Rộn ràng vũ điệu xuân, 'đánh thức' không gian cộng đồng đô thị Cảng
Những quảng trường, sân khấu ngoài trời ở Hải Phòng đang rộn ràng nhịp điệu văn hóa - thể thao, trở thành điểm hẹn gắn kết cộng đồng và lan tỏa sức sống đô thị.
Sôi động nhịp xuân trên những không gian mở
Sáng 15/2, tại sân Cung Văn hóa lao động hữu nghị Việt Tiệp, chương trình biểu diễn dân vũ, các vũ điệu thể thao “Mừng Đảng, mừng Xuân Bính Ngọ - 2026” tiếp tục nối dài chuỗi hoạt động văn hóa - thể thao đầu năm. Khoảng 300 hội viên đến từ nhiều câu lạc bộ như Thể thao dưỡng sinh, Thể thao du lịch, Dưỡng sinh Hải Âu, Thái Cực Hoa Phượng Đỏ, Thái Cực Lê Chân, Lạc Viên, Khiêu vũ thể thao Sao Biển, Xuân Anh Dance Sport, Phương Đông, Dance Kiss xã Tân An, Tam Hưng… cùng hội tụ, tạo nên bức tranh sôi động của phong trào thể thao quần chúng.
Với 13 tiết mục được dàn dựng công phu, chương trình mang đến sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại. Từ múa hát “Đoàn xuân ca”, dân vũ “Hello Việt Nam”, “Hải Phòng thành phố tuổi thơ”, “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” đến những điệu Rumba - Jive, Samba, Bachata; từ Thái cực song quạt 26 thức, 48 thức đến Thái cực kiếm 42 thức, Ngũ công bát pháp… mỗi tiết mục đều có sự chuẩn bị nghiêm túc, tinh thần luyện tập bền bỉ của các hội viên.
Tham gia tiết mục “Điệu xòe thương nhau”, bà Vũ Thị Chi (Câu lạc bộ Thể thao du lịch) chia sẻ: “Dù bận rộn chuẩn bị Tết, chúng tôi vẫn sắp xếp thời gian tập luyện. Được biểu diễn trong không khí đông vui như thế này, ai cũng phấn khởi”.
Bà Nguyễn Thị Thanh Huyền (Câu lạc bộ Thái cực Lê Chân) cho biết thêm: “Thái cực không chỉ giúp rèn luyện sức khỏe mà còn tạo sự cân bằng tinh thần. Chúng tôi cố gắng mang đến phần biểu diễn đẹp và chỉn chu nhất”.
Trước đó, chiều 14/2 (27 Tết), tại Quảng trường Thống Nhất, chương trình vũ đạo thể thao giải trí mừng Đảng, mừng Xuân Bính Ngọ 2026 thu hút đông đảo người dân nhiều lứa tuổi. Với 12 tiết mục múa, khiêu vũ sôi động, sân khấu ngoài trời nhanh chóng trở thành điểm hẹn cộng đồng. Người lớn tuổi chăm chú theo dõi, trẻ nhỏ nhún nhảy theo nhịp nhạc, nhiều gia đình lưu lại khoảnh khắc đầu xuân rộn ràng.
Không còn khoảng cách giữa người biểu diễn và khán giả, quảng trường và sân cung văn hóa thực sự trở thành sân khấu chung. Khi được “đánh thức” bằng hoạt động văn hóa - thể thao phù hợp, những không gian công cộng ấy đã phát huy rõ nét vai trò gắn kết cộng đồng, lan tỏa lối sống tích cực, lành mạnh.
Động lực phát triển đô thị
Có thể hiểu, không gian nghệ thuật cộng đồng là những địa điểm công cộng tập hợp các tác phẩm nghệ thuật hoặc diễn ra hoạt động nghệ thuật dành cho đông đảo người dân. Ở đó, ai cũng có thể trở thành chủ thể sáng tạo và ai cũng được tạo điều kiện thưởng thức nghệ thuật trong đời sống thường nhật.
