọi nghi vấn, người dân cần bình tĩnh, không cung cấp thông tin cá nhân, không bấm vào link lạ, không tải ứng dụng không rõ nguồn gốc, đồng thời trình báo ngay cơ quan công an nơi gần nhất.

Đẩy mạnh tuyên truyền

Trước diễn biến phức tạp của loại tội phạm này, Công an thành phố Hải Phòng đã triển khai nhiều biện pháp đồng bộ, chú trọng tuyên truyền và giáo dục kỹ năng số tới cơ sở. Các đơn vị nghiệp vụ như Phòng Cảnh sát Hình sự và Phòng PA05 phối hợp với chính quyền địa phương, nhà trường và cơ quan báo chí mở rộng phạm vi cảnh báo.

Nhiều phường, xã thường xuyên tổ chức truyền thông, tọa đàm, phát thanh cảnh báo về thủ đoạn “bắt cóc online”. Thông tin cảnh báo được phổ biến đến các trường học, khu dân cư, giúp người dân nhận diện chiêu trò lừa đảo và biết cách ứng phó khi nhận cuộc gọi nghi vấn.

Thượng tá Nguyễn Văn Hải cho biết, lực lượng công an phối hợp chặt chẽ với các trường học, chính quyền cơ sở và cơ quan truyền thông để hướng dẫn người dân cách xác minh thông tin, tuyệt đối không làm theo yêu cầu của người lạ. Học sinh là nhóm dễ bị tổn thương nên cần được trang bị kỹ năng số từ sớm.

Cổng thông tin Công an thành phố Hải Phòng và các cơ quan báo chí thường xuyên đăng tải tin, bài cảnh báo, nêu rõ thủ đoạn lừa đảo và khuyến nghị người dân không chuyển tiền, không cung cấp thông tin cá nhân, không tải ứng dụng lạ.

Nhờ sự phối hợp đồng bộ giữa lực lượng công an, nhà trường và cơ quan truyền thông, ý thức cảnh giác của người dân đã được nâng cao. Từ cuối tháng 9/2025 đến nay, các vụ việc liên quan đến “bắt cóc online” trên địa bàn thành phố đã giảm rõ rệt.

THẾ ANH