Mở lối để hộ kinh doanh phát triển thành doanh nghiệp

Còn băn khoăn

Chị Nguyễn Thu Trang, chủ cửa hàng điện máy Phúc Trang (tổ dân phố 5, phường Thiên Hương) cho biết doanh thu trung bình mỗi năm của cửa hàng đạt hơn 1 tỷ đồng. Từ cuối năm 2025, chị được cơ quan thuế hướng dẫn chuyển từ hình thức thuế khoán sang thuế kê khai và tuyên truyền chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp.

Theo chị Trang, nếu tiếp tục hoạt động dưới hình thức hộ kinh doanh kê khai, cơ sở vẫn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế và đáp ứng các yêu cầu chặt chẽ về chứng từ. Trong khi đó, khi chuyển sang mô hình doanh nghiệp siêu nhỏ, cơ sở có thể tiếp cận nhiều chính sách ưu đãi về thuế, tín dụng và cơ hội mở rộng thị trường. Tuy vậy, chị vẫn còn băn khoăn về năng lực quản trị, kế toán và nhân sự khi chuyển đổi mô hình. “Hiện nay việc kế toán của cửa hàng chủ yếu do tôi và người thân đảm nhiệm. Nếu chuyển sang doanh nghiệp, chế độ kế toán sẽ phức tạp hơn, đòi hỏi chuyên môn cao hơn”, chị Trang chia sẻ.

Tương tự, cơ sở kinh doanh xe máy An Phát ở phường An Phong, với doanh thu hằng năm trên 500 triệu đồng, cũng đang cân nhắc chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp để hoạt động ổn định, lâu dài. Tuy nhiên, vướng mắc lớn nhất hiện nay là việc kê khai hóa đơn đầu vào đối với xe máy cũ - mặt hàng chủ yếu được thu mua từ cá nhân.

Theo anh Mai Ích Nguyên, chủ cơ sở, hoạt động thu mua xe máy cũ chủ yếu là giao dịch dân sự giữa các cá nhân nên người bán thường không có hóa đơn. Sau khi sửa chữa, nâng cấp, cơ sở bán lại cho người tiêu dùng. Trong bối cảnh quy định quản lý thuế ngày càng chặt chẽ, việc thiếu hóa đơn đầu vào khiến hộ kinh doanh lo ngại rủi ro trong quá trình kê khai, quyết toán, đặc biệt khi chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp.

Không chỉ chị Trang hay anh Nguyên, nhiều hộ kinh doanh có doanh thu lớn trên địa bàn thành phố đang đứng trước lựa chọn chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp hoặc tiếp tục duy trì hình thức hộ kinh doanh. Vì vậy, nhiều hộ mong muốn cơ quan chức năng tiếp tục đồng hành, hướng dẫn cụ thể để yên tâm chuyển đổi và hoạt động đúng quy định.

Giúp hộ kinh doanh hiểu đúng, làm đúng

Hiện nay, trên địa bàn thành phố có khoảng 200.000 hộ kinh doanh hoạt động trong nhiều lĩnh vực như thương mại, dịch vụ, vận tải, sản xuất nhỏ… Trong đó, không ít hộ có doanh thu, quy mô lao động và hoạt động thực tế đã vượt tiêu chí của doanh nghiệp siêu nhỏ, phát sinh nhu cầu chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp.

Gắn với việc triển khai Nghị quyết số 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, thành phố xác định hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi sang doanh nghiệp là nhiệm vụ quan trọng, cần được triển khai đồng bộ. Trọng tâm là tăng cường tuyên truyền để hộ kinh doanh hiểu rõ các quy định liên quan; đồng thời đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian đăng ký doanh nghiệp và triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ về thuế, phí, lệ phí.

Theo ông Vũ Huy Cường, Phó Trưởng phòng Đăng ký kinh doanh và Quản lý doanh nghiệp (Sở Tài chính), khi chuyển đổi sang doanh nghiệp, các hộ kinh doanh sẽ được tiếp cận nhiều chính sách hỗ trợ với phạm vi rộng hơn như tín dụng, thuê mặt bằng sản xuất, cùng nhiều cơ chế ưu đãi khác. Để tạo điều kiện thuận lợi cho hộ kinh doanh, cơ quan đăng ký kinh doanh đã rút ngắn thời gian đăng ký doanh nghiệp từ 3 ngày làm việc theo quy định xuống còn khoảng 1,5 ngày. Các thủ tục cũng được hướng dẫn chi tiết trên nền tảng số, giúp hộ kinh doanh dễ dàng tiếp cận và thực hiện.

Từ cuối năm 2025, Sở Tài chính cũng phối hợp với cơ quan thuế và các địa phương tổ chức tập huấn, tuyên truyền, hỗ trợ trực tiếp cho hộ kinh doanh trong quá trình chuyển đổi, giúp các cơ sở chủ động lựa chọn lộ trình phát triển phù hợp.

Theo Phó Chủ tịch UBND phường An Phong Trần Văn Hải, trên địa bàn phường hiện có hơn 500 hộ kinh doanh. Qua thực tế quản lý cho thấy nhiều hộ có nhu cầu mở rộng địa điểm kinh doanh, tăng quy mô lao động, huy động thêm vốn hoặc tách bạch tài sản cá nhân với tài sản kinh doanh. Bên cạnh đó, nhu cầu xuất hóa đơn giá trị gia tăng để hợp tác với doanh nghiệp hoặc tham gia các dự án ngày càng tăng - những yêu cầu chỉ có thể đáp ứng đầy đủ khi hoạt động theo mô hình doanh nghiệp.

Trong khi đó, Phó Chủ tịch UBND phường Thiên Hương Phạm Văn Hậu cho rằng khi quy mô hoạt động ngày càng mở rộng, nhu cầu tham gia chuỗi cung ứng, hợp tác với doanh nghiệp và phát triển thị trường lớn hơn, mô hình hộ kinh doanh bắt đầu bộc lộ những giới hạn nhất định. Vì vậy, chuyển đổi sang doanh nghiệp là xu hướng tất yếu để các cơ sở phát triển bền vững hơn. Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục phối hợp các cơ quan liên quan đẩy mạnh tuyên truyền, đồng thời kịp thời nắm bắt và tháo gỡ khó khăn để hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thuận lợi.

HÀ MINH