Hội nghị An ninh Munich kêu gọi hàn gắn quan hệ xuyên Đại Tây Dương với Mỹ

Tiếp tục chương trình làm việc tại Hội nghị An ninh Munich (MSC) lần thứ 62 đang diễn ra ở thành phố Munich, bang Bavaria (Đức), các nhà lãnh đạo đã tập trung thảo luận những vấn đề then chốt của an ninh toàn cầu, trong đó nổi bật là quan hệ xuyên Đại Tây Dương và cuộc xung đột Nga - Ukraine.

Phát biểu khai mạc, Chủ tịch MSC Wolfgang Ischinger cho biết mục tiêu quan trọng của hội nghị năm nay là góp phần “hàn gắn” mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương vốn xuất hiện nhiều rạn nứt thời gian gần đây. Thủ tướng Đức Friedrich Merz khẳng định Hội nghị An ninh Munich từ lâu đã là thước đo phản ánh tình hình chính trị trong quan hệ Mỹ - châu Âu cũng như cục diện toàn cầu.

Trong bối cảnh xung đột Nga - Ukraine kéo dài gần 4 năm và cạnh tranh giữa các cường quốc ngày càng gay gắt, ông cho rằng thế giới đang bước vào giai đoạn biến động sâu sắc, mang dấu ấn của chính trị cường quốc và cuộc cạnh tranh về ảnh hưởng, công nghệ, chuỗi cung ứng.

Theo Thủ tướng Merz, châu Âu cần chuẩn bị cho kỷ nguyên mới này với ưu tiên bảo vệ tự do trên nền tảng an ninh vững chắc và sức mạnh kinh tế nội tại. Ông đề xuất “chương trình tự do” gồm bốn nội dung: tăng cường năng lực quân sự, kinh tế và công nghệ; củng cố vị thế châu Âu trong NATO; thiết lập quan hệ đối tác xuyên Đại Tây Dương mới; đồng thời mở rộng mạng lưới hợp tác toàn cầu với các đối tác như Canada, Nhật Bản, Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ, Brazil, Nam Phi và các nước vùng Vịnh.

Nhà lãnh đạo Đức thừa nhận đã xuất hiện “rạn nứt sâu sắc” giữa châu Âu và Mỹ, song kêu gọi hai bên cùng khôi phục niềm tin và duy trì NATO như một trụ cột an ninh chiến lược. Ông nhấn mạnh, ngay cả Mỹ cũng không đủ mạnh để hành động đơn phương trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị hiện nay.

Hội nghị năm nay diễn ra khi quan hệ Mỹ - châu Âu chịu nhiều sức ép, đặc biệt từ khi Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng đầu năm 2025. Những tranh luận về chia sẻ gánh nặng quốc phòng trong NATO và các vấn đề thương mại đã làm gia tăng căng thẳng giữa hai bờ Đại Tây Dương.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen khẳng định EU sẵn sàng đảm nhận nhiều trách nhiệm hơn về an ninh của chính mình. Tổng Thư ký NATO Mark Rutte cho biết châu Âu đang gia tăng đầu tư quốc phòng và tăng cường vai trò lãnh đạo trong liên minh. Ukraine tiếp tục là nội dung trọng tâm của hội nghị khi cuộc xung đột với Nga sắp bước sang năm thứ năm.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky dự kiến phát biểu, trong đó nhấn mạnh nhu cầu xây dựng nền công nghiệp quốc phòng độc lập hơn của châu Âu song song với việc duy trì quan hệ chặt chẽ với Mỹ.