Hải Phòng nâng chất tăng trưởng, bứt phá bền vững

Phát triển có chiều sâu

Năm 2025, kinh tế Hải Phòng tiếp tục khẳng định vị thế “đầu tầu” tăng trưởng của cả nước với tốc độ tăng GRDP đạt 11,81%, đứng thứ hai toàn quốc, đánh dấu năm thứ 11 liên tiếp duy trì mức tăng trưởng hai con số. Thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) trong các khu kinh tế, khu công nghiệp đạt 2,54 tỷ USD với 111 dự án; thu hút đầu tư trong nước (DDI) đạt 364.334 tỷ đồng với 54 dự án. Lũy kế đến nay, trong các khu kinh tế, khu công nghiệp trên địa bàn thành phố có 1.034 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 43 tỷ USD và 372 dự án DDI với tổng vốn 542.091 tỷ đồng.

Đáng chú ý, tăng trưởng kinh tế của Hải Phòng không chỉ được phản ánh qua các con số về quy mô mà còn thể hiện rõ định hướng phát triển có chọn lọc, tập trung vào các ngành tạo giá trị gia tăng cao. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vai trò động lực tăng trưởng chủ yếu, chiếm tỷ trọng 44,4% trong GRDP, đạt tốc độ tăng 15,93% và đóng góp 7,48 điểm phần trăm vào tăng trưởng chung của nền kinh tế thành phố.

Trong đó, nhiều ngành công nghiệp công nghệ cao và công nghiệp trọng điểm tiếp tục là điểm sáng, góp phần nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của kinh tế Hải Phòng. Cụ thể, ngành sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học tăng 14,98%, đóng góp 3,01 điểm phần trăm; ngành sản xuất xe có động cơ tăng 42,17%, đóng góp 2,49 điểm phần trăm; ngành sản xuất thiết bị điện tăng 10,25%, đóng góp 0,29 điểm phần trăm…

Những kết quả này cho thấy rõ sự dịch chuyển tích cực trong cơ cấu kinh tế, phù hợp với định hướng nâng “chất” tăng trưởng và phát triển bền vững của thành phố.

Một điển hình tiêu biểu cho định hướng phát triển công nghiệp có chiều sâu của Hải Phòng là Tổ hợp sản xuất và kinh doanh VinFast tại Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải. Đây là tổ hợp công nghiệp hiện đại, bao gồm các nhà máy sản xuất ô tô (xăng và điện), xe máy điện, xe buýt điện cùng hệ thống nhà xưởng và các hoạt động phụ trợ, góp phần hình thành chuỗi sản xuất hoàn chỉnh trong lĩnh vực công nghiệp ô tô.

Hiện nay, tỷ lệ nội địa hóa tại VinFast đạt khoảng 60%, với việc làm chủ nhiều công nghệ lõi như thân vỏ, động cơ và hệ thống pin; mục tiêu nâng tỷ lệ này lên 84% vào năm 2026.

Bên cạnh ô tô điện, năm 2025, VinFast Hải Phòng cũng ghi nhận sản lượng cao đối với xe máy điện và xe buýt điện, phản ánh xu hướng phát triển giao thông xanh ngày càng rõ nét. Theo ông Trịnh Văn Ngân, Phó tổng giám đốc Sản xuất VinFast toàn cầu, việc đạt mốc 200.000 ô tô điện xuất xưởng trong năm 2025 tại nhà máy Hải Phòng là minh chứng cho năng lực sản xuất, đồng thời tạo tiền đề để doanh nghiệp tiếp tục mở rộng và phát triển trong giai đoạn tới.

Gắn tăng trưởng kinh tế với phát triển bền vững

Cùng với thu hút đầu tư, công tác quy hoạch và phát triển không gian kinh tế tiếp tục được triển khai đồng bộ. Năm 2025, thành phố đã thành lập thêm 12 khu công nghiệp mới, nâng tổng số khu công nghiệp đã thành lập lên 44 khu, với tổng diện tích trên 12.000 ha, chiếm 63,5% diện tích theo quy hoạch.

Hải Phòng cũng trình và được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải đến năm 2045; tổ chức thực hiện nhiệm vụ Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng đến năm 2050; đồng thời thành lập Khu thương mại tự do thành phố Hải Phòng. Đây được xem là những nền tảng quan trọng để thành phố bước vào năm 2026 với khí thế mới, sự chủ động cao hơn và dư địa phát triển lớn hơn.

