Quốc phòng

Cựu chiến binh Trần Văn Nhân kể về ký ức tiến vào Dinh Độc Lập

NGUYÊN NGUYÊN 29/04/2026 09:43

51 năm qua đi nhưng mỗi lần nhắc lại ngày 30/4 lịch sử, ánh mắt cựu chiến binh Trần Văn Nhân ánh lên niềm tự hào xen lẫn xúc động.

cuu-chien-binh-20.jpg
Cựu chiến binh Trần Văn Nhân.

Những ngày tháng 4 lịch sử, trong căn nhà nhỏ trên phố Trần Văn Lan, phường Hải An (Hải Phòng), cựu chiến binh Trần Văn Nhân bồi hồi nhớ về thời khắc đất nước trọn niềm vui thống nhất cách đây 51 năm.

Ký ức vẹn nguyên

Ký ức của người lính xe tăng năm nào vẫn nguyên vẹn như mới hôm qua. Năm 1971, khi cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt nhất, chàng trai Trần Văn Nhân khi ấy mới 16 tuổi tình nguyện lên đường nhập ngũ tại Tiểu đoàn 559, Trung đoàn 5 Yên Tử.

Sau những trận chiến khốc liệt ở Quảng Trị năm 1972, cuối năm 1973, ông được điều động về Đại đội 3, Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn xe tăng 203, Quân đoàn 2.

Ông Nhân nhớ lại, sau hàng loạt chiến thắng quan trọng tạo thời cơ thuận lợi, giữa tháng 4/1975, Bộ Chính trị quyết định mở Chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng Sài Gòn và toàn bộ miền Nam trước mùa mưa. Bộ Tư lệnh chiến dịch tổ chức 5 cánh quân gồm Quân đoàn 1, 2, 3, 4 và 232.

Quân đoàn 2 đóng quân ở Đà Nẵng nhận lệnh thần tốc tiến dọc quốc lộ 1, phối hợp cùng quân và dân địa phương giải phóng Phan Rang, Phan Thiết, Hàm Tân để chuẩn bị tham gia chiến dịch lịch sử.

Ngày 26/4/1975, tại hướng đông và đông nam Sài Gòn, một nhánh của Quân đoàn 2 tiến công căn cứ Nước Trong, cụm căn cứ quân sự trọng yếu của địch. Cuộc chiến diễn ra vô cùng ác liệt. Địch dùng pháo bắn dữ dội vào quân ta, đưa xe tăng cố thủ nhưng lần lượt bị ta tiêu diệt.

Đến chiều 28/4, ông Nhân cùng đồng đội thuộc Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn xe tăng 203 tập kết tại căn cứ Nước Trong. Sau hơn 3 ngày đêm chiến đấu liên tục, quân ta đánh chiếm được nhiều căn cứ, phá tan tuyến phòng thủ vòng ngoài, khiến phần lớn lực lượng địch bị tiêu diệt và tan rã.

cuu-chien-binh-21.jpg
Cựu chiến binh Trần Văn Nhân bên bức ảnh kỷ niệm khi ông thăm lại chiến trường xưa.

Rạng sáng 30/4/1975, các cánh quân đồng loạt tiến vào Sài Gòn trong khí thế như vũ bão. Đoàn xe tăng của ông Nhân hướng về trung tâm thành phố.

Khi đến cầu Sài Gòn, quân ta gặp phải sự chống trả quyết liệt. Địch quyết tâm phá cầu để chặn bước tiến của ta. Xe tăng M41, M113 liên tục bắn xối xả vào đội hình tiến công.

Nhắc tới thời khắc ấy, giọng ông Nhân chùng xuống. Trong ký ức người lính già, hình ảnh những đồng đội ngã xuống nơi đầu cầu Sài Gòn vẫn không thể nguôi ngoai. Đặc biệt là Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 1 Ngô Văn Nhỡ anh dũng hy sinh khi trúng đạn địch.

Khi đó, ông Nhân ngồi trên xe tăng số hiệu 910, chạy song song với xe của Tiểu đoàn trưởng Ngô Văn Nhỡ dẫn đầu đội hình vượt cầu Sài Gòn. Vừa qua cầu, xe tăng 910 bị mắc vào dải phân cách. Không chút chần chừ, ông dùng bộc phá phá dải phân cách để xe tiếp tục tiến lên.

Lúc này, xe tăng số hiệu 866 vượt lên dẫn đầu đội hình. Đến Ngã tư Hàng Xanh, thay vì rẽ trái vào đường Cách Mạng Tháng Tám hướng về Dinh Độc Lập, đoàn xe lại đi thẳng. Khi cách Dinh Độc Lập khoảng 1 km, xe tăng 866 bị xe M41 của địch bắn trúng khiến 2 trong 4 chiến sĩ hy sinh.

Nghe tin đồng đội bị thương nặng ở bụng, pháo thủ số 2 Trần Văn Nhân lập tức nhảy xuống xe, chạy đến dùng mũ và băng gạc sơ cứu tạm thời cho đồng đội rồi nhờ người dân dùng xe 4 chỗ đưa tới bệnh viện. Xong việc, ông lại vội vã quay về xe để tiếp tục hành quân hướng về Dinh Độc Lập.

Thời khắc lịch sử

Khi xe tăng của ông Nhân đến Dinh Độc Lập vào khoảng 11 giờ hơn, xe tăng số hiệu 843 do Đại úy Bùi Quang Thận, Đại đội trưởng Đại đội 4, Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn xe tăng 203 chỉ huy đã húc đổ cổng phụ Dinh Độc Lập nhưng bị mắc kẹt. Ngay lúc đó, xe tăng số hiệu 390 do Chính trị viên Vũ Đăng Toàn chỉ huy lao lên húc tung cổng chính.

Đại úy Bùi Quang Thận cùng hai chiến sĩ nhanh chóng rút cây ăng-ten cao 4 mét có gắn cờ giải phóng, chạy vào bên trong dinh.

11 giờ 30 trưa 30/4/1975, lá cờ giải phóng tung bay trên nóc Dinh Độc Lập, đánh dấu thắng lợi hoàn toàn của Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.

Ông Nhân cùng nhiều chiến sĩ giải phóng chạy theo sau, rồi đứng trên lan can vẫy chào dòng người Sài Gòn đang vỡ òa trong niềm vui chiến thắng.

cuu-chien-binh-22.jpg
Ông Trần Văn Nhân (phải) cùng đồng đội bên chiếc xe tăng 390 huyền thoại.

Ông Nhân còn chứng kiến nhiều chi tiết đặc biệt về quyết định đưa Dương Văn Minh, Tổng thống chính quyền Sài Gòn ra Đài Phát thanh để tuyên bố đầu hàng.

Chiến tranh kết thúc, 2 năm sau, ông Trần Văn Nhân rời quân ngũ, công tác tại Công ty Vận tải sông 22 đến năm 1991 nghỉ chế độ.

51 năm qua đi nhưng mỗi lần nhắc lại ngày 30/4 lịch sử, ánh mắt cựu chiến binh Trần Văn Nhân ánh lên niềm tự hào xen lẫn xúc động. Với ông, chiến thắng ấy được đánh đổi bằng máu của biết bao đồng đội đã nằm xuống ngay trước giờ toàn thắng.

NGUYÊN NGUYÊN