Nâng tầm hợp tác giữa Hải Phòng với các địa phương Trung Quốc

Nhân thành công chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam, phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Hải Phòng phỏng vấn đồng chí Bùi Ngọc Hải, Phó Giám đốc Sở Ngoại vụ về triển vọng hợp tác giữa Hải Phòng với các địa phương của Trung Quốc.

- Đồng chí có thể cho biết, thời gian qua, quan hệ hợp tác giữa Hải Phòng với các địa phương Trung Quốc trong lĩnh vực ngoại giao chính trị và ngoại giao kinh tế được triển khai như thế nào?

- Thời gian qua, Hải Phòng và các địa phương của Trung Quốc đã triển khai quan hệ hợp tác một cách đồng bộ, toàn diện trên các lĩnh vực ngoại giao chính trị, ngoại giao kinh tế...

Từ năm 2025 đến nay, hai bên đã tổ chức khoảng 21 đoàn công tác thăm và làm việc lẫn nhau. Trao đổi đoàn cấp cao, trao đổi đoàn các sở, ban, ngành, địa phương và giao lưu nhân dân được triển khai sôi nổi, thường xuyên. Cùng với đó, nhiều thỏa thuận hợp tác quan trọng đã được ký kết giữa thành phố Hải Phòng với Quảng Tây và thành phố Nam Ninh; cũng như giữa các sở, ngành hai bên trong các lĩnh vực văn hóa, du lịch, y tế, khoa học - công nghệ, giáo dục đào tạo, xây dựng, tư pháp, công thương.

Hải Phòng hiện duy trì quan hệ hữu nghị, hợp tác với nhiều địa phương của Trung Quốc như: Thiên Tân, Nam Ninh, Ninh Ba, Thâm Quyến, Phật Sơn; đồng thời thúc đẩy hợp tác với tỉnh Vân Nam trong khuôn khổ Hành lang kinh tế và trong cơ chế hợp tác mới giữa 5 tỉnh/thành phố của Việt Nam gồm: Quảng Ninh, Lạng Sơn, Cao Bằng, Tuyên Quang, Hải Phòng và Quảng Tây (Trung Quốc). Đặc biệt, từ tháng 2/2026, Hải Phòng đã chính thức trở thành thành viên của cơ chế hợp tác này, mở ra không gian hợp tác mới, thực chất và chiến lược hơn giữa thành phố với khu vực phía Nam Trung Quốc.

Về ngoại giao kinh tế, Trung Quốc hiện là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu của Hải Phòng. Hải Phòng cũng là điểm đến của các nhà đầu tư Trung Quốc vào các khu công nghiệp trọng điểm như An Dương và Đồ Sơn, với nhiều doanh nghiệp Trung Quốc hoạt động hiệu quả, đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.

Tính đến ngày 31/3/2026, trên địa bàn thành phố có 823 dự án FDI của Trung Quốc còn hiệu lực, với tổng vốn đăng ký đạt hơn 13,2 tỷ USD; bao gồm 340 dự án từ Hồng Kông với hơn 7,5 tỷ USD, 120 dự án từ Đài Loan với hơn 2,8 tỷ USD, 362 dự án từ Trung Quốc đại lục với 2,88 tỷ USD và 1 dự án từ Ma Cao. Riêng trong 3 tháng đầu năm 2026, thu hút FDI từ Trung Quốc đạt hơn 322 triệu USD...

Những con số này cho thấy niềm tin của nhà đầu tư Trung Quốc đối với môi trường đầu tư, kinh doanh của Hải Phòng tiếp tục được củng cố mạnh mẽ. Về kết nối hạ tầng và logistics, các doanh nghiệp hai bên đã thúc đẩy khai trương các tuyến vận tải biển mới giữa Cảng Vịnh Bắc Bộ (Quảng Tây, Trung Quốc) và Cảng Hải Phòng; đường bay Lệ Giang - Hải Phòng, Nam Ninh - Hải Phòng đi vào khai thác cũng góp phần tăng cường kết nối giao thương, du lịch giữa hai bên.

- Trong hợp tác toàn diện giữa Hải Phòng với các địa phương của Trung Quốc, không thể thiếu vai trò quan trọng của công tác đối ngoại nhân dân. Lĩnh vực này thời gian qua được triển khai như thế nào, thưa đồng chí?

- Hải Phòng và các địa phương của Trung Quốc đã cử đoàn nghệ thuật tham gia các sự kiện lớn nhằm thúc đẩy quảng bá du lịch; triển khai các thỏa thuận hợp tác trong lĩnh vực y tế; mở rộng giao lưu giữa tổ chức công đoàn, phụ nữ, thanh niên, sinh viên và các đoàn thể nhân dân.

