Cùng ông bà nuôi con khỏe, chăm con ngoan
Khi thế hệ trẻ mang theo quan điểm nuôi dạy con hiện đại, còn ông bà giữ nếp truyền thống, bất đồng là điều khó tránh.

Bất đồng quan điểm
Chị Nguyễn T. H. ở phường Hải Dương, thường xuyên mâu thuẫn với bố mẹ chồng trong việc nuôi con. Từ việc chị vắt sữa tích trữ tủ đông, cho con tập bú bình đến việc đặt bé ngủ riêng hay con ngủ phải theo giờ giấc… đều khiến ông bà không hài lòng.
“Tôi muốn sau này mình chủ động hơn khi đi làm lại, người thân cũng có thể hỗ trợ cho bé ăn. Sữa mẹ lưu trữ trong túi chuyên dụng, bảo quản tủ đông có thể giữ được từ 3 - 6 tháng, sử dụng dần rất tiện. Ngoài ra, phương pháp này còn giúp con lớn lên bớt bám mẹ, tự lập tốt hơn”, chị H. nói.
Tuy nhiên, mẹ chồng chị lại cho rằng, việc con dâu chưa đi làm nhưng cháu bà lại phải tập bú bình là điều không cần thiết.
Một trường hợp khác ở xã Nam Sách, chị Trần Thị. T, phát hiện từ khi con 2 tuổi đã có những biểu hiện bất thường. Chị đã chủ động đưa con đi thăm khám tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Kết quả cho thấy, trẻ có dấu hiệu chậm phát triển ngôn ngữ và cần được theo dõi, can thiệp sớm. Tuy nhiên, khi trao đổi với gia đình, chị vấp phải sự phản đối gay gắt từ bố mẹ chồng. Trong bối cảnh sống chung nhiều thế hệ, chị T. đã không đủ mạnh mẽ để bảo vệ quan điểm của mình. Việc cho con đi can thiệp dần bị gián đoạn, rồi dừng hẳn do áp lực từ gia đình. Đến nay, con chị đã 7 tuổi nhưng gần như không có ngôn ngữ, nhận thức hạn chế và xuất hiện nhiều hành vi bất thường như la hét, kích động, thậm chí tự gây tổn thương cho bản thân. Tiếc rằng cơ hội can thiệp trong “giai đoạn vàng” của trẻ đã không còn.
“Tôi thấy ân hận vì đã không đủ mạnh mẽ bảo vệ con”, chị T. nói. Và dù bố mẹ chồng chị có hối hận thì thời điểm hiện tại, mâu thuẫn giữa chị và gia đình chồng vẫn chưa thể cải thiện.
Làm sao để hóa giải?
Theo Thạc sĩ Nguyễn Thị Khánh Vân, Công ty TNHH Tư vấn - Phát triển Giáo dục sớm Việt Nam, phường Tân Hưng, nguyên nhân cốt lõi của sự khác biệt trong quan điểm nuôi dạy trẻ giữa các thế hệ đến từ khoảng cách về thông tin, bối cảnh xã hội và điều kiện sống.

“Thế hệ ông bà lớn lên trong điều kiện kinh tế khó khăn nên thường đề cao sự tiết kiệm, tính toán và nuôi dạy con dựa trên kinh nghiệm. Trong khi đó, thế hệ cha mẹ ngày nay có điều kiện tiếp cận thông tin đa chiều nên có xu hướng cởi mở hơn trong tư duy và lựa chọn phương pháp giáo dục hiện đại”, Thạc sĩ Nguyễn Thị Khánh Vân chia sẻ.
Khi môi trường gia đình không hòa thuận, thay vào đó là những tranh cãi, bầu không khí chung sẽ mất đi sự bình an và gắn kết. Trong bối cảnh đó, trẻ em chính là diện chịu ảnh hưởng đầu tiên và trực tiếp nhất.
“Những cuộc tranh luận gay gắt về việc nuôi con có thể dẫn đến sự tự ái từ phía ông bà khiến người có tuổi cảm thấy mình bị gạt ra ngoài, còn phía bố mẹ lại ức chế vì cảm thấy quyền làm cha mẹ bị xâm phạm. Đặc biệt, những mâu thuẫn trên còn mang lại áp lực tâm lý cho người mẹ. Trong nhiều gia đình, người mẹ thường chịu áp lực cao nhất khi vừa làm vợ, làm mẹ, làm dâu, dẫn đến căng thẳng kéo dài, thậm chí là trầm cảm sau sinh”, Thạc sĩ Nguyễn Thị Khánh Vân phân tích.
Để “hóa giải” những mâu thuẫn này, cần sự khéo léo và thấu hiểu giữa các thành viên trong gia đình. Tuy nhiên, giữa ông bà, bố mẹ cũng cần thiết lập những quy tắc chung như: thống nhất việc không cho trẻ ăn gì, thời gian đi ngủ, cách thưởng phạt, khi có mâu thuẫn, tuyệt đối không tranh cãi trước mặt trẻ… Nguyên tắc quan trọng nhất là ông bà có thể góp ý, chia sẻ kinh nghiệm, nhưng quyền quyết định cuối cùng trong cách chăm sóc, dạy dỗ trẻ nên thuộc về bố mẹ.

Theo Thạc sĩ Nguyễn Thị Khánh Vân, khi ông bà có phương pháp chưa đúng, thay vì phản ứng gay gắt, bố mẹ cũng nên tìm thời điểm thích hợp để nói chuyện. Hãy bắt đầu bằng sự biết ơn và thấu hiểu.
Nuôi con cùng ông bà không nhất thiết phải tuân theo 100% cách của thế hệ trước, nhưng cũng không nên loại bỏ hoàn toàn. Hãy chọn lọc những văn hóa tốt đẹp, tình yêu thương từ ông bà để giúp trẻ phát triển tốt nhất.