Công bố Nghị định thư về yêu cầu với bưởi tươi, chanh tươi xuất khẩu sang Trung Quốc

Ngày 14/5, tại TP Hồ Chí Minh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tổ chức hội nghị công bố Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với quả bưởi tươi, chanh tươi xuất khẩu sang Trung Quốc, đồng thời phổ biến Nghị định số 38/2026/NĐ-CP về quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói.

Phát biểu tại hội nghị, ông Hoàng Trung, Thứ trưởng Bộ NN&MT cho biết việc ký kết Nghị định thư xuất khẩu bưởi và chanh là kết quả của quá trình đàm phán kéo dài nhằm đưa các mặt hàng trái cây chủ lực của Việt Nam vào thị trường Trung Quốc theo đường chính ngạch.

Theo ông Hoàng Trung, phía Trung Quốc đưa ra yêu cầu rất chặt chẽ về kiểm dịch thực vật, đặc biệt là việc kiểm soát nghiêm ngặt 8 đối tượng kiểm dịch. Một trong những yêu cầu mới là thực hiện “bao trái” trong quá trình canh tác để hạn chế sâu bệnh và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Ngoài yêu cầu bao trái, việc giám sát và phòng trừ ruồi đục quả cũng được phía Trung Quốc quy định khá chi tiết thông qua hệ thống bẫy bả. Bộ NN&MT đề nghị Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (TT&BVTV) sớm ban hành hướng dẫn kỹ thuật thống nhất về loại bẫy, cách lắp đặt và tần suất giám sát để các địa phương triển khai đồng bộ.

Theo lãnh đạo Bộ NN&MT, việc đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật không đơn thuần là câu chuyện thông quan hàng hóa mà còn liên quan trực tiếp đến uy tín nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Một nội dung đáng chú ý khác tại hội nghị là việc phổ biến Nghị định số 38/2026/NĐ-CP ngày 24/1/2026 của Chính phủ về quản lý mã số vùng trồng (MSVT) và mã số cơ sở đóng gói (CSĐG).

Ông Nguyễn Quang Hiếu, Phó Cục trưởng Cục TT&BVTV cho biết, nghị định mới đã quy định rõ trình tự, thủ tục cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói cũng như các trường hợp tạm dừng, thu hồi hoặc phục hồi mã số.

Theo Thứ trưởng Hoàng Trung, trong nhiều năm qua, việc quản lý mã số vùng trồng thường bị xem là thiếu hành lang pháp lý đủ mạnh, dẫn tới tình trạng triển khai thiếu đồng bộ giữa các địa phương.

Thứ trưởng cũng đề nghị các địa phương giao nhiệm vụ cho đúng cơ quan chuyên môn, đặc biệt là các chi cục sát với lĩnh vực này để vừa giải quyết hồ sơ nhanh vừa bảo đảm đúng quy định.

Theo Bộ NN&MT, cả nước hiện có khoảng 106.000 ha bưởi với sản lượng hơn 1 triệu tấn mỗi năm. Tuy nhiên, tỷ lệ diện tích được cấp mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu sang Trung Quốc hiện còn khá thấp. Nhiều mã số trước đây chỉ phục vụ các thị trường khác và chưa cập nhật theo yêu cầu mới của phía Trung Quốc.

Trước thực trạng này, Thứ trưởng Hoàng Trung yêu cầu các Sở Nông nghiệp và Chi cục chuyên môn hoàn tất việc rà soát, cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói đối với bưởi và chanh trước ngày 30/5/2026.

Sau khi tổng hợp, Cục TT&BVTV sẽ trao đổi với phía Tổng cục Hải quan Trung Quốc để phê duyệt và công bố chính thức.

Liên quan đến công tác truy xuất nguồn gốc, ông Nguyễn Quang Hiếu cho biết, Cục TT&BVTV đang xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu số về vùng trồng và cơ sở đóng gói trên phạm vi toàn quốc. Hệ thống này sẽ kết nối trực tiếp với các địa phương nhằm phục vụ công tác giám sát, truy xuất nguồn gốc và minh bạch hóa chuỗi xuất khẩu nông sản.

Với Nghị định 38 cùng các Nghị định thư xuất khẩu mới, ngành nông nghiệp đang từng bước hoàn thiện chuỗi sản xuất - đóng gói - truy xuất nguồn gốc theo hướng chuyên nghiệp và minh bạch hơn, qua đó tạo nền tảng để bưởi và chanh Việt Nam mở rộng thị trường xuất khẩu trong thời gian tới.