Hai bên cũng duy trì hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, trao đổi sinh viên, giảng viên; phía Quảng Tây tiếp tục dành học bổng cho học sinh, sinh viên Hải Phòng. Đặc biệt, hợp tác trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo đang trở thành điểm nhấn mới. Thành phố đã cử cán bộ tham gia các lớp bồi dưỡng chuyên đề về AI tại Quảng Tây và trong tháng 5/2026, phía bạn dự kiến tiếp tục tổ chức lớp đào tạo AI cho 25 cán bộ, công chức, viên chức của thành phố.

Có thể khẳng định rằng, quan hệ hợp tác giữa Hải Phòng với các địa phương Trung Quốc thời gian qua không chỉ được mở rộng về quy mô mà còn ngày càng nâng cao về chất lượng, hiệu quả và tính thực chất. Qua đó góp phần tăng cường tin cậy chính trị, mở rộng cơ hội hợp tác phát triển và củng cố nền tảng hữu nghị giữa nhân dân Hải Phòng với nhân dân các địa phương Trung Quốc.

- Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Trung Quốc đang đứng trước cơ hội mở ra giai đoạn phát triển mới sau chuyến thăm cấp Nhà nước của đồng chí Tổng Bí thư , Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình, thời gian tới Sở Ngoại vụ thành phố sẽ tham mưu và triển khai những định hướng, giải pháp trọng tâm nào để nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại địa phương, đặc biệt là thúc đẩy hợp tác thực chất với các địa phương Trung Quốc trên các lĩnh vực thương mại và giao lưu nhân dân?

- Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Trung Quốc bước vào giai đoạn phát triển mới, Sở Ngoại vụ Hải Phòng xác định hợp tác với các địa phương Trung Quốc là một trong những trọng tâm ưu tiên, phù hợp với vai trò của thành phố là cửa ngõ quốc tế, trung tâm cảng biển, logistics và công nghiệp của miền Bắc.

Trước hết, Sở Ngoại vụ tập trung nâng cao chất lượng tham mưu chiến lược, triển khai hiệu quả các thỏa thuận hợp tác đã ký, đặc biệt với Quảng Tây, Nam Ninh, Vân Nam, đồng thời mở rộng hợp tác với các địa phương có tiềm năng như Quảng Đông, Phật Sơn, Ninh Ba, Thâm Quyến. Chú trọng nâng cao hiệu quả theo dõi, đôn đốc, cụ thể hóa các thỏa thuận hợp tác bằng các chương trình, dự án cụ thể, có sản phẩm, kết quả rõ ràng, phát huy tốt vai trò phối hợp giữa các sở, ngành, địa phương và doanh nghiệp.

Thứ hai, đẩy mạnh ngoại giao kinh tế theo hướng thực chất, có trọng tâm, tập trung xúc tiến thương mại, thu hút đầu tư có chọn lọc vào các lĩnh vực ưu tiên như công nghệ cao, logistics, thương mại điện tử, năng lượng sạch, hạ tầng cảng biển và công nghiệp sinh thái. Đặc biệt quan tâm thu hút các tập đoàn, doanh nghiệp lớn, có công nghệ tiên tiến, năng lực quản trị hiện đại và khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị sản xuất toàn cầu.

Thứ ba, tiếp tục tham mưu thúc đẩy kết nối hạ tầng, logistics và liên kết vùng nhất là các tuyến đường sắt chiến lược như Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng và Móng Cái - Hạ Long - Hải Phòng; đồng thời tăng cường kết nối logistics, vận tải biển, hàng không, cửa khẩu và chuỗi cung ứng. Đây là nền tảng rất quan trọng để mở rộng thương mại, đầu tư và giao lưu giữa Hải Phòng với các địa phương Trung Quốc trong giai đoạn tới.

Thứ tư, mở rộng giao lưu nhân dân trên các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, du lịch, thanh niên… nhằm củng cố nền tảng xã hội và tạo môi trường thuận lợi cho hợp tác lâu dài.

Với định hướng đó, Sở Ngoại vụ Hải Phòng tiếp tục phát huy vai trò đầu mối tham mưu, góp phần thúc đẩy hợp tác thực chất, hiệu quả với các địa phương Trung Quốc, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao vị thế của thành phố trong giai đoạn mới.

- Trân trọng cảm ơn đồng chí!

BÙI HẠNH (thực hiện)