Tiềm năng công nghiệp văn hóa Hải Phòng

Ngày 24/11/1946, Hội nghị văn hóa toàn quốc lần thứ nhất diễn ra tại Nhà hát Lớn Hà Nội, có sự tham dự của Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng hơn 200 đại biểu là các nhà văn hóa trên toàn quốc.

Tại hội nghị này, Người mong muốn nền văn hóa mới của nước nhà lấy hạnh phúc của đồng bào, của dân tộc làm cơ sở. Hãy học tập cái hay của văn hóa Đông - Tây để tạo ra một nền văn hóa thuần túy Việt Nam, để hợp với tinh thần dân chủ. Phải làm thế nào cho văn hóa vào sâu trong tâm lý của quốc dân, nghĩa là văn hóa phải sửa đổi được tham nhũng, lười biếng, phù hoa, xa xỉ.

Văn hóa phải làm thế nào cho quốc dân có tinh thần vì nước quên mình, vì lợi ích chung mà quên lợi ích riêng.

Tròn 75 năm sau, ngày 24/11/2021, tại Hà Nội diễn ra Hội nghị văn hóa toàn quốc, vào dịp kỷ niệm 75 năm ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị văn hóa lần thứ nhất. Hội nghị đó có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, khơi dậy khát vọng của toàn dân tộc, mở ra bước ngoặt mới trong vấn đề chấn hưng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đất nước.

Theo Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa của Bộ Chính trị, mục tiêu đến năm 2030 xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; thống nhất trong đa dạng; mang đặc trưng dân tộc, dân chủ, nhân văn, khoa học, hiện đại.

Xây dựng thành công 5 thương hiệu liên hoan nghệ thuật, lễ hội văn hóa quốc tế về điện ảnh, âm nhạc, mỹ thuật. Phấn đấu thêm 5 di sản văn hóa được UNESCO công nhận, ghi danh... Phấn đấu nằm trong top 3 khu vực ASEAN và top 30 thế giới về Chỉ số sức mạnh mềm (Soft Power Index) của quốc gia và giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghiệp văn hóa...

Những năm qua, thành phố Hải Phòng đã tập trung chỉ đạo phát triển văn hóa nói chung và công nghiệp văn hóa nói riêng, với mục tiêu biến văn hóa thành nguồn lực phát triển, biến di sản thành sản phẩm của du lịch, góp phần phát triển kinh tế - xã hội trong hiện tại và tương lai.

Hải Phòng hiện có 2 di sản thế giới liên vùng gồm Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà và Di sản thế giới quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc. Ngoài ra, hàng loạt các di sản văn hóa phi vật thể khác như chèo, tuồng, hát xẩm, trò chơi pháo đất, rối nước... đã và đang được gìn giữ, phát triển ở nhiều địa phương trong thành phố.

Hải Phòng là vùng đất văn hiến và giàu bản sắc văn hóa, người dân yêu thích văn hóa, văn nghệ. Thành phố đã xây dựng Đề án "Hải Phòng - Thành phố âm nhạc”. Đây là mục tiêu quan trọng trong chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí của thành phố, nhằm đưa Hải Phòng dần tiệm cận với thành phố sáng tạo theo tiêu chí của UNESCO.

Đề án sẽ từng bước đưa Hải Phòng tham gia mạng lưới các thành phố sáng tạo. Khi đó, người dân có thêm cơ hội thưởng thức âm nhạc và các hoạt động văn hóa. Các địa phương cũng có điều kiện học hỏi kinh nghiệm, lồng ghép yếu tố văn hóa và sáng tạo vào chiến lược, kế hoạch phát triển đô thị, qua đó tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Thành phố cũng mở ra nhiều cơ hội tăng cường hợp tác với các địa phương khác, coi sáng tạo là yếu tố chiến lược cho phát triển bền vững và xác định công nghiệp văn hóa là trọng tâm trong các kế hoạch phát triển đô thị.

Song song với đó, thành phố cũng có cơ hội quảng bá về con người, văn hóa Hải Phòng ra thế giới - hình ảnh một Hải Phòng phát triển năng động, hội nhập sâu rộng, đổi mới.

Để xây dựng công nghiệp văn hóa, Hải Phòng đã đánh thức tiềm năng công nghiệp văn hóa bằng việc tổ chức lại các hoạt động văn hóa mang tính cộng đồng và thương mại hóa sản phẩm văn hóa.

Hải Phòng và Hải Dương hợp nhất đã mở rộng quy mô địa giới, không đơn thuần là một sự kiện về tổ chức hành chính, mà còn là bước ngoặt để thành phố tái định hình tầm nhìn phát triển toàn diện, trong đó công nghiệp văn hóa cần được xem là trụ cột bền vững bên cạnh công nghiệp, cảng biển, logistics và đô thị thông minh.

Trong bối cảnh ấy, phát triển công nghiệp văn hóa không thể là một lựa chọn bên lề, mà phải trở thành một chiến lược xuyên suốt, dẫn dắt cả chiều sâu bản sắc lẫn chiều rộng hội nhập.

Điều đó đòi hỏi thành phố tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách theo hướng tạo đột phá, nhằm khơi thông và phát huy hiệu quả các nguồn lực cho phát triển văn hóa.

Thành phố cần có chính sách ưu đãi nổi trội về đất đai, miễn hoặc giảm thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực văn hóa, đồng thời ưu tiên phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí. Qua đó, người dân được nâng cao mức hưởng thụ văn hóa, đội ngũ văn nghệ sĩ có thêm động lực sáng tạo, và toàn xã hội hướng tới xây dựng lối sống văn hóa, văn minh.

TIẾN HUY