Đo khoảng cách an toàn bằng ý thức

Thời gian vừa qua, trên địa bàn thành phố Hải Phòng xảy ra nhiều vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng gây thiệt hại lớn về người và phương tiện. Có những vụ khi nhắc đến khiến người chứng kiến phải rùng mình. Đó là các vụ tai nạn liên hoàn giữa nhiều xe ô tô hoặc xe phía sau đâm vào đuôi xe phía trước.

Trong đó đáng nói là vụ tai nạn xảy ra tại Km 46+500 quốc lộ 5 ngày 22/12/2025 giữa 7 xe ô tô khiến 2 người tử vong.

Xe đầu kéo 15C-132.14 kéo theo rơ moóc 15R-024.15 do Nguyễn Văn Thinh (sinh năm 1974, trú tại Thượng Đỗ, xã Lai Khê, Hải Phòng) điều khiển, di chuyển hướng Hà Nội - Hải Phòng đã đâm vào đuôi một xe tải, sau đó va chạm liên tiếp với 5 xe cùng chiều, tạo ra vụ “dồn toa” nghiêm trọng.

Trên các diễn đàn mạng xã hội, nhiều người cho rằng, để xảy ra tình trạng tai nạn giao thông “dây chuyền” hoặc xe đâm vào nhau là do xe phía trước dừng đột ngột (có thể xuất phát từ tình huống bất ngờ), nên xe phía sau không kịp phanh, hoặc khi phanh, xe sẽ không thể dừng ngay mà còn cần một quãng trôi, nên dẫn đến tai nạn.

Thế nhưng mọi người đều quên mất một điều, đó là xe lưu thông trên đường bộ luôn phải giữ khoảng cách an toàn với xe phía trước. Nếu có khoảng cách an toàn, xe phía trước gặp sự cố bất ngờ, người điều khiển xe phía sau sẽ dễ dàng xử lý tình huống.

Lấy điều 11 Thông tư 38/2024/TT-BGTVT trên cơ sở điều 26 Luật Đường bộ 2024 (có hiệu lực từ ngày 1/1/2025) làm ví dụ. Khi xe được phép lưu hành trên 60 km/giờ đến 80 km/giờ (tương đương quốc lộ 5) trong điều kiện thời tiết tốt thì khoảng cách an toàn giữa các xe là 55 m. Tuy vậy, khi tham gia giao thông trên một số tuyến đường tại Hải Phòng, nhất là quốc lộ 5, việc giữ khoảng cách giữa các xe với nhau ở khoảng cách này là điều khá hiếm, đặc biệt là xe container.

Chỉ cần nhìn bằng mắt thường cũng có thể thấy được khoảng cách giữa 2 xe với nhau trên cùng một chiều đường khá ngắn, nhất là khi có cả đoàn xe “rồng rắn” nối đuôi nhau trên đường. Thậm chí, có những đoạn đường mỗi xe chỉ còn cách nhau vài m. Nếu xe trước bất ngờ gặp sự cố, dừng đột ngột, người điều khiển xe phía sau sẽ không đủ khoảng cách để xử lý.

Theo nhiều lái xe container lâu năm tại Hải Phòng, thực tế lưu thông trên đường rất nhiều lái xe khi có khoảng trống là lách vào, tạt đầu xe bên cạnh để vượt lên khi đang lưu thông tốc độ cao. Có những trường hợp xe phía sau phải giảm nhanh tốc độ để tránh va quệt và xe phía sau nữa không giữ khoảng cách an toàn là dẫn đến tai nạn.

Hạ tầng giao thông bất cập cộng với tình trạng phóng nhanh, vượt ẩu, không giữ khoảng cách an toàn càng khiến nguy cơ tai nạn tăng lên.

Quy định thì có, nhưng rất khó xử lý tình trạng các xe lưu thông không giữ khoảng cách an toàn vì thiếu các điều kiện đi kèm về thiết bị và cơ chế xử lý. Chính vì điều này nên nhiều lái xe không giữ khoảng cách an toàn khi lưu thông, thường xuyên phải phanh gấp khi có chướng ngại vật bất ngờ và cứ thế, nguy cơ tai nạn vẫn rình rập.

Chỉ khi xảy ra tai nạn, các cơ quan chức năng mới vào cuộc, đo đạc, tính khoảng cách… để tìm ra nguyên nhân.

Lưu thông trên đường, nhiều tình huống có thể dẫn đến những vụ tai nạn giao thông bất ngờ. Nhưng nếu tuân thủ quy định, giữ khoảng cách an toàn, nguy cơ tai nạn sẽ càng giảm.

Cùng với các cơ quan chức năng tuyên truyền, phổ biến quy định của pháp luật về giao thông, các doanh nghiệp kinh doanh vận tải cần chung tay hướng dẫn, nhắc nhở lái xe chủ động giữ vững khoảng cách an toàn khi tham gia giao thông, vừa bảo vệ sức khỏe, tính mạng của bản thân, vừa góp sức hạn chế tai nạn xảy ra.

Khoảng cách để có được sự an toàn phải xuất phát từ chính ý thức của người lái xe. Khoảng cách đó phải được đo bằng lý trí chứ không phải bằng cảm xúc. Hãy lái xe bằng cả trái tim vì phía trước là cuộc sống, sau lưng là gia đình…

MAI LÂM