Miền di sản Côn Sơn - Kiếp Bạc tỏa sáng qua ảnh nghệ thuật
Bảo tàng Hải Phòng tổ chức giới thiệu hơn 100 bức ảnh nghệ thuật 'Khoảnh khắc di sản' đặc sắc, tôn vinh giá trị nổi bật toàn cầu của quần thể Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc và khơi dậy niềm tự hào, ý thức gìn giữ di sản trong cộng đồng.
Những khoảnh khắc thiêng liêng
Từ ngày 28/2 - 11/3, trong dòng người trẩy hội mùa xuân Côn Sơn - Kiếp Bạc, khu trưng bày “Khoảnh khắc di sản” trở thành điểm dừng chân đặc biệt của du khách. Không gian được thiết kế trang trọng, bài bản, hòa quyện giữa sắc màu lễ hội và bố cục ảnh nghệ thuật, tạo nên một hành trình khám phá đầy ấn tượng.
Chị Nguyễn Thị Hường, Phó Giám đốc Hợp tác xã Hoàng Nam Phát (phường Thạch Khôi) chia sẻ rằng năm nay, khi Hải Phòng và Hải Dương hợp nhất, lễ hội mang đến cảm nhận về một không gian rộng mở hơn, được tổ chức quy mô và chỉn chu. Những bức ảnh trưng bày tại khu di tích Côn Sơn khiến chị cảm nhận rõ vẻ đẹp linh thiêng của di sản, đem lại trạng thái thanh thản, nhẹ nhõm khi bước vào chốn tâm linh. Theo chị, lịch sử được khắc họa qua từng khung hình không chỉ gợi nhắc những chiến thắng, vinh quang mà cha ông từng gây dựng, mà còn là “thành tích” tinh thần để thế hệ sau ghi nhớ, noi theo và học tập.
Trong dòng người tham quan, em Vũ Phương Nga, học sinh Trường THCS Bình Hàn (phường Thành Đông) chăm chú trước từng bức ảnh. Với em, mỗi tác phẩm không chỉ đẹp về bố cục mà còn giàu ý nghĩa truyền thống. “Những gì cha ông đã làm nên thật đáng tự hào. Em sẽ cố gắng học tập thật tốt để góp phần giữ gìn những truyền thống ấy”, Nga bày tỏ.
Lời chia sẻ giản dị của cô học trò nhỏ cho thấy sức lan tỏa của di sản không chỉ dừng ở thưởng lãm, mà còn gieo mầm ý thức trách nhiệm trong thế hệ trẻ.
Còn anh Phạm Văn Hội (ở xã Chấn Hưng) thì nhìn nhận trưng bày từ góc độ trải nghiệm văn hóa. Anh cho rằng Lễ hội Côn Sơn - Kiếp Bạc không chỉ là dịp chiêm bái mà còn là không gian giao lưu, quảng bá sản phẩm địa phương. Anh ấn tượng với cách Ban tổ chức kết hợp hài hòa giữa truyền thống và yếu tố hiện đại, tạo nên cảm xúc phấn khởi cho du khách đầu xuân. Đặc biệt, khu vực trưng bày ảnh giúp người xem tiếp cận thông tin một cách trực quan, dễ hiểu, từ đó thêm tự hào khi hòa mình vào không khí hào hùng của những trang sử chống ngoại xâm, những lớp trầm tích lịch sử gắn với vùng đất Côn Sơn - Kiếp Bạc.
Hơn một trăm bức ảnh - hơn một trăm lát cắt của thời gian. Từ cảnh quan núi non trùng điệp, kiến trúc cổ kính, nghi lễ trang nghiêm, trò chơi dân gian rộn ràng đến những khoảnh khắc lắng đọng của du khách, tất cả tạo nên bức tranh đa chiều về miền di sản. Người xem không chỉ “nhìn thấy” mà còn “cảm” được hơi thở của lịch sử, sự giao thoa giữa thiên nhiên, văn hóa và đời sống tâm linh.
Hành trình khẳng định giá trị nổi bật toàn cầu
Trưng bày “Khoảnh khắc di sản” là hoạt động ý nghĩa của Bảo tàng Hải Phòng nhằm tôn vinh và quảng bá các giá trị nổi bật toàn cầu của 5 điểm di tích thành phần thuộc Hải Phòng trong quần thể di sản thế giới: Côn Sơn, Kiếp Bạc, chùa Thanh Mai, động Kính Chủ và Nhẫm Dương.
Phần thứ nhất của trưng bày mang chủ đề “Những khoảnh khắc tiêu biểu của di sản”, dẫn dắt người xem qua 5 nội dung: “Côn Sơn - Tinh hoa hội tụ”; “Kiếp Bạc - Hào khí Đông A, uy linh ngàn đời”; “Thanh Mai - Giác ngộ và lan tỏa”; “Kính Chủ - Bảo tàng tư liệu đá”; “Nhẫm Dương - Dấu ấn thời tiền sử”. Mỗi không gian là một lớp trầm tích văn hóa.
Tại Côn Sơn, tinh hoa hội tụ từ truyền thống Phật giáo Trúc Lâm đến dấu ấn của danh nhân Nguyễn Trãi. Ở Kiếp Bạc, hào khí Đông A gắn với uy linh của Đức Thánh Trần vẫn ngân vang trong từng nghi lễ. Thanh Mai lưu dấu mạch nguồn hành đạo của Pháp Loa; Kính Chủ lưu giữ tư tưởng đế vương, danh nhân qua những bia khắc đá; còn Nhẫm Dương mở ra cánh cửa về thời tiền sử, minh chứng cho quá trình cư trú sớm của con người trên vùng đất này.
Phần thứ hai - “Khoảnh khắc Côn Sơn tỏa sáng di sản thế giới” - mở rộng góc nhìn, nhấn mạnh giá trị nổi bật toàn cầu của quần thể. Những bức ảnh nghệ thuật đã làm nổi bật vẻ đẹp thiên nhiên hùng vĩ, kiến trúc cổ kính và đời sống tín ngưỡng bền bỉ qua nhiều thế kỷ. Đó cũng là kết quả của hành trình 13 năm nỗ lực bền bỉ, với sự phối hợp chặt chẽ của ba địa phương Quảng Ninh, Hải Phòng và Bắc Ninh. Ngày 12/7/2025, quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc chính thức được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa thế giới - dấu mốc khẳng định vị thế của miền di sản trên bản đồ văn hóa nhân loại.
Không chỉ dừng lại ở giá trị trưng bày, chuyên đề còn là lời tri ân gửi tới các bậc tiền nhân đã dày công vun đắp, gìn giữ những giá trị trường tồn. Qua từng khung hình, thông điệp bảo tồn và phát huy di sản được chuyển tải nhẹ nhàng nhưng sâu sắc: hiểu để yêu hơn, yêu để chung tay bảo vệ.
Giữa mùa xuân, khi tiếng chuông chùa ngân vang và dòng người hành hương nối dài, “Khoảnh khắc di sản” như một điểm nhấn lắng đọng, giúp mỗi người thêm một lần soi mình vào lịch sử, cảm nhận vẻ đẹp trường tồn của quê hương. Miền di sản Côn Sơn - Kiếp Bạc không chỉ tỏa sáng trong những trang sử vàng, mà còn rực rỡ qua từng góc máy nghệ thuật - nơi quá khứ và hiện tại gặp nhau trong niềm tự hào chung của dân tộc.