Góc nhìn

Lá phiếu không được nhờ người bỏ thay

THẾ ANH 14/03/2026 07:54

Mọi điều kiện tổ chức bầu cử đã được chuẩn bị chu đáo. Để ngày hội dân chủ thực sự trọn vẹn, mỗi cử tri cần trực tiếp đi bỏ lá phiếu thực hiện quyền công dân của mình.

bau-cu-som.jpg
Ảnh minh hoạ.

Tại Hải Phòng, không khí hướng tới ngày hội lớn của toàn dân đã lan tỏa tới các thôn, tổ dân phố, cơ quan, đơn vị. Toàn thành phố có 2.577 tổ bầu cử, chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất phục vụ gần 3,2 triệu cử tri tham gia bỏ phiếu. Công tác tuyên truyền, hướng dẫn cử tri được triển khai rộng khắp, giúp người dân nắm rõ quy định của pháp luật và chủ động tham gia bầu cử.

Trong mỗi lần bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp, lá phiếu bầu cử có ý nghĩa đặc biệt. Thông qua lá phiếu, cử tri lựa chọn những người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân trong nhiệm kỳ mới. Mỗi lá phiếu vì thế không chỉ là quyền của công dân mà còn là trách nhiệm đối với quê hương, đất nước.

Theo Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND năm 2015, cử tri phải tự mình đi bầu cử và trực tiếp bỏ phiếu, không được nhờ người khác bỏ phiếu thay. Đây là quy định bắt buộc nhằm bảo đảm mỗi lá phiếu phản ánh đúng ý chí, nguyện vọng của cử tri và bảo đảm tính dân chủ của cuộc bầu cử.

Tuy nhiên, cũng cần chủ động phòng ngừa những vấn đề có thể phát sinh. Trong một số trường hợp, vì bận công việc riêng, cử tri thường nảy sinh ý nghĩ nhờ người thân bỏ phiếu thay. Ở một số địa bàn nông thôn, cũng có thể có tình huống một người đại diện cả gia đình hoặc dòng họ đi bỏ phiếu cho nhiều người.

Nếu lá phiếu bị chi phối bởi quan hệ họ hàng hay định kiến cá nhân, việc lựa chọn đại biểu sẽ thiếu khách quan. Trong những trường hợp cực đoan, tâm lý dòng họ này không bầu cho dòng họ kia còn có thể ảnh hưởng đến tính công bằng và chất lượng của cuộc bầu cử.

Thực tế cho thấy, để bảo đảm mọi công dân đều có điều kiện thực hiện quyền bầu cử, nhiều giải pháp được chuẩn bị. Tại Hải Phòng, hơn 5.000 cử tri là người cao tuổi, người khuyết tật hoặc gặp khó khăn trong đi lại được lập danh sách hỗ trợ. Trong trường hợp cử tri không thể đến khu vực bỏ phiếu, tổ bầu cử sẽ mang hòm phiếu phụ đến tận nơi để cử tri nhận phiếu và thực hiện quyền bầu cử theo quy định.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền bầu cử cũng được chú trọng đối với các nhóm cử tri đặc thù. Hiện nay, Hải Phòng có khoảng 310.000 người lao động đang làm việc tại các khu, cụm công nghiệp. Để lực lượng lao động đông đảo này tham gia bầu cử đầy đủ, Liên đoàn Lao động thành phố Hải Phòng đề nghị các cấp công đoàn tăng cường tuyên truyền, vận động đoàn viên và người lao động tham gia bầu cử. Nhiều hình thức tuyên truyền linh hoạt được triển khai, phù hợp với điều kiện làm việc theo ca của công nhân.

Những chuẩn bị đó cho thấy mọi điều kiện để cử tri thực hiện quyền bầu cử được bảo đảm. Vì vậy, cử tri hoàn toàn có thể đến khu vực bỏ phiếu, việc viện lý do bận rộn để nhờ người khác bầu thay không chỉ thiếu trách nhiệm với quyền công dân mà còn vi phạm quy định của pháp luật.

Theo quy định, việc bỏ phiếu sẽ được bắt đầu từ 7 giờ sáng và thực hiện liên tục cho đến 19 giờ cùng ngày. Tùy tình hình địa phương, tổ bầu cử có thể quyết định bắt đầu việc bỏ phiếu sớm hơn nhưng không được trước 5 giờ sáng hoặc kết thúc muộn hơn nhưng không được quá 21 giờ cùng ngày.

Vì vậy, người dân có thể đi bỏ phiếu sớm để bắt đầu công việc trong ngày hoặc kết thúc ngày làm việc vẫn có thể về bỏ phiếu trong khung giờ trên. Chỉ cần sắp xếp thời gian hợp lý, mỗi cử tri đều có thể trực tiếp thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình.

Bên cạnh ý thức của cử tri, trách nhiệm của các tổ bầu cử cũng có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm quy định pháp luật bầu cử. Mỗi tổ bầu cử cần làm việc nghiêm túc, khách quan, tuân thủ đúng quy trình. Việc kiểm tra thẻ cử tri, phát phiếu và hướng dẫn bỏ phiếu phải được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm nguyên tắc mỗi cử tri tự mình bỏ phiếu.

Bất kỳ biểu hiện dễ dãi hay nể nang dẫn đến tình trạng bỏ phiếu hộ đều cần được kịp thời nhắc nhở và chấn chỉnh. Khi kỷ cương bầu cử được thực hiện nghiêm túc, mỗi lá phiếu mới thực sự phản ánh ý chí, nguyện vọng của cử tri.

Một cuộc bầu cử dân chủ trước hết bắt đầu từ ý thức và trách nhiệm của mỗi cử tri. Khi mỗi người trực tiếp cầm lá phiếu và bỏ vào hòm phiếu, quyền công dân mới được thực hiện trọn vẹn. Và cũng từ đó, ngày bầu cử mới thực sự trở thành ngày hội của nhân dân.

THẾ ANH