Chung tay giúp hộ kinh doanh chuyển đổi thuế khoán

Nhiều năm qua, thuế khoán là hình thức quản lý phổ biến đối với các hộ, cá nhân kinh doanh nhỏ lẻ. Mức thuế được xác định theo doanh thu ước tính và ổn định trong khoảng thời gian nhất định. Cách làm này tuy đơn giản, dễ thực hiện, nhưng bộc lộ không ít hạn chế.

Tình trạng ấn định thuế có thể dẫn tới chưa sát thực tế, thiếu công bằng giữa các hộ kinh doanh, thất thu ngân sách và khó kiểm soát doanh thu thực tế.

Bởi vậy, việc ngành Thuế từng bước chuyển sang phương thức quản lý thuế dựa trên dữ liệu thực, hóa đơn điện tử và kê khai minh bạch là cần thiết và đúng hướng. Đây là một phần trong chiến lược chuyển đổi số quốc gia, hướng tới nền tài chính số và Chính phủ điện tử.

Từ ngày 1/1/2026, cơ chế thuế khoán chính thức chấm dứt. Thay vào đó, các hộ kinh doanh chuyển sang hình thức tự khai, tự nộp và tự chịu trách nhiệm về nghĩa vụ thuế, tuân thủ nguyên tắc quản lý thuế hiện đại.

Theo số liệu thống kê của Thuế Hải Phòng, thành phố hiện có khoảng 70.000 hộ kinh doanh theo hình thức thuế khoán. Để hỗ trợ các hộ kinh doanh chuyển từ mô hình thuế khoán sang kê khai, vừa qua Thuế thành phố phối hợp ký kết với 6 nhà cung cấp giải pháp.

Các nhà cung cấp sẽ hỗ trợ không phát sinh chi phí, phối hợp hiệp hội nghề nghiệp để tập huấn, hướng dẫn, đồng hành với các hộ kinh doanh trong chuyển đổi mô hình quản lý thuế khoán sang kê khai thuế.

Thuế thành phố triển khai kế hoạch "60 ngày cao điểm chuyển đổi mô hình từ thuế khoán sang kê khai đối với hộ kinh doanh".

Kế hoạch được triển khai làm 3 giai đoạn. Trong tháng 11/2025 thực hiện 2 giai đoạn. Giai đoạn 1 khởi động và khảo sát dữ liệu hộ kinh doanh; giai đoạn 2 tập trung tuyên truyền, đối thoại, hướng dẫn. Từ tháng 12/2023 sẽ chuyển sang giai đoạn 3, thực hiện chuyển đổi chính thức.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, nhiều tiểu thương tại các chợ truyền thống, với hộ buôn bán nhỏ lẻ chưa quen sử dụng hóa đơn điện tử, chưa biết thao tác trên ứng dụng quản lý thuế, hoặc chưa đủ điều kiện về thiết bị đang có nhiều băn khoăn, lo lắng.

Để việc chuyển đổi thật sự bền vững và toàn diện, "không để ai bị bỏ lại phía sau", việc tuyên truyền, hỗ trợ của ngành Thuế, các đơn vị cung cấp giải pháp là cần thiết để giúp hộ, cá nhân kinh doanh nhỏ lẻ bắt kịp với sự chuyển đổi, với thời đại số.

Vì vậy, để chính sách sớm đi vào cuộc sống cần có cách làm linh hoạt, lắng nghe và chia sẻ. Ngành Thuế không chỉ là cơ quan thu, mà còn là người bạn đồng hành, hướng dẫn người dân thực hiện nghĩa vụ một cách thuận lợi nhất. Điều quan trọng là mục tiêu cuối cùng của chuyển đổi thuế khoán không chỉ là tăng thu ngân sách, mà còn tạo lập môi trường kinh doanh bình đẳng, minh bạch, thuận lợi cho mọi người dân.

Khi mọi giao dịch, doanh thu được ghi nhận chính xác, Nhà nước có cơ sở để điều tiết, có những chính sách thuế hợp lý. Người dân không còn phải lo lắng bị ấn định thuế thiếu công bằng hay bị nhũng nhiễu.

Đặc biệt, khi việc quản lý thuế dựa trên nền tảng số đi vào ổn định, chính các cá nhân, hộ kinh doanh sẽ được hưởng lợi. Người nộp thuế có thể dễ dàng theo dõi doanh thu, chi phí, có hồ sơ thuế rõ ràng để mở rộng kinh doanh, tiếp cận tín dụng ngân hàng, hay tham gia vào chuỗi cung ứng lớn hơn. Đó là cách để nâng tầm hộ kinh doanh cá thể, thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển bền vững.

Những cuộc đối thoại, giải đáp thắc mắc, hỗ trợ đăng ký và sử dụng hóa đơn điện tử cần được tổ chức thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm. Đội ngũ cán bộ Thuế “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, giúp người dân hiểu rõ lợi ích của việc kê khai minh bạch, giảm bớt tâm lý e ngại và tạo niềm tin trong nhân dân...

Chuyển đổi thuế khoán không đơn thuần là thay đổi cách thu, mà là chuyển đổi nhận thức từ quản lý hành chính sang quản lý bằng dữ liệu, từ thói quen “ước lượng” sang minh bạch, công khai. Quá trình này đòi hỏi sự kiên trì, đồng thuận và chia sẻ.

TRƯƠNG HÀ