Trên thế giới, mô hình này khá phổ biến với nhiều hình thức phong phú: tượng đài, bích họa, nghệ thuật sắp đặt tại công viên, quảng trường; các tuyến phố đi bộ dành cho biểu diễn âm nhạc, nhảy múa, festival đường phố. Tại Paris (Pháp), trên những con phố cổ kính hay trong ga tàu điện ngầm, hình ảnh nghệ sĩ đường phố say sưa đàn hát đã trở nên quen thuộc. Ở Venice (Italy), âm nhạc hòa cùng kiến trúc lịch sử tạo nên sức hấp dẫn riêng có. Những đô thị du lịch “không bao giờ ngủ” đều coi không gian nghệ thuật cộng đồng là một phần không thể thiếu để duy trì sức sống và bản sắc.
Từ thực tiễn đó có thể thấy, khi không gian công cộng được trao cơ hội cho sáng tạo và tương tác, chúng không chỉ làm giàu đời sống tinh thần mà còn tạo động lực phát triển kinh tế đô thị.
Theo PGS.TS Nguyễn Đức Chiện (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), không gian sinh hoạt cộng đồng tại khu vực đô thị trung tâm Hải Phòng cần được nhìn nhận như một “thiết chế văn hóa sống”, có khả năng tạo ra giá trị kép về kinh tế và xã hội. Trong bối cảnh thành phố điều chỉnh quy hoạch đến năm 2040, tầm nhìn 2050, việc bảo tồn và phát huy các quảng trường, công viên, trung tâm văn hóa chính là gìn giữ “lõi bản sắc” của đô thị Cảng. Bảo tồn không đồng nghĩa với “đóng băng” di sản mà phải đặt trong mối quan hệ hữu cơ với phát triển. Khi các không gian này được tổ chức hoạt động thường xuyên, chúng sẽ củng cố niềm tự hào cư dân, tăng cường cố kết xã hội, đồng thời thúc đẩy thương mại - dịch vụ, du lịch nội đô.
Ở góc độ du lịch, Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Minh (Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội) đánh giá Hải Phòng đang dần khẳng định vị thế là trung tâm du lịch hấp dẫn của miền Bắc. Bên cạnh lợi thế ẩm thực, thành phố còn sở hữu nhiều giá trị văn hóa phi vật thể như nghệ thuật diễn xướng, lễ hội dân gian, tín ngưỡng truyền thống và các hoạt động văn hóa cộng đồng. Việc tích hợp những giá trị này vào không gian đô thị thông qua nghệ thuật đường phố, biểu diễn ngoài trời, phục dựng không gian văn hóa truyền thống sẽ góp phần hình thành diện mạo đô thị đặc sắc, giàu sức hút.
Sau hợp nhất với Hải Dương, Hải Phòng có thêm điều kiện mở rộng không gian đô thị và kế thừa các mô hình hiệu quả như Đề án Nghệ thuật đường phố giai đoạn 2024 - 2026, Đề án khôi phục không gian văn hóa đình Hàng Kênh, Nhà Kèn… Khi được quy hoạch bài bản và tổ chức hoạt động thường xuyên, các không gian công cộng không chỉ phục vụ đời sống tinh thần người dân mà còn góp phần định hình hình ảnh một đô thị hiện đại, năng động, giàu bản sắc.
Từ những vũ điệu rộn ràng ngày xuân đến định hướng phát triển lâu dài, có thể thấy không gian văn hóa, thể thao cộng đồng đang trở thành “mạch ngầm” nuôi dưỡng sức sống đô thị Hải Phòng. Khi mỗi quảng trường, mỗi sân khấu ngoài trời thực sự là điểm hẹn của người dân, đó cũng là lúc thành phố khẳng định bản lĩnh của một đô thị nhân văn, sáng tạo và phát triển bền vững.