Tết - 'điểm hẹn' yêu thương của những người xa quê
Với những người con xa xứ, Tết không chỉ là thời điểm giao mùa mà còn là điểm hẹn của yêu thương - nơi ký ức quê nhà trở về nguyên vẹn như chưa từng cách xa.
Hạnh phúc khi ở quê hương
Trên chuyến bay dài từ Anh quốc về Việt Nam, nghe tiếng thông báo của cơ trưởng chuyến bay đang hạ cánh, cụ Nguyễn Thị Mát, Việt kiều Anh, năm nay đã ngoài 90 tuổi, như bớt đi nhiều mệt mỏi. Cụ nhìn ra ngoài cửa sổ máy bay, mong sớm được về đến Hải Phòng để gặp lại những hình ảnh quen thuộc đã in sâu trong ký ức. Suốt hơn 30 năm định cư tại Anh quốc, cụ chỉ có một mong muốn duy nhất là năm nào cũng được trở về Hải Phòng ăn Tết.
Cụ Mát kể, ở Anh, Tết đến nhẹ như một cái chớp mắt. Vài món ăn Việt, vài lời chúc qua điện thoại, rồi ai lại hối hả trở về công việc thường ngày. “Nhưng ở quê, Tết có hương vị riêng. Đó là mùi khói bếp quyện trong cái lạnh buổi sớm, là tiếng trẻ con nô đùa chạy quanh sân, là cảm giác được nhìn cây cau, lá trầu se sắt trước gió Xuân và biết mình đang ở đúng nơi thuộc về”, cụ Mát xúc động nói.
Năm nay cụ Mát trở về sớm hơn thường lệ. Con cháu trong gia đình đón cụ như đón Tết đến sớm. Bữa cơm chiều đón cụ, dù chỉ vài món giản dị như cá kho, rau cần xào, canh miến… nhưng ấm áp đến lạ. Ở tuổi ngoài 90, cụ lại ngồi kể chuyện ngày xưa, những ngày khó khăn mà bữa Tết khá lắm mới có khoanh giò mỡ, bát cơm trắng, vậy mà cả nhà vẫn vui. Cụ Mát bảo, mỗi năm sức khỏe cụ yếu đi một chút, nhưng mong muốn được về quê càng mãnh liệt hơn. “Tết mà được ngồi với con cháu, được thấy con cái, xóm giềng tất bật sắm sửa, trang trí nhà cửa, ngắm cây hoa, chậu cảnh, ngửi mùi hương bài thoang thoảng lại thấy lòng rưng rưng vì hạnh phúc”.
Không chỉ có cụ Mát, nhiều kiều bào trẻ cũng coi Tết là dịp nhất định phải trở về. Chị Bùi Thị Ngọc Huyền, 29 tuổi, sống tại tại Hà Lan, luôn canh vé từ cuối tháng 10 để có thể có mặt ở Hải Phòng đúng ngày 28, 29 Tết. Chị bảo, chỉ cần đặt chân xuống dải vườn hoa trung tâm vào chiều giáp Tết, nhìn phố xá tấp nập, dòng người hối hả là bao căng thẳng trong năm dường như tan biến. “Tết ở quê cho tôi cảm giác mình được sống chậm lại, được là chính mình, không phải chạy theo lịch làm việc hay những cuộc họp triền miên”.
Đối với chị Phạm Thị Oanh, Chủ tịch Hội Phụ nữ Việt Nam tại Liên bang Nga, Phó Chủ tịch Hội đồng hương Hải Phòng tại Moskva, trở về từ phương xa, hạnh phúc của Tết không nằm ở mâm cỗ đầy hay những bộ quần áo mới, mà ở khoảnh khắc được ngồi quây quần bên gia đình, trông nồi bánh chưng, treo câu đối đỏ. Hay chỉ đơn giản là ngồi trước hiên nhà nghe tiếng gió và ngắm bầu trời xuân trong vắt, hít thở “mùi quê hương” vì nơi đây “đất đã hóa tâm hồn”.
Tết ở quê hương - với những người như cụ Mát hay thế hệ kiều bào như chị Huyền, chị Oanh luôn mang một ý nghĩa chung: Đó là nơi mọi nỗi nhớ được sưởi ấm, được trở về với nguồn cội, với những yêu thương thuần khiết. Tết không chỉ là thời khắc giao mùa, mà là sợi dây vô hình níu giữ bao tâm hồn Việt, dù đã đi xa nửa vòng trái đất.
Quy tụ kiều bào hướng về quê hương
Không chỉ gìn giữ phong vị Tết cho những người đang sống nơi quê nhà, Hải Phòng nhiều năm qua đặc biệt coi trọng công tác người Việt Nam ở nước ngoài, khẳng định kiều bào là bộ phận không tách rời của cộng đồng dân tộc.
Theo thống kê của Hội Liên lạc Việt kiều thành phố, hiện có khoảng 87.000 người Hải Phòng đang sinh sống tại các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới. Năm 2024, lượng kiều hối gửi về thành phố đạt hơn 570 triệu USD. Trong đó 40% số kiều hối được đầu tư vào các hoạt động sản xuất, kinh doanh; 35% đầu tư vào bất động sản; còn lại là tiêu dùng, gửi tiết kiệm, khám chữa bệnh, mua sắm…
Chủ tịch Hội Liên lạc Việt kiều thành phố Lê Văn Quý cho biết, không chỉ đóng góp giá trị vật chất cho thành phố thông qua hỗ trợ gia đình phát triển kinh tế, đầu tư kinh doanh, góp phần giải quyết việc làm, thúc đẩy kinh tế thành phố phát triển, các kiều bào còn tích cực tham gia các hoạt động nhân đạo, từ thiện; bổ sung nguồn lực trí thức dồi dào, là cầu nối trực tiếp đưa Hải Phòng đến gần hơn với bạn bè thế giới.
Mỗi dịp Tết, các hoạt động gặp mặt kiều bào, thăm hỏi gia đình có thân nhân ở nước ngoài, tham quan trải nghiệm các danh thắng được thành phố và các tổ chức hội liên quan tổ chức chu đáo, ấm áp, như một lời tri ân gửi đến những người con đất Cảng đang làm việc và sinh sống khắp năm châu. Thành phố mở rộng cơ chế, tạo điều kiện thuận lợi để kiều bào đầu tư, tham gia phát triển khoa học - công nghệ, giáo dục, y tế, dịch vụ cảng biển… những lĩnh vực then chốt cho một đô thị công nghiệp hiện đại.
Sự gắn kết giữa thành phố và kiều bào không chỉ dừng ở tình cảm ngày Tết, mà được cụ thể hóa bằng những chính sách dài hơi, chiến lược. Tại các cuộc gặp gỡ kiều bào, các đồng chí lãnh đạo thành phố luôn bày tỏ mong muốn và đề nghị cộng đồng người Hải Phòng ở nước ngoài tiếp tục đồng hành, góp sức xây dựng và phát triển thành phố. Thành phố cam kết lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của kiều bào và sẽ nghiên cứu, kiến nghị các chính sách tạo thuận lợi hơn cho quyền lợi của bà con trong bối cảnh hội nhập sâu rộng. Mục tiêu là xây dựng cộng đồng kiều bào Hải Phòng đoàn kết, phát triển, hướng về quê hương; đồng thời quy tụ nguồn lực, trí tuệ và tình cảm ấy vào hành trình xây dựng thành phố văn minh, năng động, hiện đại và hội nhập.