Bộ Công thương tăng tốc các dự án điện Quy hoạch VIII

Theo Bộ Công thương, việc đẩy nhanh tiến độ các dự án điện là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia. Điều này không chỉ đáp ứng nhu cầu điện cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế - xã hội dự kiến ở mức hai con số trong những năm tới, mà còn cụ thể hóa Quyết định số 768/QĐ-TTg về phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII và Kế hoạch thực hiện quy hoạch này.

Quyết liệt triển khai nhiệm vụ trọng tâm

Về tổ chức thực hiện, Bộ Công thương yêu cầu các cơ quan, đơn vị liên quan nghiêm túc triển khai đầy đủ, quyết liệt và đồng bộ các giải pháp Thủ tướng Chính phủ giao. Các địa phương phải khẩn trương rà soát, cập nhật danh mục dự án nguồn điện, lưới điện vào quy hoạch tỉnh và các quy hoạch chuyên ngành (xây dựng, đô thị, nông thôn, sử dụng đất). Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để tổ chức không gian và triển khai đầu tư xây dựng các công trình điện.

Bên cạnh đó, các địa phương cần chủ động lựa chọn chủ đầu tư theo thẩm quyền và bố trí quỹ đất phù hợp quy định pháp luật. Việc xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, phân công rõ trách nhiệm cho từng cấp chuyên môn (từ tỉnh đến xã) là yếu tố then chốt để tổ chức thực hiện hiệu quả Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Tháo gỡ khó khăn cho các dự án nguồn và lưới điện

Đối với các dự án chưa được chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc chưa có nhà đầu tư, Bộ Công thương đề nghị địa phương đẩy nhanh công tác lựa chọn theo đúng quy hoạch. Đồng thời, cần báo cáo đầy đủ nguyên nhân, vướng mắc trong quá trình này. Trường hợp dự án không bảo đảm tiến độ, phải chủ động đề xuất giải pháp thay thế phù hợp để bảo đảm cung ứng điện khu vực.

Với các dự án đã xác định được nhà đầu tư, địa phương cần phối hợp chặt chẽ để đẩy nhanh tiến độ thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế xây dựng và kiểm tra nghiệm thu. Công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường, tái định cư cần được ưu tiên thực hiện tốt, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho chủ đầu tư và nhà thầu thi công đúng tiến độ đề ra.

Đối với các công trình đang thi công, chính quyền sở tại phải tập trung tối đa nguồn lực, kịp thời tháo gỡ vướng mắc theo thẩm quyền để sớm đưa dự án vào vận hành. Bộ Công thương nhấn mạnh: Các đơn vị liên quan phải hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật và Chính phủ nếu để xảy ra tình trạng chậm tiến độ so với kế hoạch đã phê duyệt.

Chủ động thực hiện các cơ chế, chính sách mới

Liên quan đến Nghị quyết số 253/2025/QH15 của Quốc hội (có hiệu lực từ ngày 1/3/2026), Bộ Công thương đề nghị các địa phương rà soát kỹ các quy định về cơ chế phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026 - 2030. Nghị quyết này cho phép điều chỉnh quy hoạch nhưng không làm thay đổi các mục tiêu, định hướng lớn và không làm tăng tổng công suất lắp đặt theo cơ cấu từng loại hình nguồn điện đã định.

Căn cứ vào Nghị quyết, các địa phương cần chỉ đạo cơ quan chuyên môn nghiên cứu, lập hồ sơ điều chỉnh, cập nhật quy hoạch. Hồ sơ phải làm rõ cơ sở pháp lý, sự cần thiết, đánh giá hiện trạng, quy mô, tiến độ và tác động của việc điều chỉnh đối với hệ thống điện khu vực. Công tác này cần bảo đảm tính đồng bộ giữa quy hoạch quốc gia và địa phương theo phân cấp tại Nghị định số 56/2025/NĐ-CP.

Mục tiêu vận hành sớm và các mốc tiến độ quan trọng

Bộ Công thương yêu cầu các đơn vị phấn đấu đưa nhà máy vào vận hành sớm hơn từ 3 - 6 tháng so với kế hoạch nhưng vẫn phải bảo đảm quy trình và chất lượng công trình.

Riêng với các dự án nhiệt điện LNG, chủ đầu tư cần khẩn trương đưa dự án vào vận hành trước ngày 1/1/2031 để hưởng các cơ chế ưu đãi theo quy định. Nếu không đáp ứng tiến độ, chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về hiệu quả dự án. Với các dự án nguồn điện linh hoạt, nhà đầu tư cần phối hợp với địa phương xác định vị trí và hoàn tất thủ tục chuẩn bị đầu tư sớm nhất.

Đối với hệ thống lưới điện, yêu cầu đặt ra là tập trung cao độ công tác đầu tư xây dựng, đặc biệt là các dự án cấp điện cho miền Bắc và lưới điện phục vụ nhập khẩu điện từ Lào, bảo đảm vận hành an toàn và xuyên suốt theo quy hoạch.

NGUYỄN MẠNH (tổng hợp)