Thị trường xe hybrid ở Việt Nam chuyển sang chu kỳ cạnh tranh mới

Lựa chọn thực tế

Áp lực môi trường và tiêu chuẩn khí thải ngày càng nghiêm ngặt khiến ngành ô tô toàn cầu bước vào lộ trình điện hóa. Tuy nhiên, không phải thị trường nào cũng chuyển dịch theo cùng một nhịp độ. Nếu ở một số quốc gia phát triển, xe điện thuần được xem là mục tiêu dài hạn, thì tại nhiều nơi, hybrid lại là giải pháp trung gian được số đông chấp nhận.

Ngay tại Trung Quốc - thị trường xe điện hóa lớn nhất thế giới - các dòng xe điện hóa, gồm xe thuần điện và hybrid cắm sạc (PHEV), đã chiếm hơn 50% doanh số ô tô mới. Trong đó, PHEV tăng trưởng mạnh nhờ khả năng chạy điện quãng dài nhưng vẫn linh hoạt với động cơ xăng. Xu hướng này cho thấy người tiêu dùng ưu tiên tính tiện dụng, chi phí và khả năng thích nghi thực tế.

Tại Việt Nam, hạ tầng trạm sạc công cộng vẫn đang hoàn thiện, chưa phủ rộng đồng đều. Tâm lý e ngại về độ bền pin, chi phí thay thế và giá trị bán lại của xe điện thuần cũng chưa được giải tỏa hoàn toàn. Hybrid vì vậy trở thành giải pháp dung hòa: không phụ thuộc hoàn toàn vào sạc, vận hành như xe xăng truyền thống nhưng tiết kiệm nhiên liệu và giảm phát thải trong đô thị.

Điều kiện giao thông tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh nơi thường xuyên ùn tắc, càng làm nổi bật ưu thế của hybrid. Ở tốc độ thấp, mô tơ điện giúp xe vận hành êm ái, giảm tiêu hao nhiên liệu và hạn chế tiếng ồn, phù hợp với nhu cầu sử dụng tại đô thị.

Một yếu tố quan trọng khác là chính sách thuế. Hiện xe hybrid được giảm 30% thuế tiêu thụ đặc biệt so với xe xăng, dầu cùng dung tích động cơ. Nhờ đó, giá bán tiệm cận hơn với xe truyền thống, đặc biệt ở phân khúc phổ thông và cận trung. Chính sách này thể hiện định hướng khuyến khích giảm phát thải theo lộ trình, thay vì chuyển đổi đột ngột sang xe điện thuần.

Cạnh tranh mới với làn sóng PHEV

Trong nhiều năm, thị trường hybrid tại Việt Nam chủ yếu thuộc về các hãng Nhật như Toyota và Honda. Lợi thế của nhóm này không chỉ nằm ở công nghệ mà còn ở uy tín về độ bền, chi phí sử dụng dài hạn và khả năng thích nghi với điều kiện khí hậu trong nước. Các mẫu như Corolla Cross Hybrid hay các dòng hybrid của Honda dù giá cao hơn xe xăng vẫn duy trì vị thế ổn định.

Tuy nhiên, cục diện đang thay đổi khi các mẫu PHEV từ Trung Quốc xuất hiện ngày càng nhiều. Khác với hybrid truyền thống (HEV), PHEV sử dụng pin dung lượng lớn, cho phép chạy thuần điện quãng đường dài, mang lại trải nghiệm gần với xe điện thuần.

Những mẫu như BYD Sealion 6 hay Jaecoo J7 SHS cho thấy cách tiếp cận mới: giá bán cạnh tranh, trang bị phong phú, thiết kế hiện đại và khả năng chạy điện nổi trội. Khi một mẫu xe hạng C bản cao có giá dưới 1 tỷ đồng, tương đương HEV Nhật, người tiêu dùng buộc phải cân nhắc giữa sự ổn định lâu dài và công nghệ mới.

Dù vậy, hybrid không hoàn toàn không có hạn chế. Hệ thống kết hợp động cơ đốt trong, mô tơ điện và pin khiến cấu trúc phức tạp hơn, chi phí sửa chữa có thể cao hơn xe xăng truyền thống. Riêng với PHEV, hiệu quả tiết kiệm phụ thuộc vào thói quen sạc; nếu không sạc thường xuyên, mức tiêu hao nhiên liệu có thể không vượt trội.

Ngoài ra, nhiều người tiêu dùng vẫn chưa phân biệt rõ giữa HEV và PHEV, dẫn đến kỳ vọng sai lệch về khả năng vận hành và mức tiết kiệm.

Trong bối cảnh nguồn cung đa dạng hơn và chính sách hỗ trợ duy trì, năm 2026 được dự báo là giai đoạn tăng trưởng mới của hybrid tại Việt Nam. Tuy không phải lời giải cuối cùng cho bài toán điện hóa, hybrid đang cho thấy vai trò thực tế trong quá trình chuyển đổi của thị trường ô tô trong nước.

TT (tổng hợp)