Tuy nhiên, quá trình mở rộng không gian công nghiệp và gia tăng hoạt động sản xuất cũng kéo theo những tác động không nhỏ tới môi trường và hạ tầng đô thị. Hiện nay, trên địa bàn thành phố có cả nghìn dự án công nghiệp đang hoạt động, với nhu cầu tiêu thụ điện, nước và xử lý chất thải ngày càng tăng.

Do đó, yêu cầu đặt ra đối với Hải Phòng không chỉ là tiếp tục thu hút đầu tư mà phải gắn chặt tăng trưởng kinh tế với các mục tiêu phát triển bền vững, kiểm soát hiệu quả các tác động môi trường ngay từ khâu quy hoạch và lựa chọn dự án.

Trong bối cảnh đó, việc thành phố Hải Phòng mới đây đồng loạt khởi công 3 khu công nghiệp, trong đó có khu công nghiệp Tiên Lãng 1 và khu công nghiệp sân bay Tiên Lãng – Khu B, cho thấy sự chuyển động rõ nét trong tư duy phát triển.

Hai khu công nghiệp này đều nằm trong Khu thương mại tự do thành phố Hải Phòng, thuộc Khu kinh tế ven biển phía Nam, được định hướng phát triển theo mô hình khu công nghiệp công nghệ cao, đáp ứng các tiêu chí của khu công nghiệp sinh thái xanh và phát triển bền vững. Cách tiếp cận này không chỉ nhằm mở rộng không gian sản xuất, mà còn tạo dựng những “hạt nhân” tăng trưởng mới, có khả năng lan tỏa về công nghệ, quản trị và tiêu chuẩn môi trường, qua đó trở thành động lực quan trọng cho Khu thương mại tự do nói riêng và sự phát triển dài hạn của thành phố Hải Phòng nói chung.

Ông Đặng Thành Tâm, Giám đốc Công ty CP Phát triển xanh bền vững châu Á Thái Bình Dương (chủ đầu tư khu công nghiệp Tiên Lãng 1) cho biết dự án được quy hoạch theo định hướng xây dựng một khu công nghiệp hiện đại, đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, đáp ứng yêu cầu phát triển công nghiệp theo hướng xanh, công nghệ cao và bền vững. Với quy mô sử dụng đất 596,78 ha, tổng vốn đầu tư hơn 13.061 tỷ đồng, khu công nghiệp Tiên Lãng 1 được kỳ vọng sẽ trở thành điểm đến đầu tư hấp dẫn đối với các dự án công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ và các ngành sản xuất có giá trị gia tăng lớn.

Có thể thấy, từ thực tiễn tăng trưởng kinh tế những năm qua, từ yêu cầu nâng cao chất lượng công nghiệp, phát triển công nghệ cao, công nghiệp xanh, đến sức ép ngày càng lớn về môi trường và hạ tầng đô thị, Hải Phòng đang đứng trước đòi hỏi phải lựa chọn con đường phát triển bền vững hơn, bài bản và dài hạn hơn; chuyển từ thu hút đầu tư theo chiều rộng sang phát triển có chọn lọc, từ theo quy mô sang nâng “chất” tăng trưởng.

Định hướng đó được thể chế hóa thông qua Quy hoạch thành phố Hải Phòng thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã được điều chỉnh, phê duyệt mới đây. Theo quy hoạch, Hải Phòng hướng tới xây dựng thành phố Cảng công nghiệp hiện đại, văn minh, sinh thái và đáng sống tầm cỡ khu vực; lấy công nghiệp, kinh tế biển và logistics làm trụ cột phát triển, đồng thời từng bước chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên chất lượng, hiệu quả và đổi mới sáng tạo. Đây chính là khuôn khổ để thành phố sàng lọc động lực tăng trưởng, ưu tiên các ngành có giá trị gia tăng cao, công nghệ tiên tiến, kiểm soát chặt chẽ tác động môi trường và tổ chức lại không gian phát triển theo hướng bền vững.

Việc nâng “chất” tăng trưởng không chỉ nhằm duy trì vai trò cực tăng trưởng quan trọng của Hải Phòng mà còn hướng tới mục tiêu phát triển hài hòa giữa kinh tế, môi trường và chất lượng sống. Đó cũng là nền tảng để thành phố tiếp tục bứt phá trong giai đoạn tới vững chắc hơn, dài hạn hơn, phù hợp với kỳ vọng của người dân và yêu cầu phát triển của một đô thị cảng công nghiệp lớn trong tương lai.

LÊ HIỆP