Phát huy vai trò 'cánh tay nối dài' của Công đoàn tại khu công nghiệp

Chia sẻ kinh nghiệm, lan tỏa cách làm hiệu quả

Từ đầu năm 2026 đến nay, thông qua hoạt động của Câu lạc bộ Chủ tịch Công đoàn cơ sở Khu công nghiệp Nhật Bản - Hải Phòng, việc chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ nghiệp vụ đối thoại và thương lượng tập thể được duy trì thường xuyên. Các Công đoàn cơ sở tổ chức nhiều cuộc đối thoại định kỳ, đột xuất tại nơi làm việc, tiếp nhận và giải quyết kịp thời kiến nghị của người lao động. Theo Chủ nhiệm Câu lạc bộ Đỗ An Ninh, nội dung đối thoại tập trung vào các vấn đề thiết thực như tiền lương, tiền thưởng, phụ cấp, điều kiện làm việc, môi trường sản xuất, an toàn vệ sinh lao động và chế độ chăm sóc sức khỏe. Nhờ thực hiện đối thoại thực chất, không phát sinh tranh chấp lao động tập thể, không xảy ra đình công; quan hệ lao động trong khu công nghiệp được giữ vững ổn định.

Từ nền tảng đối thoại hiệu quả, công tác thương lượng tập thể đạt nhiều kết quả tích cực. Có 82,5% doanh nghiệp điều chỉnh tăng lương cơ bản cho người lao động với mức tăng bình quân 213.000 đồng/người/tháng. Mức lương cơ bản bình quân đạt 6,1 triệu đồng/người/tháng. Thu nhập bình quân của công nhân sản xuất trực tiếp đạt khoảng 9,35 triệu đồng/người/tháng. Bên cạnh đó, 100% doanh nghiệp chi thưởng Tết Nguyên đán cho người lao động, với mức thưởng bình quân khoảng 1,6 tháng lương. Các chế độ phúc lợi duy trì ở mức tốt như phụ cấp chuyên cần bình quân 292.000 đồng/người/tháng, phụ cấp đi lại 458.000 đồng/người/tháng; ăn ca bình quân 30.000 đồng/bữa. 100% doanh nghiệp khám sức khỏe định kỳ cho người lao động, với mức chi bình quân 692.000 đồng/người.

Hiện, 7 Câu lạc bộ Chủ tịch, Phó Chủ tịch Công đoàn cơ sở tại các khu công nghiệp phía Đông Hải Phòng phát huy vai trò là “cánh tay nối dài” của công đoàn cấp trên, hình thành mạng lưới kết nối hiệu quả giữa 373 Công đoàn cơ sở với gần 200.000 đoàn viên.

Các câu lạc bộ chủ động đổi mới nội dung sinh hoạt theo hướng thực chất, tập trung giải quyết vấn đề phát sinh từ cơ sở, nâng cao năng lực đại diện, bảo vệ người lao động. Mạng lưới chia sẻ nghiệp vụ được hình thành thông qua 14 buổi tọa đàm, hội thảo chuyên đề.

Nhiều đơn vị như Công ty TNHH Yazaki Hải Phòng Việt Nam, Công ty TNHH Regina Miracle International Việt Nam, Công ty TNHH… trực tiếp trao đổi kỹ năng thương lượng với doanh nghiệp nước ngoài, hỗ trợ 373 Công đoàn cơ sở vận dụng hiệu quả trong ký kết Thỏa ước lao động tập thể, nhất là tại các khu vực biến động lao động cao như Khu công nghiệp Tràng Duệ, An Dương. Hoạt động đối thoại được triển khai chiều sâu với 1.492 cuộc đối thoại tại doanh nghiệp, hỗ trợ giải quyết 3.622 kiến nghị của người lao động.

Không chỉ phát triển mạnh ở khu vực phía Đông, từ tháng 9/2025, 7 Câu lạc bộ Chủ tịch, Phó Chủ tịch Công đoàn cơ sở khu công nghiệp phía Tây Hải Phòng được thành lập, quản lý 217 Công đoàn cơ sở với hơn 115.000 đoàn viên. Dù mới đi vào hoạt động, các Công đoàn cơ sở thương lượng thành công giúp mức lương cơ bản năm 2026 tăng bình quân 6,1%, lên khoảng 5,2 triệu đồng/người/tháng. Công tác chăm lo đời sống được đẩy mạnh với tổng nguồn lực chăm lo Tết Bính Ngọ 2026 đạt hơn 241,7 tỷ đồng, giá trị quà Tết bình quân khoảng 800.000 đồng/người.

Nâng cao hiệu quả hoạt động

Theo Chủ nhiệm Câu lạc bộ Chủ tịch Công đoàn cơ sở Khu công nghệp An Dương Hà Thị Hồng Nhung, để nâng cao hiệu quả hoạt động công đoàn tại doanh nghiệp FDI, cần có thêm sự hỗ trợ từ công đoàn cấp trên. Trong nhiều doanh nghiệp FDI, thẩm quyền quyết định tăng lương thuộc về công ty mẹ ở nước ngoài nên quá trình thương lượng thường kéo dài, gặp nhiều khó khăn.

Vì vậy, câu lạc bộ đề nghị Liên đoàn Lao động thành phố hỗ trợ cung cấp dữ liệu so sánh tiền lương theo ngành nghề hoặc tổ chức đối thoại theo cụm doanh nghiệp để nâng cao hiệu quả thương lượng. Bên cạnh đó, đề nghị thành phố quan tâm triển khai các chương trình phúc lợi cho đoàn viên tại các khu công nghiệp có tỷ lệ lao động thuê trọ cao; mở rộng các mô hình điểm bán hàng ưu đãi, hỗ trợ điện, nước, nhà trọ và kết nối dịch vụ thiết yếu với giá phù hợp cho công nhân.

Phó Chủ tịch Thường trực Liên đoàn lao động thành phố Nguyễn Văn Quyết đề nghị, thời gian tới, các câu lạc bộ tiếp tục khẳng định vai trò kết nối, nâng cao năng lực cán bộ Công đoàn cơ sở. Mỗi kỳ sinh hoạt câu lạc bộ, cần tập trung giải quyết một vấn đề thực tiễn cụ thể như: thương lượng tiền lương, bữa ăn ca, xử lý kỷ luật lao động hay phòng ngừa tranh chấp.

Mục tiêu là biến kinh nghiệm rời rạc thành tri thức dùng chung cho toàn hệ thống. Các câu lạc bộ cần phát huy tốt chức năng nắm bắt tình hình doanh nghiệp, đời sống, việc làm và thu nhập của người lao động; kịp thời phản ánh với công đoàn cấp trên khi xuất hiện các dấu hiệu rủi ro như giảm đơn hàng, cắt ca, nợ lương hay nợ bảo hiểm xã hội. Đồng thời, thông qua tổng hợp kiến nghị từ thực tiễn, các câu lạc bộ tích cực tham gia phản biện, đề xuất hoàn thiện chính sách về lao động, bảo hiểm xã hội và an toàn lao động.

"Đối với các kiến nghị, đề xuất của các câu lạc bộ, Liên đoàn Lao động thành phố tổng hợp, phân loại theo thẩm quyền để giải quyết, bảo đảm kiến nghị của cơ sở sẽ được phản hồi, tạo chuyển biến thực chất", đồng chí Nguyễn Văn Quyết nhấn mạnh.

NGUYÊN NGUYÊN