Giáo dục 2026 chuyển động mạnh với nhiều chính sách mới
Hàng loạt chính sách quan trọng có hiệu lực từ năm 2026 được kỳ vọng tạo bước chuyển lớn cho ngành giáo dục, từ chế độ đãi ngộ nhà giáo đến tổ chức hệ thống và phân bổ ngân sách.
Với Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục, đào tạo và nhiều văn bản quy phạm pháp luật về giáo dục có hiệu lực, ngành Giáo dục sẽ có nhiều thay đổi lớn từ năm 2026.
Tăng lương, phụ cấp và đổi mới tuyển dụng nhà giáo
Luật Nhà giáo có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 quy định lương giáo viên được xếp cao nhất trong thang bảng lương hành chính sự nghiệp công lập. Tuy nhiên, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết việc xếp lương căn cơ còn phụ thuộc vào chính sách tiền lương mới của Chính phủ và việc sắp xếp lại thang lương chung.
Trong khi chờ chính sách mới, Bộ đã đề xuất hệ số lương đặc thù: giáo viên mầm non công lập 1,25; giáo viên phổ thông 1,15; giáo viên dạy học sinh khuyết tật, hòa nhập, trường nội trú từ 1,2 - 1,3. Với hệ số này, lương giáo viên dự kiến tăng khoảng 1 đến trên 3 triệu đồng/tháng.
Theo Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị, phụ cấp giáo viên sẽ tăng từ 35% lên 70%; giáo viên vùng khó khăn hưởng 100%; phụ cấp cho nhân viên trường học ở mức 30%. Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn cho biết Bộ đề xuất lộ trình hai giai đoạn: giai đoạn 2026 - 2030 nâng phụ cấp cho nhân viên trường học lên 20%, tăng đều 15% với giáo viên mầm non và phổ thông, tăng thêm 5% với giảng viên đại học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp; từ năm 2031 áp dụng theo quy định tại Nghị quyết 71.
Luật Nhà giáo cũng bổ sung chính sách hỗ trợ về nhà ở công vụ hoặc tiền thuê nhà tại vùng đặc biệt khó khăn, hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng, chế độ thu hút người có trình độ cao.
Với sinh viên sư phạm, Bộ dự kiến đề xuất tăng mức hỗ trợ học phí, sinh hoạt phí và bảo đảm việc làm sau tốt nghiệp. Hiện sinh viên sư phạm được miễn học phí và hỗ trợ 3,63 triệu đồng/tháng.
Về tổ chức nhân sự, Thông tư số 01/2026/TT-BGDĐT quy định giám đốc sở giáo dục và đào tạo có thẩm quyền tuyển dụng nhà giáo tại các cơ sở công lập trên địa bàn, thay vì ngành nội vụ như trước đây.
Theo Nghị quyết 248/2025/QH15, sở giáo dục và đào tạo cũng được giao thẩm quyền điều động, thuyên chuyển, biệt phái, bổ nhiệm, thay đổi vị trí việc làm đối với nhà giáo và cán bộ quản lý trong phạm vi từ hai đơn vị hành chính cấp xã trở lên; với phạm vi một xã, thẩm quyền thuộc chủ tịch UBND xã. Việc phân cấp này được kỳ vọng khắc phục tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ kéo dài nhiều năm.
Thống nhất sách giáo khoa và bảo đảm nguồn lực
Từ năm học 2026 - 2027, cả nước sẽ sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất, chấm dứt giai đoạn đa dạng hóa triển khai từ năm học 2020–2021 theo Nghị quyết 88 của Quốc hội. Bộ Giáo dục và Đào tạo đã quyết định chọn bộ Kết nối tri thức với cuộc sống làm bộ sách dùng chung toàn quốc, do đáp ứng yêu cầu đặt ra và đang được sử dụng rộng rãi nhất trong ba bộ sách hiện hành.
Luật Giáo dục và Luật Giáo dục nghề nghiệp sửa đổi, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, bổ sung mô hình trường trung học nghề vào hệ thống giáo dục quốc dân. Trung học nghề dành cho người đã hoàn thành chương trình trung học cơ sở, cùng cấp học với trung học phổ thông. Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định việc học liên thông giữa trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và đại học. Dự thảo quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 cũng bổ sung đối tượng tốt nghiệp trung học nghề được xét tuyển đại học.
Về nguồn lực, Nghị quyết 248/2025/QH15 quy định Nhà nước bảo đảm chi tối thiểu 20% tổng chi ngân sách cho giáo dục và đào tạo. Nghị quyết 71-NQ/TW tiếp tục khẳng định quan điểm giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, yêu cầu đưa mục tiêu phát triển giáo dục thành trọng tâm trong chiến lược, quy hoạch, chương trình phát triển và ưu tiên bố trí nguồn lực thực hiện.
Với loạt chính sách mới có hiệu lực từ năm 2026, ngành giáo dục đứng trước cơ hội tạo chuyển biến toàn diện, từ chế độ đãi ngộ nhà giáo đến tổ chức hệ thống và bảo đảm nguồn lực, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững trong giai đoạn mới.