Cần ngăn tín dụng 'chảy' vào bất động sản đầu cơ khiến giá nhà tăng cao
Đại biểu Quốc hội đề nghị có giải pháp điều tiết phù hợp trước tình trạng dòng vốn tín dụng dồn vào bất động sản đầu cơ khiến giá nhà tăng cao gấp nhiều lần thu nhập.
Sáng 21/4, tại phiên thảo luận của kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, đại biểu Lê Hoàng Anh, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai, bày tỏ lo ngại khi phần lớn tín dụng thời gian gần đây đang “chảy” vào bất động sản đầu cơ, khiến giá nhà tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh đạt mức 25 - 30 lần thu nhập bình quân năm.
Từ thực tế này, đại biểu cho rằng Việt Nam đang “chạy marathon với đôi chân bị trói” khi nguồn lực bị “giam” trong tài sản đầu cơ bất động sản, khiến giá nhà tăng cao, người lao động trẻ khó tiếp cận nhà ở.
Dẫn số liệu về dư nợ tín dụng của các ngân hàng thương mại do Thư viện Quốc hội cung cấp, đại biểu Lê Hoàng Anh cho biết tín dụng bất động sản tăng 132% trong 4 năm, từ 1.955.000 tỷ đồng năm 2021 lên 4.541.000 tỷ đồng năm 2025, gấp 2,4 lần tốc độ tăng công nghiệp.
Riêng năm 2025, tín dụng bất động sản lớn gấp 1,81 lần tín dụng công nghiệp và gấp 5,3 lần tín dụng nông lâm thủy sản, trong khi lĩnh vực này không tạo ra giá trị xuất khẩu và không tạo việc làm bền vững. Bất động sản và xây dựng hiện chiếm 27,4% tổng tín dụng toàn hệ thống.
Đáng chú ý, trong hai năm 2024 - 2025, tín dụng bất động sản tăng đột biến 37,6%, trong khi tín dụng công nghiệp chỉ tăng 9,4%.
Đại biểu nhấn mạnh việc vốn bị “giam” trong tài sản đầu cơ thay vì chảy vào các lĩnh vực tạo ra giá trị thực đang gây ra những hệ lụy cho nền kinh tế.
Từ đó, đại biểu đề nghị Chính phủ kiểm soát tín dụng bất động sản đầu cơ bằng công cụ thị trường, tránh sử dụng mệnh lệnh hành chính; đồng thời điều chỉnh dự trữ bắt buộc theo lĩnh vực để hướng dòng vốn sang sản xuất và công nghệ. Bên cạnh đó, cần thực hiện thu phí sử dụng đất theo hiệu quả kinh tế và thời gian đưa đất vào sử dụng.
Đại biểu Lê Hoàng Anh kiến nghị Quốc hội xem xét đưa vào Luật Thủ đô nội dung thí điểm tại Hà Nội, sau đó triển khai tại thành phố Hồ Chí Minh.
Theo đề xuất, các dự án chậm triển khai quá 24 tháng sẽ phải chịu mức phí tăng dần theo thời gian; nhà, đất thứ hai trở lên chưa đưa vào sử dụng hoặc cho thuê sẽ áp dụng mức phí lũy tiến phù hợp. Nguồn thu từ các chính sách này được đề xuất đưa vào quỹ nhà ở xã hội, tái thiết chung cư cũ và phát triển hạ tầng đô thị thiết yếu.
Đại biểu cho rằng đây là giải pháp tác động trực tiếp vào động cơ đầu cơ, góp phần đưa đất đai trở về đúng giá trị sử dụng, tạo điều kiện cho tăng trưởng thực chất của nền kinh tế.