Đồng chí Đoàn Duy Thành và dấu ấn một thời kỳ chuyển động

Dấu ấn từ những vùng đất lấn biển và khoán trong nông nghiệp

Một trong những dấu ấn quan trọng của đồng chí Đoàn Duy Thành trong thời gian lãnh đạo Hải Phòng là chủ trương khai hoang, đắp đập Đình Vũ và xây dựng đê đường 14 từ năm 1980.

Trong bối cảnh nền kinh tế còn nhiều khó khăn, nguồn lực hạn chế, quyết định lấn biển, mở rộng diện tích đất canh tác và hình thành thêm hai xã mới Hải Thành, Tân Thành thể hiện tư duy phát triển gắn với không gian biển – hướng đi có ý nghĩa chiến lược đối với thành phố Cảng. Vùng đất mới được tạo lập từ công trình ấy sau này trở thành nền tảng quan trọng cho phát triển công nghiệp, cảng biển và dịch vụ logistics.

Cùng thời kỳ đó, thành phố triển khai nhiều công trình hạ tầng quy mô lớn như đào kênh Cái Tráp, mở tuyến đường xuyên đảo Cát Hải – Cát Bà, mở rộng sân bay Cát Bi, hình thành đội tàu biển Hải Phòng phục vụ vận chuyển lương thực, hàng hóa và giao thương quốc tế. Những dự án này không chỉ giải quyết yêu cầu trước mắt về lưu thông, sản xuất mà còn từng bước mở rộng năng lực kết nối của Hải Phòng với khu vực và thế giới, giảm dần sự phụ thuộc vào cơ chế phân bổ theo kiểu bao cấp.

Nhìn từ hôm nay, có thể thấy những quyết định ấy đã đặt nền móng cho sự phát triển của các khu công nghiệp – cảng biển – logistics hiện đại tại khu vực Nam Đình Vũ và cảng cửa ngõ quốc tế Lạch Huyện; đồng thời góp phần định hình chiến lược kinh tế biển của Hải Phòng trong tiến trình hội nhập.

Cùng với tầm nhìn vươn ra biển, trong lĩnh vực nông nghiệp, đồng chí Đoàn Duy Thành cùng tập thể lãnh đạo thành phố đã vận dụng và phát triển phù hợp những cách làm khoán sản phẩm từ thực tiễn cơ sở. Nghị quyết số 24 năm 1980 của Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng về khoán sản phẩm trong nông nghiệp ra đời từ yêu cầu tháo gỡ khó khăn sản xuất, phát huy tính chủ động của người lao động. Mô hình được triển khai hiệu quả, tạo chuyển biến rõ rệt trong năng suất và đời sống nông dân. Không lâu sau đó, Ban Bí thư ban hành Chỉ thị 100 năm 1981, công nhận cơ chế khoán sản phẩm – bước đi quan trọng đặt nền tảng cho quá trình hoàn thiện chính sách khoán trong nông nghiệp trên phạm vi cả nước.

Nhìn lại chặng đường ấy, vai trò của đồng chí Đoàn Duy Thành không chỉ thể hiện ở những quyết định cụ thể, mà ở tư duy lựa chọn hướng phát triển trong điều kiện còn nhiều ràng buộc của cơ chế cũ. Từ những công trình lấn biển đến sự chuyển biến trên đồng ruộng, dấu ấn của ông gắn với một giai đoạn Hải Phòng chủ động tìm lối đi riêng, từng bước vượt qua khó khăn để mở rộng không gian phát triển.

Tạo nền tảng cho phát triển doanh nghiệp

Sau những năm công tác tại Hải Phòng, đồng chí Đoàn Duy Thành được giao đảm nhiệm các trọng trách tại Trung ương, trong đó có cương vị Bộ trưởng Bộ Ngoại thương, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng và sau này là Chủ tịch đầu tiên của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).

Thời điểm ấy, nền kinh tế đất nước đứng trước nhiều thách thức: Lạm phát cao, cơ chế quản lý ngoại thương còn nhiều ràng buộc, hoạt động xuất nhập khẩu thiếu linh hoạt. Ở giai đoạn giữ cương vị Chủ tịch VCCI (1993 – 2002), dấu ấn của ông thể hiện rõ qua việc nâng tầm vai trò của tổ chức đại diện doanh nghiệp.

Trao đổi với báo chí, bà Phạm Chi Lan, nguyên Phó Chủ tịch VCCI chia sẻ rằng, trong gần một thập niên lãnh đạo, đồng chí Đoàn Duy Thành chủ trương mở rộng cơ chế hoạt động, phát triển mạng lưới chi nhánh tại các địa phương, tăng cường đối thoại trực tiếp với cộng đồng doanh nhân, đặc biệt là khu vực kinh tế tư nhân. Đây là giai đoạn chuẩn bị và ban hành Luật Doanh nghiệp năm 1999.

Theo bà Phạm Chi Lan, đồng chí Đoàn Duy Thành trực tiếp chỉ đạo việc tham gia góp ý xây dựng luật, mời các chuyên gia tham gia tổ soạn thảo, khuyến khích phản biện thẳng thắn. Cách làm việc của ông là trao quyền rõ ràng, tạo điều kiện để cán bộ, chuyên gia phát biểu độc lập, không gò bó, e dè.

Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh hội nhập khu vực và quốc tế, dưới sự dẫn dắt của đồng chí Đoàn Duy Thành, VCCI từng bước khẳng định vai trò là cầu nối giữa Nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp. Ông chủ trương tăng cường hoạt động tham vấn chính sách, mở rộng mạng lưới chi nhánh, đẩy mạnh đối thoại với doanh nghiệp và đối tác quốc tế. Qua đó, tiếng nói của khu vực sản xuất, kinh doanh được phản ánh rõ nét hơn trong quá trình xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, góp phần hình thành môi trường kinh doanh thông thoáng, minh bạch hơn trong giai đoạn chuyển đổi cơ chế.

Sự ra đi của đồng chí Đoàn Duy Thành khép lại một hành trình dài gắn bó với cách mạng và xây dựng đất nước. Với Hải Phòng và với nhiều thế hệ cán bộ, đảng viên, những câu chuyện về ông không chỉ là ký ức về một thời kỳ nhiều thử thách, mà còn là minh chứng cho tinh thần trách nhiệm, sự gần gũi với cơ sở và quyết tâm hành động vì lợi ích chung.

LÊ HIỆP