Xử lý tình huống phát sinh khi chia khu vực bỏ phiếu

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra trong bối cảnh sáp nhập địa giới hành chính và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. kỳ này, cả nước giảm 2 đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội, còn 182 đơn vị phân bổ trên 34 tỉnh, thành phố.

Đáng chú ý, thành phố Hồ Chí Minh có 13 đơn vị bầu cử, bầu 38 đại biểu Quốc hội (tăng 8 đại biểu so với kỳ trước). Hà Nội có 11 đơn vị, bầu 32 đại biểu Quốc hội. cấp xã cũng đóng vai trò quan trọng với 22.451 đơn vị bầu cử, dự kiến bầu ra hơn 72.000 đại biểu Hội đồng Nhân dân cấp xã.

Thẩm quyền quyết định khu vực bỏ phiếu thuộc cấp xã

Thay đổi lớn về mặt quy trình là việc xác định khu vực bỏ phiếu. trước đây, UBND cấp huyện là đơn vị phê chuẩn khu vực bỏ phiếu do cấp xã đề xuất. tuy nhiên, tại kỳ bầu cử tới, UBND cấp xã hoàn toàn chủ động quyết định việc này và chỉ cần báo cáo UBND cấp tỉnh.

Trường hợp cần thiết, UBND cấp tỉnh có thể điều chỉnh lại để đảm bảo tính hợp lý. việc chia khu vực bỏ phiếu mang ý nghĩa kỹ thuật, giúp cử tri thuận lợi thực hiện quyền lợi của mình. khu vực bỏ phiếu thường được thành lập theo đơn vị hành chính cơ sở như thôn, tổ dân phố, khu phố.

Theo quy định, mỗi khu vực bỏ phiếu có từ 300 đến 4.000 cử tri. riêng vùng miền núi, hải đảo hoặc nơi dân cư thưa thớt, dù chưa đủ 300 cử tri vẫn được thành lập một khu vực bỏ phiếu riêng. ngoài ra, các khu vực như đơn vị vũ trang, bệnh viện, cơ sở cai nghiện có từ 50 cử tri trở lên cũng có thể thành lập khu vực bỏ phiếu riêng.

Kịch bản xử lý các tình huống phát sinh

Từ kinh nghiệm của kỳ bầu cử trong đại dịch Covid-19, Bộ Nội vụ đã xây dựng các phương án xử lý tình huống đặc biệt theo thông tư số 21/2025/TT-BNV. có 3 kịch bản chính được đặt ra:

1. Thành lập khu vực bỏ phiếu riêng: Nếu địa bàn xảy ra dịch bệnh, thiên tai, hỏa hoạn dẫn đến cách ly tập trung hoặc phong tỏa sau khi đã lập danh sách cử tri, UBND cấp xã có thể thành lập bổ sung khu vực bỏ phiếu riêng tại các điểm này sau khi được cấp tỉnh đồng ý.
2. Giải thể hoặc duy trì điểm bỏ phiếu ít cử tri: Nếu số lượng cử tri giảm sâu dưới mức tối thiểu (do di biến động dân cư hoặc dịch bệnh), cấp xã có quyền quyết định duy trì để dự phòng cử tri quay về, hoặc giải thể để ghép vào khu vực bỏ phiếu liền kề.
3. Điều chỉnh trực tiếp từ cấp tỉnh: UBND cấp tỉnh có thể tự mình hoặc theo đề nghị của cấp xã để điều chỉnh khu vực bỏ phiếu nhằm bảo đảm công bằng, thuận tiện và tuân thủ pháp luật.

Các địa phương sẵn sàng cho ngày hội lớn

Tính đến thời điểm hiện tại, công tác chuẩn bị cho ngày bầu cử 15/3 đã cơ bản hoàn tất. tổng thư ký Quốc hội, chánh văn phòng Hội đồng Bầu cử quốc gia Lê Quang Mạnh cho biết cả nước có hơn 72.000 khu vực bỏ phiếu với danh sách niêm yết hơn 73 triệu cử tri.

Tất cả các điểm bỏ phiếu đều đã xây dựng phương án bảo đảm an ninh, phòng cháy chữa cháy và phương án dự phòng để sẵn sàng cho ngày bầu cử diễn ra an toàn, đúng luật.

QM (tổng hợp)