Mở đường cho chu kỳ tăng trưởng mới

Với Hải Phòng, tinh thần ấy không chỉ là định hướng chung, mà còn là yêu cầu cụ thể trong việc củng cố nền tảng phát triển và giữ vững tốc độ tăng trưởng dài hạn.

Hải Phòng đang duy trì vị thế trung tâm kinh tế năng động của cả nước. GRDP năm 2025 tăng 11,81%, thu ngân sách nhà nước vượt mốc 190.000 tỷ đồng, trong đó thu nội địa khoảng 104.000 tỷ đồng. Những con số này cho thấy năng lực sản xuất, sức hút đầu tư và khả năng điều hành tài chính công đã bước lên một mặt bằng mới.

Tuy nhiên, tăng trưởng muốn bền cần có nền móng đủ vững.

Chu kỳ phát triển mà Hải Phòng hướng tới không dừng ở tăng nhanh, mà phải tăng chất lượng và tăng sức chống chịu. Khi các địa phương đồng loạt cải thiện môi trường đầu tư và đẩy mạnh hạ tầng, lợi thế cạnh tranh không nằm ở tuyên bố mục tiêu, mà ở tiến độ triển khai và chất lượng thực tế. Nơi nào hoàn thiện hạ tầng sớm hơn, đồng bộ hơn, nơi đó giữ được dòng vốn và cơ hội nâng cấp chuỗi giá trị.

Chính ở điểm này, vai trò của kinh tế nhà nước thể hiện rõ. Phần nền móng của nền kinh tế nằm ở hạ tầng chiến lược, năng lực cảng biển, khu kinh tế và khu công nghiệp, giao thông trọng điểm, năng lượng và đầu tư phát triển. Đây là những lĩnh vực đòi hỏi nguồn lực lớn, tầm nhìn dài hạn và sự điều phối thống nhất.

Kinh tế nhà nước không chỉ hỗ trợ, mà cần chủ động gánh vác vai trò định hướng và dẫn dắt trong các lĩnh vực then chốt ấy.

Trên địa bàn thành phố hiện có hàng chục doanh nghiệp nhà nước hoạt động trong các lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế. Trọng tâm là những doanh nghiệp đảm nhiệm phát triển và khai thác hạ tầng cảng biển, đầu tư hạ tầng khu kinh tế, khu công nghiệp, giao thông, viễn thông… Đây đều là những lĩnh vực có ý nghĩa quyết định đối với năng lực cạnh tranh và sức bật dài hạn của thành phố.

Thực tiễn cho thấy mỗi bước hoàn thiện hạ tầng cảng biển hay khu kinh tế đều kéo theo làn sóng đầu tư mới, gia tăng sản xuất công nghiệp, công nghệ cao, kim ngạch xuất nhập khẩu… Khi năng lực logistics được nâng lên, chi phí vận chuyển giảm, thời gian thông quan rút ngắn, môi trường đầu tư được cải thiện, dư địa tăng trưởng được mở rộng. Giá trị lan tỏa đó chính là đóng góp nền tảng của khu vực kinh tế nhà nước đối với toàn bộ hệ sinh thái kinh tế.

Trong điều kiện cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt, nếu hạ tầng cảng biển, logistics và khu kinh tế không được đầu tư kịp thời, dòng vốn có thể dịch chuyển sang nơi khác có điều kiện thuận lợi hơn. Khi đó, tăng trưởng không chỉ chậm lại mà còn bỏ lỡ cơ hội nâng cấp cơ cấu công nghiệp và thu hút dự án công nghệ cao. Nền móng yếu sẽ kéo chậm toàn bộ cấu trúc bên trên.

Ở góc độ dài hạn, kinh tế nhà nước còn có vai trò ổn định kỳ vọng thị trường. Khi các dự án hạ tầng trọng điểm được triển khai đúng tiến độ, môi trường đầu tư được duy trì nhất quán, doanh nghiệp tư nhân và nhà đầu tư nước ngoài có cơ sở để mở rộng sản xuất, đầu tư dài hạn. Sự ổn định đó tạo ra niềm tin, và niềm tin chính là một dạng nguồn lực phát triển.

Vai trò của khu vực kinh tế nhà nước còn thể hiện ở việc góp phần giữ ổn định nguồn thu và tạo dư địa điều hành tài khóa. Năm 2025, khu vực doanh nghiệp nhà nước trên địa bàn vượt dự toán thu ngân sách, qua đó góp phần tạo thêm điều kiện bố trí nguồn lực cho các dự án hạ tầng chiến lược.

Điểm mới của Nghị quyết 79 là yêu cầu nâng cao hiệu quả thực chất và hoàn thiện quản trị theo nguyên tắc thị trường. Vai trò chủ đạo được thể hiện bằng hiệu quả hoạt động trong các lĩnh vực quan trọng, có sức lan tỏa. Quyền hạn phải gắn với trách nhiệm, sử dụng vốn phải gắn với hiệu quả đầu ra, quản trị phải minh bạch và tuân thủ chuẩn mực thị trường. Khi hiệu quả được đo bằng tiến độ dự án, chất lượng hạ tầng và kết quả tài chính rõ ràng, vai trò dẫn dắt mới có sức thuyết phục.

Trong giai đoạn tới, Hải Phòng hướng tới công nghiệp công nghệ cao, logistics hiện đại và kinh tế biển bền vững. Áp lực mở rộng quy mô và cạnh tranh quốc tế sẽ ngày càng lớn. Khi có nền tảng đủ mạnh, tăng trưởng ắt sẽ giữ được nhịp ổn định và sức cạnh tranh lâu dài.

Kinh tế nhà nước ở Hải Phòng vì thế cần được nhìn nhận như bệ đỡ của chu kỳ tăng trưởng mới. Bệ đỡ ấy không nằm ở số lượng doanh nghiệp, mà ở năng lực thực hiện những phần việc khó, cũng như giữ được đà phát triển cho nền kinh tế.

Vai trò ấy chỉ thực sự được khẳng định khi hạ tầng được đầu tư đúng trọng tâm, dự án chiến lược triển khai đúng tiến độ và hiệu quả quản trị ngày càng nâng cao. Khi đó, tinh thần của Nghị quyết 79 sẽ được cụ thể hóa bằng sự tăng trưởng bền vững và vị thế cạnh tranh vững chắc của thành phố trong dài hạn.

HÀ KIÊN